Interakcje leku
Ibum COMFORT minicaps 200 mg
Ibuprofen wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne z innymi lekami, które mogą znacząco wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Szczególnie niezalecane jest jednoczesne stosowanie ibuprofenu z kwasem acetylosalicylowym oraz innymi NLPZ ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych, w tym osłabienie kardioprotekcyjnego działania aspiryny. Ibuprofen może osłabiać działanie leków przeciwnadciśnieniowych (inhibitory ACE, beta-blokery, antagoniści receptora angiotensyny II), co u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek może prowadzić do ich dalszego pogorszenia, w tym ostrej niewydolności nerek. Wysokie ryzyko interakcji dotyczy także leków moczopędnych oszczędzających potas (hiperkaliemia), metotreksatu (zwiększenie stężenia i toksyczności), takrolimusu i cyklosporyny (nefrotoksyczność), leków przeciwzakrzepowych (np. warfaryna – ryzyko krwawień), kortykosteroidów (owrzodzenia i krwawienia z przewodu pokarmowego) oraz leków przeciwpłytkowych i SSRI (zwiększone ryzyko krwawień). Monitorowanie parametrów klinicznych i biologicznych jest wskazane, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu ibuprofenu w skojarzeniu z wymienionymi lekami.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Przeciwwskazane kombinacje lekowe
- Interakcje wymagające zachowania środków ostrożności
- Inne istotne interakcje lekowe
- Interakcje z preparatami ziołowymi
- Interakcje z pokarmem i alkoholem
- Interakcje z alkoholem
- Tabela interakcji ibuprofenu z innymi lekami
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
U pacjentów przyjmujących ibuprofen w skojarzeniu z innymi lekami należy rozważyć monitorowanie parametrów klinicznych i biologicznych, ponieważ mogą wystąpić liczne interakcje o różnym nasileniu i znaczeniu klinicznym. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis najważniejszych z nich.1
Przeciwwskazane kombinacje lekowe
Istnieją połączenia lekowe, których stosowanie z ibuprofenem nie jest zalecane ze względu na znaczące zwiększenie ryzyka wystąpienia działań niepożądanych:
- Kwas acetylosalicylowy – jednoczesne stosowanie z ibuprofenem może nasilać działania niepożądane. Badania eksperymentalne wskazują, że ibuprofen może kompetycyjnie hamować działanie małych dawek kwasu acetylosalicylowego na agregację płytek krwi. Może to potencjalnie ograniczać działanie kardioprotekcyjne małych dawek aspiryny przy regularnym, długotrwałym stosowaniu. Sporadyczne przyjmowanie ibuprofenu nie ma istotnego znaczenia klinicznego.2
- Inne niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), w tym selektywne inhibitory cyklooksygenazy-2 – nie należy równocześnie stosować dwóch lub więcej NLPZ ze względu na zwiększone ryzyko występowania działań niepożądanych.3
Interakcje wymagające zachowania środków ostrożności
Przy stosowaniu ibuprofenu z następującymi lekami należy zachować szczególną ostrożność:
- Leki przeciwnadciśnieniowe (moczopędne, inhibitory ACE, beta-blokery, antagoniści receptora angiotensyny II) – NLPZ mogą osłabiać działanie leków przeciwnadciśnieniowych. U pacjentów z osłabioną czynnością nerek (zwłaszcza odwodnionych lub w podeszłym wieku) może wystąpić dalsze pogorszenie czynności nerek, włącznie z możliwością ostrej niewydolności nerek. Pacjenci przyjmujący takie połączenia powinni być odpowiednio nawodnieni, a ich funkcja nerek monitorowana po rozpoczęciu terapii skojarzonej.4
- Leki moczopędne oszczędzające potas – jednoczesne stosowanie z ibuprofenem może prowadzić do hiperkaliemii.5
- Glikozydy naparstnicy, fenytoina, lit – jednoczesne stosowanie z ibuprofenem może zwiększać stężenie tych leków w surowicy. Monitorowanie ich poziomów zazwyczaj nie jest konieczne przy krótkotrwałym stosowaniu ibuprofenu (do 3-4 dni).6
- Metotreksat – istnieje ryzyko zwiększenia stężenia metotreksatu w osoczu. NLPZ hamują wydzielanie kanalikowe metotreksatu, co może prowadzić do zmniejszenia jego klirensu. Przy leczeniu dużymi dawkami metotreksatu należy unikać stosowania ibuprofenu. Przy leczeniu małymi dawkami metotreksatu należy uwzględnić ryzyko interakcji, szczególnie u pacjentów z niewydolnością nerek. Zaleca się monitorowanie czynności nerek oraz zachowanie co najmniej 24-godzinnego odstępu między podaniem obu leków.7
- Takrolimus i cyklosporyna – istnieje zwiększone ryzyko nefrotoksyczności przy jednoczesnym stosowaniu z ibuprofenem.8
- Kortykosteroidy – zwiększone ryzyko owrzodzenia lub krwawienia z przewodu pokarmowego.9
- Leki przeciwzakrzepowe (np. warfaryna) – NLPZ mogą zwiększać działanie leków przeciwzakrzepowych.10
- Leki przeciwpłytkowe i selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) – zwiększone ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego.11
- Sulfonylomocznik – wykazano interakcje między NLPZ a lekami przeciwcukrzycowymi. Zaleca się kontrolę stężenia glukozy we krwi jako środek ostrożności podczas stosowania skojarzonego.12
Inne istotne interakcje lekowe
Oprócz wyżej wymienionych, należy zwrócić uwagę na następujące interakcje:
- Zydowudyna – zwiększone ryzyko wylewów krwi do stawu i krwiaków u chorych z HIV (+) z hemofilią leczonych w skojarzeniu zydowudyną i ibuprofenem.13
- Probenecyd i sulfinpirazon – mogą opóźnić wydalanie ibuprofenu.14
- Baklofen – zwiększone ryzyko toksyczności baklofenu po rozpoczęciu stosowania ibuprofenu.15
- Rytonawir – może zwiększać stężenie NLPZ w osoczu.16
- Aminoglikozydy – NLPZ mogą zmniejszać wydalanie aminoglikozydów.17
- Antybiotyki z grupy chinolonów – zwiększone ryzyko wystąpienia drgawek.18
- Worykonazol i flukonazol (inhibitory CYP2C9) – zwiększają stężenie ibuprofenu o około 80-100%. Należy rozważyć zmniejszenie dawki ibuprofenu przy jednoczesnym stosowaniu, szczególnie przy dużych dawkach ibuprofenu.19
- Kaptopryl – ibuprofen może hamować działanie kaptoprylu na wydalanie sodu.20
- Cholestyramina – opóźnia i zmniejsza wchłanianie ibuprofenu o około 25%. Leki należy podawać w kilkugodzinnych odstępach.21
- Mifepryston – NLPZ nie należy stosować w okresie 8-12 dni po podaniu mifeprystonu, ponieważ mogą osłabiać jego działanie.22
- Antagoniści kanałów wapniowych – zmniejszona skuteczność przeciwnadciśnieniowa i zwiększone ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego.23
- Dezipramina – zwiększona toksyczność dezipraminy z powodu zahamowania jej metabolizmu.24
- Lewofloksacyna i ofloksacyna – zwiększone ryzyko poważnych działań ze strony ośrodkowego układu nerwowego.25
- Pochodne tienopirydyny – zwiększone ryzyko krwawień, na skutek addytywnego działania antyagregacyjnego i przeciwzakrzepowego.26
- Bisfosfoniany – zwiększone ryzyko działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego.27
Interakcje z preparatami ziołowymi
Stosowanie ibuprofenu z preparatami ziołowymi może również prowadzić do interakcji:
- Miłorząb japoński (Ginkgo biloba) i Wiązówka błotna (Filipendula ulmaria) – mogą zwiększać ryzyko krwawień na skutek addytywnego działania antyagregacyjnego.28
- Przęśl chińska (Ephedra sinica) – może zwiększać ryzyko uszkodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego.29
Interakcje z pokarmem i alkoholem
Pokarm zwalnia wchłanianie ibuprofenu z przewodu pokarmowego i powoduje zmniejszenie maksymalnego stężenia leku we krwi, jednak biodostępność nie ulega znaczącej zmianie.30
Interakcje z alkoholem
Jednoczesne stosowanie ibuprofenu w dużych dawkach ze spożyciem alkoholu może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego. Mogą wystąpić objawy takie jak zmęczenie i bóle głowy, co może prowadzić do upośledzenia zdolności reakcji i stanowić zagrożenie podczas prowadzenia pojazdów czy obsługi maszyn.31
Ponadto, alkohol może nasilać działanie drażniące ibuprofenu na błonę śluzową przewodu pokarmowego i zwiększać ryzyko krwawień. Ze względu na te efekty, zaleca się całkowite unikanie spożywania alkoholu podczas leczenia ibuprofenem, zwłaszcza przy terapii przewlekłej lub stosowaniu wyższych dawek leku.
Tabela interakcji ibuprofenu z innymi lekami
| Lek/Substancja | Rodzaj interakcji | Opis interakcji | Poziom istotności |
|---|---|---|---|
| Kwas acetylosalicylowy | Farmakodynamiczna | Nasilenie działań niepożądanych, osłabienie działania kardioprotekcyjnego aspiryny | Wysoki – niezalecane stosowanie łączne |
| Inne NLPZ | Farmakodynamiczna | Zwiększone ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego | Wysoki – niezalecane stosowanie łączne |
| Leki przeciwnadciśnieniowe (inhibitory ACE, beta-blokery, antagoniści receptora angiotensyny II) | Farmakodynamiczna | Osłabienie działania przeciwnadciśnieniowego, ryzyko pogorszenia czynności nerek | Wysoki – ostrożne stosowanie, monitorowanie |
| Leki moczopędne oszczędzające potas | Farmakodynamiczna | Ryzyko hiperkaliemii | Wysoki – monitorowanie |
| Metotreksat | Farmakokinetyczna | Zwiększenie stężenia metotreksatu, ryzyko toksyczności | Wysoki – unikać przy dużych dawkach metotreksatu |
| Takrolimus, Cyklosporyna | Farmakodynamiczna | Zwiększone ryzyko nefrotoksyczności | Wysoki – ostrożne stosowanie, monitorowanie |
| Leki przeciwzakrzepowe (warfaryna) | Farmakodynamiczna | Nasilenie działania przeciwzakrzepowego, ryzyko krwawień | Wysoki – monitorowanie INR |
| Leki przeciwpłytkowe, SSRI | Farmakodynamiczna | Zwiększone ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego | Wysoki – ostrożne stosowanie |
| Glikozydy naparstnicy, Fenytoina, Lit | Farmakokinetyczna | Możliwe zwiększenie stężenia w surowicy | Średni – monitorowanie przy dłuższym stosowaniu |
| Kortykosteroidy | Farmakodynamiczna | Zwiększone ryzyko owrzodzenia i krwawień z przewodu pokarmowego | Wysoki – ostrożne stosowanie |
| Sulfonylomocznik | Farmakodynamiczna | Możliwe zaburzenia kontroli glikemii | Średni – monitorowanie glikemii |
| Worykonazol, Flukonazol | Farmakokinetyczna | Zwiększenie stężenia ibuprofenu o 80-100% | Wysoki – rozważyć zmniejszenie dawki ibuprofenu |
| Cholestyramina | Farmakokinetyczna | Opóźnione i zmniejszone (25%) wchłanianie ibuprofenu | Średni – zachować kilkugodzinne odstępy |
| Chinolony (lewofloksacyna, ofloksacyna) | Farmakodynamiczna | Zwiększone ryzyko drgawek | Wysoki – ostrożne stosowanie |
| Zydowudyna | Farmakodynamiczna | Zwiększone ryzyko krwawień u pacjentów z hemofilią i HIV | Wysoki – ostrożne stosowanie |
| Alkohol | Farmakodynamiczna | Nasilenie objawów OUN, zwiększone ryzyko działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego | Wysoki – unikać spożycia alkoholu |
| Miłorząb japoński, Wiązówka błotna | Farmakodynamiczna | Zwiększone ryzyko krwawień | Średni – ostrożne stosowanie |
| Przęśl chińska | Farmakodynamiczna | Zwiększone ryzyko uszkodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego | Średni – ostrożne stosowanie |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania