zapobieganie odrzuceniu przeszczepionego narządu po przeszczepieniu wątroby
Wskazanie

Zapobieganie odrzuceniu przeszczepionego narządu po transplantacji wątroby jest kluczowym elementem opieki potransplantacyjnej. Odrzucenie przeszczepu może wystąpić, gdy układ immunologiczny biorcy rozpoznaje nowy narząd jako obcy i atakuje go. Wyróżniamy trzy główne typy odrzucenia: nadostre (w ciągu godzin po przeszczepie), ostre (dni do tygodni po transplantacji) oraz przewlekłe (miesiące lub lata po operacji).

Podstawą zapobiegania odrzuceniu jest stosowanie leków immunosupresyjnych, które hamują reakcję układu odpornościowego. W Polsce stosuje się różne schematy immunosupresji, często oparte na kombinacji kilku leków. Do najczęściej stosowanych należą inhibitory kalcyneuryny (Prograf, Advagraf, Envarsus – takrolimus; Sandimmun Neoral – cyklosporyna), antymetabolity (CellCept, Myfortic – mykofenolan mofetylu/mykofenolanu sodu), inhibitory mTOR (Certican – everolimus, Rapamune – sirolimus) oraz kortykosteroidy (Encorton, Metypred).

W pierwszym okresie po przeszczepie stosuje się zazwyczaj bardziej intensywną immunosupresję, która jest stopniowo redukowana w miarę upływu czasu. W wybranych przypadkach stosuje się również indukcję immunosupresji przeciwciałami (Simulect – bazyliksymab lub Thymoglobuline – globulina antytymocytarna) w okresie okołooperacyjnym.

Największe trudności w leczeniu immunosupresyjnym po przeszczepieniu wątroby obejmują balansowanie między odpowiednią immunosupresją a jej działaniami niepożądanymi. Zbyt silna immunosupresja zwiększa ryzyko infekcji oportunistycznych, rozwoju nowotworów oraz nefrotoksyczności. Z kolei niewystarczające leczenie może prowadzić do odrzucenia przeszczepu. Dodatkowym wyzwaniem jest indywidualizacja terapii w zależności od profilu pacjenta, chorób współistniejących oraz potencjalnych interakcji lekowych.

Monitorowanie skuteczności leczenia immunosupresyjnego wymaga regularnej oceny parametrów funkcji wątroby, stężenia leków immunosupresyjnych we krwi oraz okresowych biopsji wątroby. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z nawrotem pierwotnej choroby (np. wirusowego zapalenia wątroby typu B lub C, chorób autoimmunologicznych), którzy mogą wymagać dodatkowego leczenia przyczynowego.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 22.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl