rak piersi z obecnością receptorów hormonalnych
Wskazanie

Rak piersi z obecnością receptorów hormonalnych (ER+/PR+) to najczęściej występujący podtyp nowotworu piersi, stanowiący około 70-80% wszystkich przypadków. Charakteryzuje się ekspresją receptorów estrogenowych (ER), progesteronowych (PR) lub obu tych receptorów na powierzchni komórek nowotworowych. Obecność tych receptorów oznacza, że wzrost guza jest stymulowany przez hormony płciowe – estrogen i progesteron.

Rozpoznanie opiera się na badaniu immunohistochemicznym materiału pobranego podczas biopsji lub operacji. Obecność receptorów hormonalnych jest korzystnym czynnikiem prognostycznym, a także umożliwia zastosowanie terapii hormonalnej, która stanowi podstawę leczenia systemowego w tym podtypie raka piersi.

W leczeniu farmakologicznym stosuje się kilka grup leków. Selektywne modulatory receptora estrogenowego (SERM) to m.in. tamoksyfen (Nolvadex, Tamoxifen-EGIS), używany zarówno u kobiet przed, jak i po menopauzie. Inhibitory aromatazy III generacji, takie jak anastrozol (Arimidex, Anastrozol Bluefish), letrozol (Femara, Letrozol Bluefish, Etruzil) i eksemestan (Aromasin), są zalecane u kobiet po menopauzie. Czystym antagonistą receptora estrogenowego jest fulwestrant (Faslodex), stosowany głównie w zaawansowanym raku piersi.

W przypadku pacjentek przed menopauzą, w zaawansowanym stadium choroby, stosuje się również agoniści GnRH, jak goserelina (Zoladex) czy leuprorelina (Lucrin Depot), które powodują supresję funkcji jajników. W leczeniu zaawansowanego raka piersi HR+ wykorzystuje się także inhibitory CDK4/6: palbocyklib (Ibrance), rybocyklib (Kisqali) i abemacyklib (Verzenios), które stosuje się w skojarzeniu z terapią hormonalną.

Największe trudności w leczeniu raka piersi HR+ wiążą się z rozwojem oporności na terapię hormonalną, co występuje u znacznej części pacjentek. Mechanizmy oporności są złożone i obejmują m.in. mutacje w genie ESR1 kodującym receptor estrogenowy, aktywację alternatywnych szlaków sygnałowych czy zmiany w metabolizmie leków. Innym wyzwaniem jest optymalizacja czasu trwania terapii hormonalnej, która może być stosowana przez wiele lat jako leczenie uzupełniające, co wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych obniżających jakość życia pacjentek, takich jak dolegliwości menopauzalne, osteoporoza czy zakrzepica.

Istotnym problemem jest również leczenie pacjentek z podtypem luminalnym B (ER+/PR+, HER2-, Ki-67 wysoki), który charakteryzuje się większą agresywnością biologiczną, gorszym rokowaniem i mniejszą wrażliwością na hormonoterapię. W tych przypadkach często konieczne jest łączenie terapii hormonalnej z chemioterapią, co zwiększa toksyczność leczenia.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl