Specjalne ostrzeżenia
Egzysta

Preparat Egzysta zawierający pregabalinę wymaga szczegółowego monitorowania ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, takich jak obrzęk naczynioruchowy, zawroty głowy, senność, zaburzenia widzenia, niewydolność nerek oraz ryzyko uzależnienia i objawów odstawienia (np. bezsenność, bóle głowy, lęk, drgawki). U pacjentów z cukrzycą należy kontrolować masę ciała i parametry glikemii, a u osób w podeszłym wieku oraz z chorobami sercowo-naczyniowymi czy układu oddechowego stosować lek z ostrożnością. Zaleca się stopniowe odstawianie pregabaliny przez co najmniej 1 tydzień, aby zmniejszyć ryzyko wystąpienia objawów odstawienia i napadów padaczkowych. W trakcie terapii należy unikać prowadzenia pojazdów i innych czynności wymagających pełnej sprawności psychomotorycznej do czasu ustalenia indywidualnej tolerancji leku.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania preparatu Egzysta (pregabalina)

Preparat Egzysta zawierający pregabalinę wymaga szczególnej uwagi klinicznej i monitorowania pacjentów podczas terapii ze względu na możliwe poważne działania niepożądane oraz specyficzne zagrożenia. Poniżej przedstawiono szczegółowe zalecenia dotyczące bezpiecznego stosowania tego leku w różnych grupach pacjentów oraz w szczególnych sytuacjach klinicznych.1

Pacjenci z cukrzycą

U pacjentów z cukrzycą leczonych preparatem Egzysta należy uwzględnić możliwość przyrostu masy ciała, co może wpływać na kontrolę glikemii. W takiej sytuacji może być konieczne dostosowanie dawek leków hipoglikemizujących. Zaleca się regularną kontrolę parametrów gospodarki węglowodanowej oraz monitorowanie masy ciała podczas terapii pregabaliną.2

Reakcje nadwrażliwości

Po wprowadzeniu pregabaliny do obrotu raportowano występowanie reakcji nadwrażliwości, w tym przypadki obrzęku naczynioruchowego. Należy poinstruować pacjenta o konieczności natychmiastowego zgłoszenia objawów takich jak obrzęk twarzy, obrzęk ust lub obrzęk w obrębie górnych dróg oddechowych. W przypadku wystąpienia objawów obrzęku naczynioruchowego należy natychmiast odstawić preparat Egzysta.3

Zawroty głowy, senność i zaburzenia świadomości

Terapia pregabaliną wiąże się z ryzykiem wystąpienia zawrotów głowy i senności, które mogą prowadzić do przypadkowych urazów, szczególnie u osób w podeszłym wieku. Po wprowadzeniu leku do obrotu odnotowano również przypadki utraty przytomności, splątania i zaburzeń psychicznych. Z tego względu należy poinformować pacjentów o konieczności zachowania szczególnej ostrożności do czasu rozpoznania indywidualnej reakcji na lek. Pacjenci powinni unikać potencjalnie niebezpiecznych czynności, w tym prowadzenia pojazdów mechanicznych, do momentu ustalenia wpływu preparatu na ich funkcje poznawcze i motoryczne.4

Zaburzenia narządu wzroku

W badaniach klinicznych u pacjentów leczonych pregabaliną częściej niż w grupie placebo obserwowano niewyraźne widzenie. Dodatkowo, stwierdzono większą częstość występowania zmniejszenia ostrości widzenia i zmian w polu widzenia. Po wprowadzeniu leku do obrotu raportowano również przypadki utraty wzroku i innych zaburzeń widzenia. W większości przypadków objawy te ustępowały w miarę kontynuacji leczenia lub po odstawieniu leku. Zaleca się poinformowanie pacjenta o możliwości wystąpienia tego typu objawów oraz rozważenie przerwania stosowania pregabaliny w przypadku ich pojawienia się.5

Niewydolność nerek

W trakcie stosowania pregabaliny zgłaszano przypadki niewydolności nerek. Objawy te często ustępowały po przerwaniu stosowania leku. Zaleca się monitorowanie funkcji nerek u pacjentów przyjmujących preparat Egzysta, szczególnie u osób z istniejącymi wcześniej zaburzeniami czynności nerek lub przyjmujących jednocześnie inne leki nefrotoksyczne.6

Odstawienie jednocześnie stosowanych leków przeciwpadaczkowych

Brak wystarczających danych dotyczących możliwości odstawienia innych jednocześnie stosowanych leków przeciwpadaczkowych i zastosowania monoterapii pregabaliną po uzyskaniu kontroli napadów przy użyciu preparatu Egzysta jako terapii wspomagającej. Przejście na monoterapię pregabaliną powinno być dokonywane z zachowaniem szczególnej ostrożności i pod ścisłą kontrolą lekarską.7

Objawy odstawienia

Po przerwaniu krótko- i długotrwałego leczenia pregabaliną obserwowano objawy odstawienia, których wystąpienie może wskazywać na uzależnienie od leku. Do najczęściej zgłaszanych objawów odstawienia należą:

  • bezsenność
  • bóle głowy
  • nudności
  • lęk
  • biegunka
  • objawy grypopodobne
  • nerwowość
  • depresja
  • myśli samobójcze
  • ból
  • drgawki
  • nadmierna potliwość
  • zawroty głowy

Należy poinformować pacjenta o możliwości wystąpienia tych objawów przed rozpoczęciem leczenia. W przypadku konieczności zakończenia terapii zaleca się stopniowe odstawianie pregabaliny przez okres co najmniej 1 tygodnia, niezależnie od wskazania. Należy pamiętać, że podczas stosowania pregabaliny lub krótko po przerwaniu leczenia mogą wystąpić drgawki, w tym stan padaczkowy oraz napady padaczkowe typu grand mal. Dane kliniczne wskazują, że częstość występowania i nasilenie objawów odstawienia mogą być zależne od dawki.8

Zastoinowa niewydolność serca

Po wprowadzeniu pregabaliny do obrotu opisywano przypadki zastoinowej niewydolności serca, głównie u pacjentów w podeszłym wieku z istniejącymi wcześniej zaburzeniami sercowo-naczyniowymi, leczonych pregabaliną z powodu bólu neuropatycznego. U takich pacjentów preparat Egzysta należy stosować z zachowaniem szczególnej ostrożności. Przerwanie leczenia pregabaliną może prowadzić do ustąpienia objawów zastoinowej niewydolności serca.9

Leczenie ośrodkowego bólu neuropatycznego wywołanego urazem rdzenia kręgowego

W leczeniu ośrodkowego bólu neuropatycznego związanego z urazem rdzenia kręgowego stwierdzono zwiększoną częstość występowania działań niepożądanych, w szczególności w obrębie ośrodkowego układu nerwowego, ze szczególnym uwzględnieniem senności. Zjawisko to może być spowodowane addytywnym działaniem innych, jednocześnie stosowanych leków (np. przeciwspastycznych) niezbędnych w terapii tego schorzenia. Fakt ten należy uwzględnić podczas przepisywania pregabaliny pacjentom z urazem rdzenia kręgowego.10

Depresja oddechowa

Zgłaszano przypadki ciężkiej depresji oddechowej związanej ze stosowaniem pregabaliny. Szczególnie narażeni na to poważne działanie niepożądane są pacjenci:

  • z upośledzeniem czynności układu oddechowego
  • z chorobami układu oddechowego
  • z chorobami neurologicznymi
  • z zaburzeniami czynności nerek
  • jednocześnie stosujący leki działające depresyjnie na OUN
  • w podeszłym wieku

U tych pacjentów może być konieczne dostosowanie dawki preparatu Egzysta oraz ścisłe monitorowanie funkcji oddechowych podczas terapii.11

Myśli i zachowania samobójcze

U pacjentów otrzymujących leki przeciwpadaczkowe, w tym pregabalinę, z różnych wskazań raportowano przypadki występowania myśli i zachowań samobójczych. Metaanaliza randomizowanych badań klinicznych kontrolowanych placebo wykazała niewielki wzrost ryzyka występowania myśli i zachowań samobójczych. Dokładny mechanizm tego zjawiska nie jest znany. Po wprowadzeniu preparatu do obrotu u pacjentów leczonych pregabaliną również stwierdzano przypadki myśli i zachowań samobójczych.

Badanie epidemiologiczne wykorzystujące metodologię opartą na samokontroli (porównującą okresy leczenia z okresami przerw w leczeniu u tej samej osoby) potwierdziło zwiększone ryzyko nowych zachowań samobójczych i śmierci w wyniku samobójstwa u pacjentów leczonych pregabaliną. W związku z tym zaleca się:

  • Poinformowanie pacjentów i ich opiekunów o konieczności natychmiastowego zgłoszenia się po pomoc medyczną w przypadku pojawienia się oznak myśli lub zachowań samobójczych
  • Regularne monitorowanie pacjentów pod kątem oznak myśli i zachowań samobójczych oraz wdrożenie odpowiedniego leczenia w razie potrzeby
  • Rozważenie przerwania leczenia pregabaliną w przypadku wystąpienia myśli lub zachowań samobójczych

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie lub obciążonych rodzinnym występowaniem zaburzeń depresyjnych.12

Osłabienie czynności dolnego odcinka przewodu pokarmowego

Po wprowadzeniu pregabaliny do obrotu zgłaszano przypadki działań niepożądanych związanych z osłabieniem czynności dolnego odcinka przewodu pokarmowego, takich jak:

  • niedrożność jelita
  • porażenna niedrożność jelit
  • zaparcia

Objawy te występowały szczególnie podczas jednoczesnego stosowania pregabaliny z lekami mogącymi wywoływać zaparcia, takimi jak opioidowe leki przeciwbólowe. W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania pregabaliny i opioidów zaleca się rozważenie profilaktycznego podawania środków przeciwzaparciowych, zwłaszcza u kobiet i pacjentów w podeszłym wieku.13

Jednoczesne stosowanie z opioidami

Ze względu na ryzyko depresji ośrodkowego układu nerwowego zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności przy przepisywaniu preparatu Egzysta do stosowania jednocześnie z opioidami. W badaniu kliniczno-kontrolnym z udziałem pacjentów stosujących opioidy stwierdzono, że u osób jednocześnie przyjmujących pregabalinę występowało wyższe ryzyko zgonu związanego ze stosowaniem opioidu w porównaniu z pacjentami stosującymi wyłącznie opioid (skorygowany iloraz szans 1,68 [95% CI 1,19 – 2,36]).

Podwyższone ryzyko obserwowano już przy małych dawkach pregabaliny (≤300 mg, skorygowany iloraz szans 1,52 [95% CI 1,04 – 2,22]), przy czym stwierdzono tendencję do wyższego ryzyka przy dużych dawkach (>300 mg, skorygowany iloraz szans 2,51 [95% CI 1,24 – 5,06]). Należy dokładnie rozważyć korzyści i ryzyko takiego skojarzenia leków oraz stosować najmniejsze skuteczne dawki obu substancji.Niewłaściwe stosowanie, nadużywanie oraz uzależnienie od leku

Stosowanie pregabaliny może prowadzić do rozwoju uzależnienia nawet przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Zgłaszano przypadki nadużywania oraz niewłaściwego stosowania preparatu. Pacjenci z dodatnim wywiadem w kierunku nadużywania substancji psychoaktywnych mogą być bardziej narażeni na niewłaściwe stosowanie, nadużywanie lub uzależnienie od pregabaliny i w tej grupie preparat Egzysta należy stosować ze szczególną ostrożnością.

Przed przepisaniem pregabaliny należy dokładnie ocenić u pacjenta ryzyko niewłaściwego stosowania, nadużywania lub uzależnienia. Pacjentów leczonych preparatem Egzysta należy monitorować pod kątem objawów niewłaściwego stosowania, nadużywania lub uzależnienia, takich jak:

  • rozwój tolerancji na lek
  • zwiększanie dawki bez zalecenia lekarza
  • zachowania związane z poszukiwaniem środka uzależniającego

W przypadku podejrzenia uzależnienia należy rozważyć stopniowe zmniejszanie dawki i odstawienie leku.15

Encefalopatia

Zgłaszano przypadki encefalopatii, głównie u pacjentów z chorobami współistniejącymi, które mogą przyspieszyć wystąpienie encefalopatii. U pacjentów z chorobami mogącymi sprzyjać rozwojowi encefalopatii zaleca się szczególną ostrożność podczas stosowania pregabaliny oraz ścisłe monitorowanie w kierunku objawów encefalopatii.16

Ciężkie niepożądane reakcje skórne

W związku z leczeniem pregabaliną rzadko notowano ciężkie niepożądane reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN), które mogą zagrażać życiu pacjenta lub prowadzić do zgonu. Przy przepisywaniu preparatu Egzysta należy poinformować pacjenta o możliwych objawach przedmiotowych i podmiotowych reakcji skórnych oraz zalecić ścisłą obserwację pod tym kątem. W przypadku pojawienia się objawów sugerujących wystąpienie SJS lub TEN, takich jak postępująca wysypka z pęcherzami lub uszkodzeniem błon śluzowych, należy natychmiast przerwać stosowanie pregabaliny i rozważyć alternatywną metodę leczenia.17

Kobiety w wieku rozrodczym / antykoncepcja

Stosowanie preparatu Egzysta w pierwszym trymestrze ciąży może powodować ciężkie wady wrodzone u nienarodzonego dziecka. Z tego względu pregabaliny nie należy stosować u kobiet w okresie ciąży, chyba że korzyści z leczenia dla matki wyraźnie przewyższają ryzyko dla płodu. Kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną metodę antykoncepcji w trakcie leczenia preparatem Egzysta. Należy poinformować pacjentki o konieczności konsultacji z lekarzem w przypadku planowania ciąży lub podejrzenia ciąży.18

Nietolerancja laktozy

Preparat Egzysta zawiera laktozę jednowodną. U pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy typu Lapp lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy stosowanie tego leku jest przeciwwskazane. Poniższa tabela przedstawia zawartość laktozy jednowodnej w poszczególnych dawkach preparatu Egzysta:

Dawka preparatu Egzysta Zawartość laktozy jednowodnej
25 mg 33,00 mg
50 mg 66,00 mg
75 mg 8,00 mg
100 mg 10,667 mg
150 mg 16,00 mg
200 mg 21,333 mg
225 mg 24,00 mg
300 mg 32,00 mg

Przed rozpoczęciem terapii preparatem Egzysta należy zebrać dokładny wywiad dotyczący tolerancji laktozy.1920

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl