dronabinol
Dronabinol to syntetyczny analog delta-9-tetrahydrokannabinolu (THC), głównego psychoaktywnego składnika konopi indyjskich. Jest stosowany w medycynie jako lek przeciwwymiotny, szczególnie u pacjentów onkologicznych poddawanych chemioterapii, u których konwencjonalne leki przeciwwymiotne nie przynoszą efektu.
W praktyce klinicznej dronabinol znajduje również zastosowanie w leczeniu anoreksji i utraty masy ciała u pacjentów z AIDS. Mechanizm działania polega na oddziaływaniu na receptory kannabinoidowe CB1 w ośrodkowym układzie nerwowym, co wpływa na ośrodek wymiotny oraz na regulację apetytu.
Podczas stosowania dronabinolu mogą wystąpić działania niepożądane, takie jak zawroty głowy, senność, dezorientacja, zaburzenia myślenia, stany euforyczne czy problemy z koncentracją. Lek powinien być stosowany ostrożnie u pacjentów z chorobami psychicznymi, zaburzeniami sercowo-naczyniowymi oraz u osób w podeszłym wieku. Dronabinol jest dostępny w postaci kapsułek doustnych i podlega kontroli jako substancja psychoaktywna.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Sativex (27 mg + 25 mg)/ml
Sativex, zawierający delta-9-tetrahydrokannabinol (THC) i kannabidiol (CBD), działa poprzez modulację układu endokannabinoidowego, głównie receptorów CB1 i CB2, co prowadzi do zmniejszenia aktywności neuroprzekaźników pobudzających, takich jak kwas glutaminowy. W badaniach klinicznych u ponad 1500 pacjentów ze stwardnieniem rozsianym (SR) z umiarkowaną do ciężką spastycznością, stosowano dawki do 48 rozpyleń na dobę przez okres do 19 tygodni. Skuteczność oceniano głównie za pomocą skali numerycznej NRS (0-10), gdzie Sativex wykazał statystycznie istotną poprawę w porównaniu z placebo, choć różnice w punktacji (0,5-0,6) miały ograniczone znaczenie kliniczne. W badaniu z 4-tygodniowym okresem wstępnej oceny odpowiedzi, pacjenci z co najmniej 20% redukcją spastyczności (średnia zmiana -3,0 punktu w NRS) kontynuujący terapię przez kolejne 12 tygodni utrzymali poprawę, podczas gdy grupa placebo doświadczyła pogorszenia (różnica 0,84 punktu, 95% CI: -1,29; -0,40). Dodatkowo, parametry takie jak zmodyfikowana skala Ashwortha, częstość skurczów mięśniowych, zakłócenia snu oraz test szybkości chodzenia wykazały korzystne efekty Sativexu w porównaniu z placebo.
Cannabis sativa, częściowy agonista, dronabinol, kannabidiol, kwas glutaminowy, objawy spastyczne, odstęp QTc, porażenie mózgowe, próba podwójnie ślepa, randomizacja, receptor kannabinoidowy, skala Ashwortha, skala NRS, skurcze mięśniowe, spastyczność, stwardnienie rozsiane, tetrahydrokannabinol, układ endokannabinoidowy, uraz OUN