Interakcje leku
Fromilid 500 500 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Klarytromycyna, składnik aktywny preparatu Fromilid 500, jest antybiotykiem z grupy makrolidów, który wykazuje liczne interakcje z innymi lekami. Jest zarówno substratem, jak i inhibitorem izoenzymu CYP3A, co prowadzi do złożonych oddziaływań farmakologicznych. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis interakcji tego leku z innymi produktami leczniczymi oraz z alkoholem.¹

Interakcje bezwzględnie przeciwwskazane

Ze względu na ryzyko wystąpienia ciężkich działań niepożądanych, stosowanie klarytromycyny jest bezwzględnie przeciwwskazane z następującymi lekami:²

• Astemizol – lek przeciwhistaminowy
• Cyzapryd – lek prokinetyczny
• Domperydon – lek przeciwwymiotny
• Pimozyd – lek przeciwpsychotyczny
• Terfenadyna – lek przeciwhistaminowy

Jednoczesne stosowanie tych leków z klarytromycyną może prowadzić do zwiększenia ich stężenia w surowicy, co może skutkować wydłużeniem odstępu QT w zapisie EKG oraz poważnymi zaburzeniami rytmu serca, w tym częstoskurczem komorowym, migotaniem komór i zaburzeniami rytmu typu torsade de pointes.³

Przeciwwskazane jest również jednoczesne stosowanie klarytromycyny z:

• Alkaloidami sporyszu (ergotamina, dihydroergotamina) – ryzyko ostrego zatrucia charakteryzującego się skurczem naczyń i niedokrwieniem tkanek⁴
• Midazolamem podawanym doustnie – przy jednoczesnym stosowaniu AUC midazolamu zwiększa się 7-krotnie⁵
• Inhibitorami reduktazy HMG-CoA metabolizowanymi przez CYP3A4 (lowastatyna, symwastatyna) – zwiększone ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy⁶
• Lomitapidem – ryzyko znacznego zwiększenia aktywności aminotransferaz⁷
• Kolchicyną – zwiększone ryzyko toksyczności⁸
• Tikagrelorem, iwabradyną i ranolazyną⁹

Leki wpływające na stężenie klarytromycyny

Następujące leki mogą wpływać na stężenie klarytromycyny we krwi, co może wymagać modyfikacji dawkowania:¹⁰

• Silne induktory układu enzymatycznego cytochromu P-450: efawirenz, newirapina, ryfampicyna, ryfabutyna, ryfapentyna – mogą przyspieszać metabolizm klarytromycyny, obniżając jej stężenie w osoczu, a zwiększając stężenie 14-OH-klarytromycyny, co może osłabiać zamierzone działanie lecznicze¹¹
• Etrawiryna – zmniejsza całkowity wpływ klarytromycyny na organizm, zwiększając stężenie 14-OH-klarytromycyny, co może zmniejszać skuteczność w leczeniu zakażenia MAC¹²
• Flukonazol – zwiększa stężenie klarytromycyny w stanie stacjonarnym, brak konieczności zmiany dawki¹³
• Rytonawir – hamuje przemiany metaboliczne klarytromycyny, zwiększając jej stężenie i AUC, przy jednoczesnym hamowaniu powstawania 14-OH-klarytromycyny; u pacjentów z niewydolnością nerek konieczna jest redukcja dawki klarytromycyny¹⁴

Leki, na które wpływa klarytromycyna

Klarytromycyna może wpływać na działanie wielu leków, przede wszystkim tych, które są metabolizowane przez izoenzym CYP3A:¹⁵

• Leki przeciwarytmiczne (np. chinidyna, dyzopiramid) – ryzyko wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes; konieczne monitorowanie EKG i stężenia leków w surowicy¹⁶
• Hydroksychlorochina i chlorochina – możliwość wywoływania zaburzeń rytmu serca i ciężkich zdarzeń niepożądanych ze strony układu sercowo-naczyniowego¹⁷
• Doustne leki przeciwcukrzycowe (nateglinid, repaglinid) i/lub insulina – ryzyko hipoglikemii; zaleca się dokładne kontrolowanie stężenia glukozy¹⁸

Poniżej przedstawiono znane lub podejrzewane leki metabolizowane przez CYP3A, które mogą wchodzić w interakcje z klarytromycyną:¹⁹

• Alprazolam
• Karbamazepina
• Cylostazol
• Cyklosporyna
• Dyzopiramid
• Ibrutynib
• Metyloprednizolon
• Midazolam (dożylny)
• Omeprazol
• Doustne leki przeciwzakrzepowe (np. warfaryna, rywaroksaban, apiksaban)
• Atypowe leki przeciwpsychotyczne (np. kwetiapina)
• Chinidyna
• Ryfabutyna
• Syldenafil
• Syrolimus
• Takrolimus
• Triazolam
• Winblastyna

Dodatkowo, interakcje z innymi izoenzymami cytochromu P-450 występują w przypadku: fenytoiny, teofiliny i walproinianu.²⁰

Szczegółowe interakcje z wybranymi lekami

Doustne leki przeciwzakrzepowe o działaniu bezpośrednim (DOAC): Dabigatran, edoksaban, rywaroksaban i apiksaban – należy zachować ostrożność, szczególnie u pacjentów z wysokim ryzykiem krwawienia²¹

Omeprazol: Jednoczesne stosowanie klarytromycyny zwiększa stężenie omeprazolu w osoczu oraz pH soku żołądkowego²²

Inhibitory fosfodiesterazy (syldenafil, tadalafil, wardenafil): Jednoczesne stosowanie klarytromycyny może zwiększać ekspozycję na te leki; należy rozważyć zmniejszenie ich dawek²³

Teofilina, karbamazepina: Obserwowano niewielkie, ale istotne statystycznie zwiększenie stężenia tych leków we krwi podczas stosowania z klarytromycyną; może być konieczne zmniejszenie dawki²⁴

Triazolobenzodiazepiny (alprazolam, midazolam, triazolam): Klarytromycyna zwiększa stężenie tych leków; konieczne monitorowanie pacjenta pod kątem nasilonego działania na OUN²⁵

Kortykosteroidy: Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania klarytromycyny z kortykosteroidami metabolizowanymi przez CYP3A, ze względu na możliwość zwiększonego narażenia²⁶

Wzajemne interakcje klarytromycyny z innymi lekami

W przypadku niektórych leków występuje wzajemne oddziaływanie z klarytromycyną, co może prowadzić do istotnych klinicznie skutków:

• Atazanawir: Wzajemna interakcja powoduje dwukrotny wzrost narażenia na klarytromycynę i zwiększenie AUC atazanawiru o 28%; u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczna jest redukcja dawki klarytromycyny²⁷
• Antagoniści wapnia (np. werapamil, amlodypina, diltiazem): Ryzyko niedociśnienia, bradyarytmii i kwasicy mleczanowej; zachować ostrożność²⁸
• Itrakonazol: Wzajemne oddziaływanie może prowadzić do zwiększenia stężenia obu leków w osoczu; należy obserwować, czy nie występują objawy nasilenia działania farmakologicznego²⁹
• Sakwinawir: Jednoczesne stosowanie zwiększa AUC i Cmax sakwinawiru o ponad 170%, a klarytromycyny o około 40%; interakcje mogą się różnić w zależności od postaci farmaceutycznej sakwinawiru³⁰

Interakcje z alkoholem

W dostępnej charakterystyce produktu leczniczego Fromilid 500 nie zawarto szczegółowych informacji o interakcjach klarytromycyny z alkoholem. Jednakże należy pamiętać, że alkohol może:

• Wpływać na metabolizm leków w wątrobie
• Nasilać działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego
• Potencjalnie osłabiać działanie terapeutyczne antybiotyku
• Wpływać na odpowiedź immunologiczną organizmu

Z ostrożności zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas terapii klarytromycyną. Należy również pamiętać, że niektóre leki podawane jednocześnie z klarytromycyną mogą wchodzić w interakcje z alkoholem, co może prowadzić do dodatkowych działań niepożądanych.

Tabela interakcji z klarytromycyną