zaburzenia metabolizmu potasu
Zaburzenia metabolizmu potasu obejmują hiperkaliemię (podwyższone stężenie potasu w surowicy krwi > 5,5 mmol/l) oraz hipokaliemię (obniżone stężenie potasu < 3,5 mmol/l). Jako główny kation wewnątrzkomórkowy, potas odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu polaryzacji błony komórkowej, funkcjonowaniu układu nerwowego i mięśni, w tym mięśnia sercowego.
Hiperkaliemia może wynikać z nadmiernego uwalniania potasu z komórek (np. w przebiegu kwasicy, rabdomiolizy, zespołu rozpadu guza), zmniejszonego wydalania przez nerki (niewydolność nerek, hipoaldosteronizm, leki oszczędzające potas) lub zwiększonej podaży potasu. Objawia się zaburzeniami rytmu serca, osłabieniem mięśniowym, a w ciężkich przypadkach może prowadzić do zatrzymania akcji serca.
Hipokaliemia najczęściej jest skutkiem nadmiernej utraty potasu przez przewód pokarmowy (wymioty, biegunka) lub nerki (działanie diuretyków, hiperaldosteronizm), rzadziej niedostatecznej podaży w diecie. Do objawów należą: zaburzenia rytmu serca, osłabienie mięśniowe, skurcze mięśni, niedrożność porażenna jelit i zwiększona podatność na działanie glikozydów naparstnicy.
Diagnostyka zaburzeń potasu obejmuje oznaczenie stężenia potasu w surowicy, ocenę czynności nerek, stężenia innych elektrolitów oraz pH krwi. Leczenie powinno być ukierunkowane na przyczynę zaburzenia oraz normalizację stężenia potasu przy użyciu odpowiednich suplementów lub leków obniżających jego poziom.