Interakcje leku
Etiagen 25 mg
Kwetiapina, metabolizowana głównie przez enzym CYP3A4, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne. Inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol, powodują 5-8-krotny wzrost AUC kwetiapiny, co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Induktory enzymów wątrobowych (karbamazepina, fenytoina) znacząco zwiększają klirens kwetiapiny, redukując jej ekspozycję nawet do 13% wartości monoterapii, co może wymagać dostosowania dawki. Szczególną ostrożność należy zachować przy łączeniu kwetiapiny z lekami serotoninergicznymi (inhibitory MAO, SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne) ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Interakcje z lekami przeciwpsychotycznymi (rysperydon, haloperydol) oraz przeciwdepresyjnymi (imipramina, fluoksetyna) nie wpływają istotnie na farmakokinetykę kwetiapiny.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Interakcje z lekami wpływającymi na cytochrom P450
- Interakcje z lekami przeciwdepresyjnymi i przeciwpsychotycznymi
- Interakcje z lekami stabilizującymi nastrój
- Inne klinicznie istotne interakcje
- Interakcje kwetiapiny z alkoholem
- Tabela interakcji kwetiapiny
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Kwetiapina, substancja czynna produktu leczniczego Etiagen, wykazuje liczne interakcje z innymi lekami oraz substancjami. Ze względu na jej wpływ na ośrodkowy układ nerwowy, należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania z innymi lekami o działaniu ośrodkowym.1
Interakcje z lekami wpływającymi na cytochrom P450
Cytochrom P450 (CYP) 3A4 jest głównym enzymem odpowiedzialnym za metabolizm kwetiapiny. Badania na zdrowych ochotnikach wykazały, że równoczesne podawanie kwetiapiny z ketokonazolem (inhibitor CYP3A4) powodowało pięcio- do ośmiokrotnego wzrostu wartości AUC kwetiapiny. Z tego powodu jednoczesne stosowanie kwetiapiny z inhibitorami CYP3A4 jest przeciwwskazane. Nie zaleca się również spożywania soku grejpfrutowego podczas terapii kwetiapiną.2
Z kolei leki indukujące enzymy wątrobowe, takie jak karbamazepina, znacząco zwiększają klirens kwetiapiny, prowadząc do zmniejszenia ekspozycji średnio do około 13% wartości obserwowanej przy monoterapii kwetiapiną. U niektórych pacjentów efekt ten może być jeszcze wyraźniejszy. Podobne działanie wykazuje fenytoina, która zwiększa klirens kwetiapiny o około 450%. Rozpoczęcie terapii kwetiapiną u pacjentów przyjmujących induktory enzymów wątrobowych można rozważyć tylko wtedy, gdy korzyści przewyższają ryzyko związane z odstawieniem induktora. Każda zmiana dawkowania induktora powinna być prowadzona stopniowo, a w razie potrzeby induktor należy zastąpić lekiem bez właściwości indukujących (np. walproinianem sodu).3
Interakcje z lekami przeciwdepresyjnymi i przeciwpsychotycznymi
Jednoczesne stosowanie kwetiapiny z lekami przeciwdepresyjnymi, takimi jak imipramina (inhibitor CYP2D6) lub fluoksetyna (inhibitor CYP3A4 i CYP2D6), nie powoduje istotnych zmian w farmakokinetyce kwetiapiny.4
Podobnie, stosowanie kwetiapiny jednocześnie z lekami przeciwpsychotycznymi, takimi jak rysperydon lub haloperydol, nie wpływa znacząco na farmakokinetykę kwetiapiny. Jednak jednoczesne stosowanie kwetiapiny z tiorydazyną powoduje zwiększenie klirensu kwetiapiny o około 70%.5
Szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu kwetiapiny w skojarzeniu z lekami serotoninergicznymi, takimi jak inhibitory MAO, SSRI, SNRI lub trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego – stanu mogącego zagrażać życiu.6
Interakcje z lekami stabilizującymi nastrój
Jednoczesne stosowanie kwetiapiny i litu nie wpływa na farmakokinetykę litu. Jednakże w 6-tygodniowym randomizowanym badaniu z litem i kwetiapiną o przedłużonym uwalnianiu w porównaniu z placebo i kwetiapiną o przedłużonym uwalnianiu u dorosłych pacjentów z ostrą manią, zaobserwowano większą częstość występowania objawów pozapiramidowych (szczególnie drżenia), senności i przyrostu masy ciała w grupie otrzymującej lit w porównaniu do grupy placebo.7
Podczas jednoczesnego stosowania walproinianu sodu i kwetiapiny nie zaobserwowano klinicznie istotnych zmian farmakokinetycznych żadnego z tych leków. Jednak retrospektywne badanie u dzieci i młodzieży przyjmujących walproinian, kwetiapinę lub oba leki jednocześnie wykazało większą częstość występowania leukopenii i neutropenii w grupie stosującej terapię skojarzoną w porównaniu do grup stosujących monoterapię.8
Inne klinicznie istotne interakcje
Podawanie kwetiapiny z cymetydyną nie powoduje istotnych zmian w farmakokinetyce kwetiapiny.9
Należy zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów przyjmujących inne leki o działaniu antycholinergicznym (muskarynowym).10
Nie przeprowadzono formalnych badań dotyczących interakcji z powszechnie stosowanymi lekami działającymi na układ krążenia. Należy zachować ostrożność podczas stosowania kwetiapiny jednocześnie z lekami, które mogą zaburzać równowagę elektrolitową lub prowadzić do wydłużenia odstępu QT.11
Istnieją doniesienia o fałszywie dodatnich wynikach enzymatycznych testów immunologicznych dla metadonu i trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych u pacjentów stosujących kwetiapinę. Zaleca się potwierdzenie wątpliwych wyników immunologicznych badań przesiewowych za pomocą odpowiedniej techniki chromatograficznej.12
Interakcje kwetiapiny z alkoholem
Z uwagi na wpływ kwetiapiny na ośrodkowy układ nerwowy, należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego spożywania alkoholu.13 Alkohol może nasilać działanie sedatywne kwetiapiny, co może prowadzić do:
- Zwiększonego poziomu sedacji i senności – może to upośledzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn
- Nasilenia zaburzeń poznawczych i psychomotorycznych
- Zwiększonego ryzyka zaburzeń równowagi i upadków, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku
- Potencjalnego nasilenia działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego
Pacjentom przyjmującym kwetiapinę należy zalecić unikanie spożywania alkoholu w trakcie terapii ze względu na możliwość wystąpienia addytywnego efektu depresyjnego na ośrodkowy układ nerwowy.
Tabela interakcji kwetiapiny
| Grupa leków/substancja | Efekt interakcji | Mechanizm | Istotność kliniczna | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol, klarytromycyna, erytromycyna) | 5-8-krotny wzrost AUC kwetiapiny | Hamowanie metabolizmu kwetiapiny | Bardzo wysoka | Przeciwwskazane do stosowania łącznie |
| Sok grejpfrutowy | Wzrost stężenia kwetiapiny w osoczu | Hamowanie CYP3A4 | Wysoka | Nie zaleca się spożywania w trakcie terapii kwetiapiną |
| Induktory CYP3A4 (karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna, fenobarbital) | Zmniejszenie ekspozycji na kwetiapinę do 13% wartości przy monoterapii (karbamazepina) Wzrost klirensu kwetiapiny o ok. 450% (fenytoina) |
Indukcja enzymów metabolizujących | Wysoka | Możliwe stosowanie, gdy korzyści przewyższają ryzyko; może być konieczne zwiększenie dawki kwetiapiny |
| Leki serotoninergiczne (inhibitory MAO, SSRI, SNRI, leki przeciwdepresyjne trójpierścieniowe) | Zwiększone ryzyko zespołu serotoninowego | Addytywne działanie serotoninergiczne | Wysoka | Zachować szczególną ostrożność |
| Lit | Brak wpływu na farmakokinetykę, ale zwiększone ryzyko objawów pozapiramidowych, senności, przyrostu masy ciała | Synergistyczne działanie farmakodynamiczne | Średnia | Monitorować pod kątem zwiększonej częstości działań niepożądanych |
| Walproinian sodu | Brak wpływu na farmakokinetykę, ale zwiększone ryzyko leukopenii i neutropenii (szczególnie u dzieci i młodzieży) | Niejasny | Średnia | Monitorować parametry morfologii krwi |
| Tiorydazyna | Wzrost klirensu kwetiapiny o ok. 70% | Prawdopodobna indukcja enzymów metabolizujących | Średnia | Może być konieczne dostosowanie dawki kwetiapiny |
| Leki antycholinergiczne | Nasilenie działania antycholinergicznego | Addytywne działanie antycholinergiczne | Średnia | Zachować ostrożność, monitorować działania niepożądane |
| Leki wpływające na odstęp QT lub równowagę elektrolitową | Potencjalne nasilenie ryzyka zaburzeń rytmu serca | Addytywne działanie na repolaryzację | Wysoka | Zachować ostrożność, monitorować EKG |
| Alkohol | Nasilenie sedacji i działania na OUN | Addytywne działanie depresyjne na OUN | Wysoka | Zalecane unikanie spożywania w trakcie terapii |
| Inne leki przeciwpsychotyczne (rysperydon, haloperydol) | Brak istotnych interakcji farmakokinetycznych | – | Niska | Zachować standardową ostrożność |
| Leki przeciwdepresyjne (imipramina, fluoksetyna) | Brak istotnych interakcji farmakokinetycznych | – | Niska | Zachować standardową ostrożność |
| Cymetydyna | Brak istotnych interakcji farmakokinetycznych | – | Niska | Nie wymaga dostosowania dawki |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania