Interakcje leku
Butapirazol 250 mg

Butapirazol (fenylobutazon) wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Szczególnie istotne jest nasilenie działania doustnych leków przeciwzakrzepowych z grupy pochodnych kumaryny, co zwiększa ryzyko krwawień i wymaga monitorowania INR oraz dostosowania dawki. Podobnie, fenylobutazon potęguje efekt hipoglikemizujący doustnych leków przeciwcukrzycowych (pochodne sulfonylomocznika) oraz insuliny, co wymaga regularnego monitorowania glikemii i ewentualnej korekty dawkowania. Interakcje z metotreksatem są szczególnie niebezpieczne, prowadząc do nasilonej toksyczności, w tym supresji szpiku, uszkodzenia wątroby i nerek, dlatego jednoczesne stosowanie jest przeciwwskazane lub wymaga ścisłej kontroli parametrów hematologicznych i biochemicznych. Butapirazol zmniejsza także skuteczność spironolaktonu, co może wymagać zwiększenia dawki tego diuretyku.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Butapirazol (fenylobutazon) wchodzi w liczne interakcje z różnymi grupami leków, które mogą mieć istotne znaczenie kliniczne. Należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania z innymi produktami leczniczymi ze względu na możliwość wystąpienia działań niepożądanych lub zmiany skuteczności terapeutycznej.1

Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi i przeciwcukrzycowymi

Szczególną uwagę należy zwrócić na jednoczesne stosowanie fenylobutazonu z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi z grupy pochodnych kumaryny, gdyż może dojść do nasilenia ich działania i zwiększonego ryzyka krwawień. Konieczne może być dostosowanie dawkowania leków przeciwzakrzepowych.2

Podobnie, Butapirazol nasila działanie doustnych leków przeciwcukrzycowych z grupy pochodnych sulfonylomocznika oraz insuliny, co może prowadzić do hipoglikemii. Pacjenci leczeni jednocześnie fenylobutazonem i lekami przeciwcukrzycowymi powinni pozostawać pod ścisłą kontrolą lekarską z regularnym monitorowaniem stężenia glukozy we krwi.3

Interakcje z sulfonamidami i metotreksatem

Jednoczesne stosowanie fenylobutazonu z sulfonamidami może prowadzić do nasilenia działania tych ostatnich, co wymaga odpowiedniego dostosowania dawkowania.4

Szczególnie niebezpieczna jest interakcja z metotreksatem. Fenylobutazon zwiększa toksyczne działanie metotreksatu, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych, w tym supresji szpiku kostnego, uszkodzenia wątroby i nerek. Należy unikać jednoczesnego stosowania tych leków, a jeśli jest to konieczne, należy ściśle monitorować parametry morfologii krwi oraz funkcji wątroby i nerek.5

Interakcje z innymi lekami

Butapirazol zmniejsza działanie spironolaktonu, co może skutkować osłabieniem efektu diuretycznego i oszczędzającego potas. Może to wymagać dostosowania dawki spironolaktonu.6

Z kolei działanie samego fenylobutazonu może być osłabione przez probenecyd, sulfinpirazon i barbiturany, co może prowadzić do zmniejszenia skuteczności przeciwzapalnej i przeciwbólowej produktu Butapirazol.7

Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie Butapirazolu z solami złota ze względu na możliwość wystąpienia poważnych działań niepożądanych.8

Interakcje z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi

Jednoczesne stosowanie Butapirazolu z innymi niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ) może prowadzić do wystąpienia reakcji alergicznych oraz zwiększać ryzyko innych działań niepożądanych. Należy unikać takiego połączenia leków.9

Interakcje z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii Butapirazolem znacząco zwiększa ryzyko wystąpienia zaburzeń żołądkowo-jelitowych, w tym krwawień i perforacji przewodu pokarmowego. Mechanizm tej interakcji polega na sumowaniu się drażniącego działania alkoholu i fenylobutazonu na błonę śluzową przewodu pokarmowego, a także na zaburzeniach hemostazy. Pacjenci powinni całkowicie powstrzymać się od spożywania alkoholu w trakcie leczenia tym produktem.10

Tabela interakcji produktu leczniczego Butapirazol

Grupa leków/substancja Rodzaj interakcji Konsekwencje kliniczne Poziom istotności Zalecenia
Doustne leki przeciwzakrzepowe (pochodne kumaryny) Zwiększenie działania przeciwzakrzepowego Zwiększone ryzyko krwawień, przedłużony czas protrombinowy Wysoki Monitorowanie INR, dostosowanie dawki leku przeciwzakrzepowego
Doustne leki przeciwcukrzycowe (pochodne sulfonylomocznika) Zwiększenie działania hipoglikemizującego Ryzyko hipoglikemii Wysoki Regularne monitorowanie glikemii, ewentualne zmniejszenie dawki leku przeciwcukrzycowego
Insulina Zwiększenie działania hipoglikemizującego Ryzyko hipoglikemii Wysoki Regularne monitorowanie glikemii, ewentualne zmniejszenie dawki insuliny
Sulfonamidy Zwiększenie działania sulfonamidów Zwiększone ryzyko działań niepożądanych sulfonamidów Umiarkowany Dostosowanie dawki sulfonamidów, monitorowanie pacjenta
Alkohol Zwiększone ryzyko działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego Krwawienia z przewodu pokarmowego, perforacje, zaostrzenie choroby wrzodowej Wysoki Całkowite unikanie spożywania alkoholu podczas terapii
Glikokortykosteroidy Zwiększone ryzyko działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego Krwawienia z przewodu pokarmowego, perforacje, zaostrzenie choroby wrzodowej Wysoki Unikanie jednoczesnego stosowania, jeśli konieczne – stosowanie leków gastroprotekcyjnych
Metotreksat Zwiększenie toksyczności metotreksatu Nasilona supresja szpiku, uszkodzenie wątroby i nerek Bardzo wysoki Unikanie jednoczesnego stosowania, jeśli konieczne – ścisłe monitorowanie morfologii krwi i funkcji wątroby i nerek
Spironolakton Zmniejszenie działania spironolaktonu Osłabienie efektu diuretycznego i oszczędzającego potas Umiarkowany Monitorowanie efektu diuretycznego, ewentualne zwiększenie dawki spironolaktonu
Probenecyd, Sulfinpirazon, Barbiturany Zmniejszenie działania fenylobutazonu Osłabienie efektu przeciwzapalnego i przeciwbólowego Umiarkowany Monitorowanie efektu terapeutycznego, ewentualne dostosowanie dawki
Inne NLPZ Zwiększone ryzyko działań niepożądanych Reakcje alergiczne, zwiększone ryzyko działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego Wysoki Unikanie jednoczesnego stosowania
Sole złota Zwiększone ryzyko działań niepożądanych Nasilone objawy toksyczne Bardzo wysoki Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie

Zalecenia praktyczne dotyczące zarządzania interakcjami

W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania Butapirazolu z lekami, z którymi wchodzi w interakcje, należy:11

  • Regularnie monitorować parametry koagulologiczne (INR) u pacjentów przyjmujących jednocześnie leki przeciwzakrzepowe
  • Częściej monitorować poziom glukozy we krwi u pacjentów leczonych jednocześnie lekami przeciwcukrzycowymi
  • Informować pacjentów o całkowitym zakazie spożywania alkoholu w trakcie terapii
  • Rozważyć zastosowanie leków gastroprotekcyjnych w przypadku konieczności jednoczesnego stosowania z glikokortykosteroidami
  • Bezwzględnie unikać jednoczesnego stosowania z solami złota
  • Unikać łączenia z innymi NLPZ

Należy pamiętać, że powyższe informacje nie wyczerpują wszystkich możliwych interakcji. W przypadku wątpliwości odnośnie do jednoczesnego stosowania fenylobutazonu z innymi lekami, zaleca się konsultację z farmakologiem klinicznym.12

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl