Działania niepożądane leku APAP intense (ibuprofen 200 mg + paracetamol 500 mg)

Produkt leczniczy APAP intense, zawierający połączenie ibuprofenu (200 mg) i paracetamolu (500 mg) w postaci tabletek powlekanych, może wywoływać szereg działań niepożądanych. Badania kliniczne nie wykazały działań niepożądanych innych niż te obserwowane przy stosowaniu ibuprofenu lub paracetamolu osobno. Poniższe informacje dotyczą zatem profilu bezpieczeństwa obu substancji czynnych, zarówno przy krótko- jak i długotrwałym stosowaniu.¹

Poważne działania niepożądane wymagające szczególnej uwagi

Szczególną uwagę należy zwrócić na kilka kategorii działań niepożądanych, które mogą stanowić bezpośrednie zagrożenie dla pacjenta. Należą do nich:

• Ciężkie reakcje skórne – w tym rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona oraz toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, które występują bardzo rzadko, ale mogą zagrażać życiu²
• Reakcje anafilaktyczne – objawiające się obrzękiem twarzy, języka i krtani, dusznością, tachykardią, spadkiem ciśnienia krwi (występują bardzo rzadko)³
• Powikłania ze strony przewodu pokarmowego – owrzodzenia, perforacja lub krwawienie z przewodu pokarmowego, które mogą objawiać się smolistymi stolcami lub krwawymi wymiotami, niekiedy ze skutkiem śmiertelnym, szczególnie u osób w podeszłym wieku⁴
• Uszkodzenie wątroby – w przypadku przedawkowania paracetamolu może wystąpić ostra niewydolność wątroby, martwica wątroby oraz inne formy uszkodzenia tego narządu⁵
• Zaburzenia hematologiczne – bardzo rzadko mogą wystąpić agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna i inne zaburzenia układu krwiotwórczego⁶

Objawy ostrzegawcze ciężkich działań niepożądanych

Niezwykle istotne jest rozpoznanie wczesnych objawów poważnych działań niepożądanych, co może umożliwić szybką interwencję medyczną. Do najważniejszych objawów ostrzegawczych należą:

• W przypadku zaburzeń hematologicznych: gorączka, ból gardła, powierzchowne owrzodzenia błony śluzowej jamy ustnej, objawy grypopodobne, ciężkie osłabienie, niewyjaśnione krwawienia, powstawanie siniaków i krwawienia z nosa⁷
• W przypadku reakcji anafilaktycznych: obrzęk twarzy, języka i krtani, duszność, przyspieszone bicie serca, spadek ciśnienia krwi⁸
• W przypadku jałowego zapalenia opon mózgowych: sztywność karku, ból głowy, nudności, wymioty, gorączka oraz dezorientacja⁹

Działania niepożądane dotyczące układu sercowo-naczyniowego

Stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), w tym ibuprofenu, może wiązać się z ryzykiem powikłań sercowo-naczyniowych. Badania kliniczne wskazują, że stosowanie ibuprofenu, zwłaszcza w dużej dawce (2400 mg/dobę), może być związane z niewielkim wzrostem ryzyka wystąpienia tętniczych zdarzeń zakrzepowych, takich jak zawał mięśnia sercowego lub udar mózgu. W związku z leczeniem NLPZ zgłaszano również występowanie obrzęków, nadciśnienia tętniczego i niewydolności serca.¹⁰

Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane dla ibuprofenu i paracetamolu, zgodnie z klasyfikacją układów i narządów oraz częstością występowania. Częstość określono jako: bardzo często (≥1/10); często (od ≥1/100 do <1/10); niezbyt często (od ≥1/1000 do <1/100); rzadko (od ≥1/10 000 do <1/1000); bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).<sup data-drug="APAP intense" data-section="Działania niepożądane" title="W poniższej tabeli przedstawione zostały dane dotyczące działań niepożądanych, które zgromadzono w związku z monitorowaniem bezpieczeństwa farmakoterapii u pacjentów stosujących osobno ibuprofen lub osobno paracetamol krótko- i długotrwale, zgodnie z klasyfikacją układów i narządów oraz częstością występowania. Częstość określono jako: bardzo często (≥1/10); często (od ≥1/100 do <1/10); niezbyt często (od ≥1 000 do <1/100); rzadko (od ≥1/10 000 do <1/1 000); bardzo rzadko (11

Profil reakcji nadwrażliwości

Reakcje nadwrażliwości związane ze stosowaniem ibuprofenu i paracetamolu mogą obejmować różnorodne objawy, które można podzielić na trzy główne grupy:¹²

1. Nieswoiste reakcje alergiczne i anafilaktyczne – mogą objawiać się obrzękiem twarzy, języka i krtani, spadkiem ciśnienia, dusznością i wstrząsem
2. Reakcje ze strony układu oddechowego – astma, zaostrzenie astmy, skurcz oskrzeli lub duszność
3. Reakcje skórne – świąd, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, a w rzadkich przypadkach dermatozy złuszczające i pęcherzowe (w tym martwicze oddzielanie się naskórka oraz rumień wielopostaciowy)

Monitorowanie bezpieczeństwa i zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu niezwykle istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia stałe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.¹³

Grupy pacjentów wymagające szczególnej uwagi

W przypadku niektórych grup pacjentów należy zachować szczególną ostrożność ze względu na podwyższone ryzyko wystąpienia działań niepożądanych:

• Osoby w podeszłym wieku – są szczególnie narażone na powikłania ze strony przewodu pokarmowego, które mogą mieć skutek śmiertelny¹⁴
• Pacjenci z zaburzeniami układu immunologicznego (takimi jak toczeń rumieniowaty układowy lub mieszana choroba tkanki łącznej) – mogą być bardziej narażeni na wystąpienie jałowego zapalenia opon mózgowych¹⁵
• Pacjenci stosujący wysokie dawki ibuprofenu (2400 mg/dobę) – mogą być narażeni na wyższe ryzyko zdarzeń zakrzepowych¹⁶