Przedawkowanie
Wyciąg z liści szałwii lekarskiej

Wyciąg z liści szałwii lekarskiej (Salviae folii extractum fluidum) jest składnikiem aktywnym preparatu Aperisan, zawierającego 200 mg wyciągu na 1 g żelu do stosowania w jamie ustnej, z ekstrahentem etanol 70% V/V (maksymalna zawartość etanolu w produkcie wynosi 10,5% m/m). Przedawkowanie wyciągu jest rzadkie, ale możliwe po spożyciu dawki odpowiadającej powyżej 15 g liści szałwii. Objawy przedawkowania obejmują uczucie ciepła, tachykardię (>100 uderzeń/min), zawroty głowy oraz drgawki typu padaczkowego, które stanowią poważne zagrożenie neurologiczne. Tachykardia jest szczególnie niebezpieczna u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, a obecność etanolu w preparacie może nasilać działania niepożądane.

Przedawkowanie wyciągu z liści szałwii lekarskiej

Wyciąg z liści szałwii lekarskiej (Salviae folii extractum fluidum) jest stosowany jako składnik aktywny wielu preparatów leczniczych, w tym produktu Aperisan, który zawiera 200 mg wyciągu w 1 g żelu do stosowania w jamie ustnej (ekstrahent: etanol 70% V/V). 1

Objawy przedawkowania

Przypadki przedawkowania wyciągu z liści szałwii lekarskiej są rzadkie, jednak zostały udokumentowane w literaturze medycznej. Do przedawkowania może dojść po spożyciu doustnym nadmiernych ilości preparatów zawierających szałwię. W przypadku produktu Aperisan, który zawiera płynny wyciąg z liści szałwii, przedawkowanie może nastąpić przy znacznym przekroczeniu zalecanych dawek. 2

Na podstawie dostępnych danych klinicznych stwierdzono, że przedawkowanie występuje po spożyciu dawki odpowiadającej powyżej 15 g liści szałwii. Manifestuje się ono szeregiem objawów, które mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia pacjenta. 3

Niebezpieczeństwa związane z przedawkowaniem

Szczególne niebezpieczeństwo w przypadku przedawkowania wyciągu z liści szałwii lekarskiej stanowią zaburzenia neurologiczne, w tym drgawki typu padaczkowego, które mogą prowadzić do poważnych powikłań. Dodatkowo tachykardia może stanowić istotne ryzyko dla pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego. 4

Należy również pamiętać, że preparaty zawierające wyciąg z liści szałwii często zawierają także etanol jako substancję pomocniczą, co w przypadku produktu Aperisan wynosi maksymalnie 10,5% (m/m). Przy przedawkowaniu może to dodatkowo nasilać działania niepożądane. 5

Tabela objawów przedawkowania

Objaw przedawkowania Opis objawu Dawka progowa
Uczucie ciepła Subiektywne odczucie zwiększonej temperatury ciała, zwykle obejmujące twarz i klatkę piersiową, mogące świadczyć o rozszerzeniu naczyń krwionośnych Dawka odpowiadająca powyżej 15 g liści szałwii
Tachykardia Przyspieszenie akcji serca powyżej 100 uderzeń na minutę, stanowiące potencjalne zagrożenie dla pacjentów z chorobami układu krążenia
Zawroty głowy Zaburzenia równowagi i orientacji przestrzennej, mogące prowadzić do upadków i urazów wtórnych
Drgawki typu padaczkowego Napadowe, niekontrolowane wyładowania neuronów w mózgu, objawiające się skurczami mięśni i możliwą utratą świadomości, stanowiące najpoważniejszy objaw przedawkowania

6

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku podejrzenia przedawkowania wyciągu z liści szałwii lekarskiej należy niezwłocznie przerwać podawanie preparatu i wdrożyć leczenie objawowe. Zaleca się monitorowanie parametrów życiowych ze szczególnym uwzględnieniem czynności układu sercowo-naczyniowego oraz funkcji neurologicznych. W przypadku wystąpienia drgawek typu padaczkowego wskazane jest podanie leków przeciwdrgawkowych zgodnie z aktualnymi standardami postępowania w stanach nagłych. 7

Biorąc pod uwagę, że Aperisan jest żelem do stosowania w jamie ustnej, ryzyko przedawkowania przy prawidłowym stosowaniu zgodnie z zaleceniami jest niewielkie. Jednak konieczne jest poinformowanie pacjentów o niebezpieczeństwie związanym z nadmiernym przyjmowaniem preparatów zawierających wyciąg z liści szałwii, szczególnie w przypadku jednoczesnego stosowania różnych preparatów zawierających tę substancję. 8

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl