Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Badania przedkliniczne dotyczące hydrokortyzonu octanu zawartego w produkcie leczniczym Hydrocortisonum Aflofarm w stężeniu 5 mg/g dostarczają istotnych informacji na temat bezpieczeństwa tego glikokortykosteroidu stosowanego miejscowo w postaci kremu.¹

Potencjał mutagenny

W przeprowadzonych badaniach przedklinicznych nie stwierdzono mutagennego działania hydrokortyzonu. Jest to istotna informacja z perspektywy bezpieczeństwa długotrwałego stosowania leku, ponieważ brak potencjału mutagennego zmniejsza ryzyko wystąpienia niekorzystnych zmian genetycznych.²

Wpływ na reprodukcję i rozwój płodu

Należy podkreślić, że w obszarze bezpieczeństwa stosowania hydrokortyzonu w okresie ciąży nie przeprowadzono odpowiednio liczebnych i właściwie kontrolowanych badań klinicznych u kobiet ciężarnych. Natomiast dane przedkliniczne pochodzące z badań na modelach zwierzęcych wykazały potencjalnie szkodliwe działanie glikokortykosteroidów na rozwój płodu.³

W badaniach na zwierzętach zaobserwowano następujące efekty:

• Deformacje płodu – występujące jako konsekwencja ekspozycji na glikokortykosteroidy⁴
• Efekty teratogenne szczególnie widoczne podczas długotrwałej ekspozycji⁵

Czynniki zwiększające ryzyko działania teratogennego

Dane przedkliniczne wskazują na kilka istotnych czynników, które mogą zwiększać potencjał teratogenny glikokortykosteroidów, w tym hydrokortyzonu:

• Duże ilości substancji czynnej – zwiększona dawka koreluje z wyższym ryzykiem działań niepożądanych na rozwijający się płód⁶
• Długotrwały okres stosowania – przedłużona ekspozycja na glikokortykosteroidy zwiększa ryzyko wystąpienia deformacji płodu⁷
• Stosowanie pod opatrunkami okluzyjnymi – znacząco zwiększa wchłanianie substancji czynnej, co może prowadzić do zwiększonej ekspozycji ogólnoustrojowej⁸

Zależność od potencjału glikokortykosteroidu

Istotną obserwacją z badań przedklinicznych jest fakt, że działanie teratogenne wykazuje zależność od siły działania glikokortykosteroidu. Dane wskazują, że szczególne ryzyko wiąże się ze stosowaniem glikokortykosteroidów o dużej aktywności. Hydrokortyzon jest zaliczany do grupy kortykosteroidów o słabej sile działania, co powinno być uwzględnione przy ocenie ryzyka klinicznego.⁹

Podsumowując, dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa hydrokortyzonu wskazują na brak potencjału mutagennego, natomiast sugerują możliwość wystąpienia działania teratogennego w szczególnych warunkach zwiększonej ekspozycji. Wyniki te należy uwzględniać podczas podejmowania decyzji o zastosowaniu produktu Hydrocortisonum Aflofarm u kobiet w ciąży, szczególnie przy zamiarze długotrwałego stosowania na dużą powierzchnię skóry lub z zastosowaniem opatrunków okluzyjnych.¹⁰