zaburzenie psychotyczne w przebiegu choroby Parkinsona
Wskazanie

Zaburzenia psychotyczne w przebiegu choroby Parkinsona to powikłanie występujące u około 20-40% pacjentów z tą chorobą neurodegeneracyjną. Najczęściej manifestują się one w postaci omamów wzrokowych (halucynacji), urojeń oraz złudzeń. Omamy mogą dotyczyć widzenia osób, zwierząt lub przedmiotów, które w rzeczywistości nie istnieją. Zaburzenia te pojawiają się zazwyczaj w późniejszym stadium choroby i często są związane z długotrwałym leczeniem dopaminergicznym.

Leczenie zaburzeń psychotycznych w chorobie Parkinsona stanowi wyzwanie kliniczne, ponieważ standardowe leki przeciwpsychotyczne mogą nasilać objawy parkinsonowskie. W Polsce stosuje się przede wszystkim atypowe leki przeciwpsychotyczne o niskim potencjale wywoływania objawów pozapiramidowych. Najczęściej używane preparaty to: Klozapol, Leponex (klozapina), Kwetiapina Teva, Ketrel (kwetiapina) oraz Piportil (pipotiazyna). Specyficznym lekiem dedykowanym do leczenia psychoz w chorobie Parkinsona jest Nuplazid (pimawanseryna), choć jego dostępność w Polsce jest ograniczona.

Istotnym elementem terapii jest również optymalizacja leczenia przeciwparkinsonowskiego. Zazwyczaj zaleca się zmniejszenie dawek leków dopaminergicznych, szczególnie agonistów dopaminy (Mirapexin, Requip), przy jednoczesnym utrzymaniu inhibitorów MAO-B (Selegilina, Azilect) i COMT (Comtan). W niektórych przypadkach stosuje się także Exelon (rywastygmina), który może łagodzić objawy psychotyczne przy jednoczesnym korzystnym wpływie na funkcje poznawcze.

Największym wyzwaniem w leczeniu zaburzeń psychotycznych w chorobie Parkinsona jest znalezienie równowagi między kontrolą objawów psychotycznych a utrzymaniem sprawności ruchowej pacjenta. Zbyt agresywne leczenie przeciwpsychotyczne może prowadzić do dramatycznego pogorszenia funkcji motorycznych, natomiast zbyt zachowawcze podejście nie kontroluje dostatecznie objawów psychotycznych, które znacząco pogarszają jakość życia pacjenta i jego opiekunów. Dodatkowo, występujące często u tych pacjentów zaburzenia poznawcze i otępienie komplikują ocenę skuteczności leczenia oraz zwiększają ryzyko działań niepożądanych.