zaburzenia czynności rzęsek nabłonka oskrzelowego

Zaburzenia czynności rzęsek nabłonka oskrzelowego to grupa schorzeń, które charakteryzują się nieprawidłową funkcją rzęsek znajdujących się na powierzchni komórek nabłonka dróg oddechowych. Rzęski te pełnią kluczową rolę w oczyszczaniu dróg oddechowych poprzez skoordynowany ruch, który transportuje śluz wraz z zanieczyszczeniami w kierunku gardła, skąd mogą zostać usunięte.

Dysfunkcja rzęsek może być spowodowana czynnikami genetycznymi (jak w pierwotnej dyskinezji rzęsek – PCD) lub nabytymi (np. w wyniku infekcji, ekspozycji na dym tytoniowy czy zanieczyszczenia powietrza). Zaburzenia te prowadzą do upośledzenia klirensu śluzowo-rzęskowego, co skutkuje zaleganiem wydzieliny w drogach oddechowych, przewlekłymi infekcjami i stanami zapalnymi.

Klinicznie zaburzenia czynności rzęsek nabłonka oskrzelowego manifestują się nawracającymi infekcjami dróg oddechowych, przewlekłym kaszlem z odkrztuszaniem, rozstrzeniami oskrzeli, a w ciężkich przypadkach mogą prowadzić do rozwoju przewlekłej obturacyjnej choroby płuc. W diagnostyce wykorzystuje się badania mikroskopowe (ocena ultrastruktury rzęsek), badania czynnościowe oraz testy genetyczne.

Leczenie zaburzeń czynności rzęsek nabłonka oskrzelowego jest głównie objawowe i polega na poprawie drenażu oskrzelowego poprzez fizjoterapię oddechową, stosowanie leków mukolitycznych oraz odpowiednią antybiotykoterapię w przypadku infekcji. W przypadkach uwarunkowanych genetycznie kluczowe znaczenie ma wczesna diagnostyka i wdrożenie kompleksowej opieki specjalistycznej.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl