Właściwości farmakodynamiczne
Dopamar 200 mg + 50 mg
Dopamar to złożony preparat w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, zawierający 200 mg lewodopy oraz 50 mg karbidopy jednowodnej. Lewodopa, jako prekursor dopaminy, ulega dekarboksylacji w tkance mózgowej, co łagodzi objawy choroby Parkinsona, natomiast karbidopa, nie przenikająca przez barierę krew-mózg, hamuje pozamózgową dekarboksylację lewodopy, zwiększając jej dostępność w OUN i redukując dawkę leku oraz działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego i układu krążenia. Preparat jest szczególnie wskazany u pacjentów z zaawansowaną chorobą Parkinsona, u których występują zaburzenia ruchowe, takie jak zanik skuteczności leku, dyskinezy czy akineza, a także zjawisko „on/off”. Tabletki o przedłużonym uwalnianiu, dzięki stabilizacji stężenia lewodopy w osoczu, skracają okres „off” o około 10% w porównaniu do postaci o natychmiastowym uwalnianiu, choć częstość dyskinez jest nieznacznie wyższa.
Właściwości farmakodynamiczne leku Dopamar
Dopamar to złożony produkt leczniczy występujący w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, zawierający 200 mg lewodopy (Levodopum) i 50 mg karbidopy (Carbidopum) w postaci karbidopy jednowodnej. Pod względem farmakoterapeutycznym lewodopa należy do grupy leków dopaminergicznych, natomiast karbidopa jest inhibitorem dopa-dekarboksylazy. Produkt sklasyfikowany jest kodem ATC: N04B A02.1
Mechanizm działania
Dopamar stanowi połączenie dwóch kluczowych substancji czynnych: karbidopy, będącej inhibitorem dekarboksylazy aminokwasów aromatycznych, oraz lewodopy, która jest metabolicznym prekursorem dopaminy. Tabletki o przedłużonym uwalnianiu zostały opracowane z wykorzystaniem specjalnego polimeru w składzie, co wpływa na profil uwalniania substancji czynnych. Lek jest przeznaczony do stosowania w leczeniu choroby Parkinsona.2
Lewodopa łagodzi objawy choroby Parkinsona dzięki procesowi dekarboksylacji do dopaminy, który zachodzi w tkance mózgowej. W tym mechanizmie istotną rolę odgrywa karbidopa, która nie przenika przez barierę krew-mózg, dzięki czemu hamuje wyłącznie pozamózgową dekarboksylację lewodopy. Takie działanie umożliwia transport większej ilości lewodopy do mózgu, gdzie może zostać przekształcona w dopaminę. W rezultacie tego mechanizmu zazwyczaj nie jest konieczne podawanie dużych dawek lewodopy w krótkich odstępach czasu.3
Zredukowanie dawki lewodopy, możliwe dzięki obecności karbidopy, pozwala na całkowite lub częściowe uniknięcie działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego i układu krążenia. Szczególnie ważne jest ograniczenie tych działań niepożądanych, które są spowodowane działaniem dopaminy wytworzonej poza tkanką mózgową.4
Zastosowanie kliniczne
Produkt Dopamar jest szczególnie przydatny w skracaniu okresu „off” (wyłączenia) u pacjentów z dyskinezami i zaburzeniami ruchowymi, którzy byli wcześniej leczeni produktem złożonym zawierającym lewodopę z inhibitorem dekarboksylazy w postaci o natychmiastowym uwalnianiu.5
U pacjentów z chorobą Parkinsona, którzy wcześniej byli leczeni produktami zawierającymi lewodopę, mogą występować zaburzenia ruchowe charakteryzujące się:
- Zanikaniem skuteczności leku – stopniowe zmniejszenie efektywności terapeutycznej pomiędzy dawkami
- Dyskinezami podczas stosowania maksymalnej dawki – mimowolne ruchy pojawiające się przy szczytowym stężeniu leku
- Akinezą – trudności z rozpoczęciem ruchu lub jego znaczne spowolnienie
Szczególnie charakterystyczna dla zaawansowanej postaci zaburzeń ruchowych jest tzw. zjawisko włączania/wyłączania („on/off”), które objawia się nieprzewidywalnymi wahaniami od pełnej sprawności ruchowej do całkowitego bezruchu. Mimo że przyczyny tych zaburzeń ruchowych nie zostały w pełni wyjaśnione, badania wykazały, że można je zmniejszyć przez zastosowanie schematów leczenia zapewniających stabilne stężenie lewodopy w osoczu.6
Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania
Badania kliniczne przeprowadzone u pacjentów z zaburzeniami ruchowymi wykazały, że okres wyłączenia („off”) był krótszy po zastosowaniu lewodopy z karbidopą w postaci o przedłużonym uwalnianiu w porównaniu do postaci o natychmiastowym uwalnianiu. Należy jednak zaznaczyć, że skrócenie czasu „off” jest stosunkowo niewielkie (około 10%). Jednocześnie zaobserwowano, że częstość występowania dyskinez była nieznacznie większa po zastosowaniu produktu o przedłużonym uwalnianiu w porównaniu z postacią o natychmiastowym uwalnianiu.7
W przypadku pacjentów bez zaburzeń ruchowych, badania w warunkach kontrolowanych wykazały, że produkt lewodopy z karbidopą w postaci o przedłużonym uwalnianiu zapewniał takie same korzyści terapeutyczne przy mniejszej częstości dawkowania, jak produkt w postaci o natychmiastowym uwalnianiu. Jest to znacząca korzyść z punktu widzenia komfortu pacjenta i compliance terapii. Na ogół nie obserwowano jednak poprawy w zakresie innych objawów choroby Parkinsona poza zaburzeniami motorycznymi.8
| Parametr | Lewodopa z karbidopą o przedłużonym uwalnianiu | Lewodopa z karbidopą o natychmiastowym uwalnianiu |
|---|---|---|
| Skrócenie okresu „off” | Tak (około 10%) | Punkt odniesienia |
| Częstość występowania dyskinez | Nieznacznie większa | Niższa |
| Częstość dawkowania | Mniejsza | Większa |
| Korzyści terapeutyczne u pacjentów bez zaburzeń ruchowych | Takie same jak przy postaci o natychmiastowym uwalnianiu | Takie same jak przy postaci o przedłużonym uwalnianiu |
| Wpływ na inne objawy choroby Parkinsona | Brak znaczącej poprawy | Brak znaczącej poprawy |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania