Właściwości farmakodynamiczne
Hitaxa 5 mg

Właściwości farmakodynamiczne leku Hitaxa

Desloratadyna, substancja czynna produktu leczniczego Hitaxa, należy do grupy farmakoterapeutycznej leków przeciwhistaminowych – antagonistów receptora H1 (kod ATC: R06A X27). Jako długo działający antagonista histaminy, desloratadyna charakteryzuje się brakiem działania uspokajającego, co stanowi istotną zaletę terapeutyczną w porównaniu do starszych preparatów przeciwhistaminowych.¹

Mechanizm działania

Mechanizm działania desloratadyny opiera się na selektywnym hamowaniu obwodowych receptorów histaminowych H1. Po podaniu doustnym, substancja nie przenika do ośrodkowego układu nerwowego, co tłumaczy brak działania sedatywnego.²

Badania in vitro wykazały, że desloratadyna posiada również istotne właściwości przeciwalergiczne wykraczające poza działanie antyhistaminowe. Obejmują one:

• Hamowanie uwalniania cytokin indukujących reakcję zapalną (IL-4, IL-6, IL-8, IL-13) z ludzkich komórek tucznych i granulocytów zasadochłonnych³
• Hamowanie ekspresji adhezyjnej cząsteczki selektyny P na powierzchni komórek śródbłonka⁴

Należy zaznaczyć, że kliniczne znaczenie tych przeciwzapalnych właściwości desloratadyny wymaga dalszych badań potwierdzających.⁵

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Biorównoważność postaci farmaceutycznych

Tabletki Hitaxa 5 mg ulegające rozpadowi w jamie ustnej wykazują biorównoważność z konwencjonalnymi tabletkami zawierającymi desloratadynę w tej samej dawce. W konsekwencji ich skuteczność kliniczna jest identyczna.⁶ Badania kliniczne potwierdziły dobrą tolerancję desloratadyny w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej przy podawaniu wielokrotnym.⁷

Wpływ na układ sercowo-naczyniowy

Bezpieczeństwo kardiologiczne desloratadyny zostało potwierdzone w licznych badaniach klinicznych:

• W badaniu z zastosowaniem zwiększonych dawek (do 20 mg na dobę przez 14 dni) nie zaobserwowano statystycznie ani klinicznie istotnego wpływu na układ krążenia⁸
• Nawet przy dawce 45 mg na dobę (9-krotnie przekraczającej dawkę terapeutyczną) podawanej przez 10 dni nie stwierdzono wydłużenia odstępu QTc⁹

Interakcje lekowe

W badaniach interakcji z zastosowaniem wielokrotnych dawek ketokonazolu i erytromycyny nie stwierdzono klinicznie istotnych zmian stężenia desloratadyny w osoczu.¹⁰

Wpływ na ośrodkowy układ nerwowy

Desloratadyna wykazuje minimalny wpływ na funkcje ośrodkowego układu nerwowego, co potwierdzają następujące obserwacje:

• Przy zalecanej dawce 5 mg na dobę częstość występowania senności nie różniła się od placebo¹¹
• Dawka 7,5 mg podawana raz na dobę nie wpływała na aktywność psychoruchową¹²
• Jednorazowa dawka 5 mg nie wpływała na podstawowe umiejętności pilotowania, w tym na subiektywne odczucie senności oraz wykonywanie zadań związanych z pilotowaniem¹³

Interakcje z alkoholem

W przeciwieństwie do wielu klasycznych leków przeciwhistaminowych, desloratadyna nie wchodzi w istotne interakcje z alkoholem. Badania farmakologiczne wykazały, że:

• Jednoczesne podawanie desloratadyny z alkoholem nie nasilało zaburzeń sprawności psychoruchowej wywoływanych przez alkohol¹⁴
• Nie zwiększało senności wywołanej alkoholem¹⁵
• Nie odnotowano istotnych różnic w wynikach testów sprawności psychoruchowej między grupami otrzymującymi desloratadynę i placebo, niezależnie od obecności alkoholu¹⁶

Skuteczność w alergicznym zapaleniu błony śluzowej nosa

W badaniach klinicznych desloratadyna w postaci tabletek wykazała skuteczne działanie w łagodzeniu objawów alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa, takich jak:

• Kichanie
• Świąd i wydzielina z nosa
• Świąd, łzawienie i zaczerwienienie oczu
• Świąd podniebienia¹⁷

Istotną zaletą terapeutyczną jest długi czas działania leku – desloratadyna w postaci tabletek skutecznie łagodziła objawy przez pełne 24 godziny, co umożliwia wygodne dawkowanie raz na dobę.¹⁸

W badaniach oceniających jakość życia w alergicznym zapaleniu błony śluzowej nosa i spojówek wykazano skuteczność desloratadyny w łagodzeniu objawów sezonowego alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa. Największą poprawę obserwowano w zakresie realnych problemów i codziennej aktywności ograniczanej przez objawy.¹⁹

Klasyfikacja alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa

Poza tradycyjnym podziałem na sezonowe i całoroczne, alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa można również klasyfikować w zależności od czasu trwania objawów:

• Okresowe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa – objawy występują krócej niż 4 dni w tygodniu lub krócej niż przez 4 tygodnie²⁰
• Przewlekłe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa – objawy występują przez 4 lub więcej dni w tygodniu i przez dłużej niż 4 tygodnie²¹

Skuteczność w przewlekłej pokrzywce idiopatycznej i innych postaciach pokrzywki

Przewlekła pokrzywka idiopatyczna w badaniach klinicznych została potraktowana jako model zaburzeń o charakterze pokrzywki ze względu na podobną patofizjologię oraz możliwość łatwiejszej kwalifikacji pacjentów z przewlekłymi objawami.²²

Biorąc pod uwagę, że uwalnianie histaminy stanowi wspólny czynnik patofizjologiczny we wszystkich chorobach pokrzywkowych, oczekuje się, że desloratadyna będzie skuteczna również w łagodzeniu objawów innych postaci pokrzywki, co jest zgodne z aktualnymi zaleceniami klinicznymi.²³

Dwa kontrolowane placebo, sześciotygodniowe badania z udziałem pacjentów z przewlekłą pokrzywką idiopatyczną wykazały, że desloratadyna skutecznie:

• Łagodziła świąd
• Zmniejszała rozmiar zmian pokrzywkowych
• Redukowała liczbę zmian pokrzywkowych²⁴

Efekt terapeutyczny obserwowano już po podaniu pierwszej dawki, a działanie utrzymywało się przez pełny 24-godzinny odstęp między dawkami.²⁵

Warto zaznaczyć, że podobnie jak w przypadku innych badań leków przeciwhistaminowych w przewlekłej pokrzywce idiopatycznej, z badań wykluczono niewielką grupę pacjentów nieodpowiadających na leczenie przeciwhistaminowe.²⁶

Skuteczność desloratadyny w zakresie redukcji świądu o ponad 50% stwierdzono u 55% pacjentów leczonych desloratadyną w porównaniu do zaledwie 19% pacjentów otrzymujących placebo.²⁷ Dodatkowo, leczenie desloratadyną znacząco zmniejszało negatywny wpływ objawów pokrzywki na sen i funkcjonowanie w ciągu dnia, co oceniano za pomocą czteropunktowej skali.²⁸

Skuteczność u dzieci i młodzieży

Badania kliniczne z udziałem młodzieży w wieku od 12 do 17 lat nie dostarczyły jednoznacznych dowodów na skuteczność desloratadyny w postaci tabletek w tej grupie wiekowej.²⁹ Należy to uwzględnić podczas podejmowania decyzji terapeutycznych dotyczących pacjentów w tej grupie wiekowej.