Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Bezpieczeństwo stosowania fumaranu kwetiapiny zostało szczegółowo zbadane w różnych modelach przedklinicznych, zarówno w warunkach laboratoryjnych (in vitro), jak i w organizmach żywych (in vivo). Badania te dostarczyły istotnych informacji na temat potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem tego leku.¹

Badania genotoksyczności

Przeprowadzone badania genotoksyczności nie wykazały żadnych oznak potencjału genotoksycznego kwetiapiny zarówno w modelach in vitro (w warunkach laboratoryjnych na komórkach), jak i in vivo (na żywych organizmach). Jest to istotna informacja z punktu widzenia bezpieczeństwa długoterminowego stosowania leku u pacjentów.²

Zmiany obserwowane u zwierząt laboratoryjnych

W badaniach na zwierzętach laboratoryjnych zaobserwowano szereg zmian po podaniu dawek, które mogą mieć znaczenie kliniczne. Warto podkreślić, że te zmiany nie zostały dotychczas potwierdzone w długoterminowych badaniach klinicznych prowadzonych u ludzi.³

• Zmiany w tarczycy u szczurów – u tych zwierząt zaobserwowano odkładanie się pigmentu w gruczole tarczowym. Mechanizm tego zjawiska oraz jego potencjalne znaczenie kliniczne wymaga dalszych badań.⁴
• Zmiany u makaków jawajskich – w badaniach na tych naczelnych odnotowano:
  • hipertrofię (przerost) komórek pęcherzykowych gruczołu tarczowego
  • zmniejszenie stężenia hormonu T3 w osoczu krwi
  • zmniejszenie stężenia hemoglobiny
  • zmniejszenie liczby krwinek białych i czerwonych

  Zmiany te wskazują na potencjalne oddziaływanie kwetiapiny na funkcję tarczycy oraz parametry hematologiczne u naczelnych.⁵

• Zmiany oczne u psów – w badaniach na psach stwierdzono zmętnienie soczewki oraz zaćmę. Te odkrycia są szczególnie istotne w kontekście długoterminowego stosowania leku.⁶

Wpływ na rozród i rozwój płodu

Badania toksycznego oddziaływania kwetiapiny na rozwój zarodka i płodu u królików wykazały zwiększoną częstość występowania zagięcia nadgarstkowego/stępowego. Te zaburzenia rozwojowe występowały w obecności wyraźnego oddziaływania substancji na organizm matki, co przejawiało się zmniejszonym przyrostem masy ciała ciężarnej samicy. Efekty te obserwowano przy poziomie ekspozycji u samicy podobnym lub nieznacznie większym niż ekspozycja występująca u ludzi podczas stosowania maksymalnej dawki terapeutycznej.⁷

Znaczenie kliniczne tych obserwacji dla stosowania kwetiapiny u ludzi pozostaje nieustalone i wymaga dalszych badań.⁸

Wpływ na płodność

W badaniach dotyczących płodności przeprowadzonych na szczurach zaobserwowano następujące zmiany:⁹

• marginalne zmniejszenie płodności samców
• występowanie ciąż urojonych
• przedłużające się fazy międzyrujowe
• wydłużenie czasu od kohabitacji do spółkowania
• zmniejszenie odsetka ciąż

Te efekty reprodukcyjne są związane ze zwiększeniem stężenia prolaktyny w organizmie zwierząt. Należy jednak podkreślić, że ze względu na znaczące różnice międzygatunkowe w mechanizmie hormonalnej kontroli rozrodu, obserwowane zaburzenia nie mają bezpośredniego znaczenia klinicznego u ludzi.¹⁰