heterologiczne białko
Heterologiczne białko to rodzaj białka, które jest produkowane przez organizm inny niż jego naturalny źródłowy organizm. W medycynie i biotechnologii terminem tym określa się białka, które są wytwarzane z wykorzystaniem technik inżynierii genetycznej, gdzie gen kodujący dane białko zostaje wprowadzony do organizmu gospodarza (np. bakterii, drożdży, komórek ssaczych), który następnie produkuje to białko.
Produkcja heterologicznych białek ma ogromne znaczenie w medycynie klinicznej, umożliwiając wytwarzanie cennych produktów terapeutycznych, takich jak insulina ludzka, hormony wzrostu, czynniki krzepnięcia czy przeciwciała monoklonalne. Metoda ta pozwala na uzyskanie dużych ilości czystego białka o właściwościach identycznych lub zbliżonych do białka naturalnego, co jest niezbędne w terapii wielu schorzeń.
W diagnostyce medycznej heterologiczne białka wykorzystywane są jako standardy w testach immunologicznych, markery w badaniach obrazowych oraz jako narzędzia badawcze. Wyzwaniem w produkcji heterologicznych białek pozostaje zapewnienie ich prawidłowego fałdowania, modyfikacji potranslacyjnych oraz zminimalizowanie immunogenności w przypadku zastosowań terapeutycznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Czynnik VIII – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ludzkiego czynnika VIII, stosowanego m.in. w preparatach Beriate (dostępnych w dawkach 250, 500, 1000 i 2000 j.m.), wykazały brak toksyczności ostrej nawet przy podaniu dawek wielokrotnie przekraczających zalecane dla ludzi (w przeliczeniu na kg masy ciała). Ze względu na immunogenność białka pochodzenia ludzkiego, standardowe badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie były wykonywane, co wynika z ryzyka indukcji przeciwciał przeciwko heterologicznemu białku u zwierząt. Ocena immunogenności ogrzewanego preparatu czynnika VIII, przeprowadzona metodami immunodyfuzji podwójnej (test Ouchterlony’ego) oraz testem biernej anafilaksji skórnej u świnek morskich, nie wykazała istotnych różnic w odpowiedzi immunologicznej w porównaniu do białka niepoddawanego obróbce termicznej.
bierna anafilaksja skórna, czynnik VIII krzepnięcia, dawka terapeutyczna, heterologiczne białko, immunodyfuzja podwójna, immunogenność, margines bezpieczeństwa, mutagenność, odpowiedź immunologiczna, osoczopochodny czynnik VIII, potencjał mutagenny, potencjał onkogenny, reakcja nadwrażliwości, test Ouchterlony’ego, toksyczność ostra, właściwość antygenowa - Leksykon substancji czynnych
Czynnik krzepnięcia – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
W ocenie bezpieczeństwa przedklinicznego ludzkiego czynnika krzepnięcia VIII, pochodzącego z koncentratu osocza, istotne jest uwzględnienie jego naturalnego charakteru jako endogennego białka. Badania toksyczności pojedynczej dawki nie wykazują istotnych efektów toksycznych, nawet przy dawkach wielokrotnie przekraczających zalecane u ludzi, co tłumaczy się zjawiskiem przeładowania organizmu. Powtarzane podawanie czynnika VIII zwierzętom napotyka na trudności metodologiczne ze względu na immunogenność białka i powstawanie przeciwciał przeciwko heterologicznemu antygenowi, co uniemożliwia wiarygodną ocenę toksyczności. Dane dotyczące potencjału mutagennego i onkogennego opierają się głównie na wieloletnich obserwacjach klinicznych, które nie wskazują na ryzyko mutagenezy ani onkogenezy, co eliminuje konieczność dodatkowych badań eksperymentalnych na modelach zwierzęcych.
bezpieczeństwo wirusologiczne, czynnik krzepnięcia VIII, działanie mutagenne, działanie onkogenne, działanie toksyczne, endogenny czynnik VIII, gatunek heterologiczny, heterologiczne białko, immunogenność białka, koncentrat osocza, ludzkie osocze, potencjał mutagenny, potencjał onkogenny, preparat Haemoctin, profil bezpieczeństwa, przeładowanie organizmu, toksyczność dawek powtarzanych, toksyczność pojedynczej dawki, toksyczność przewlekła, wytwarzanie przeciwciał