Dawkowanie i sposób podawania
Sodu pirofosforan

Sodu pirofosforan dziesięciowodny, w dawce 13,40 mg w postaci liofilizatu do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, jest stosowany wyłącznie do podania dożylnego po rozpuszczeniu w roztworze soli fizjologicznej. W diagnostyce scyntygraficznej z użyciem znakowanych erytrocytów, kompleks pirofosforanu z cyną (II) przygotowuje się przez rozpuszczenie liofilizatu, a następnie stosuje różne metody znakowania: in vivo, in vitro, metodę łączoną oraz znakowanie erytrocytów denaturowanych (49–50°C przez 25 minut). Aktywność podawanego nadtechnecjanu (99mTc) sodu waha się w zależności od metody i badania: średnio 800 MBq (zakres 500–1050 MBq) dla metod in vivo/in vitro, 3 MBq (1–5 MBq) dla znakowania in vitro oraz 50 MBq (20–70 MBq) dla scyntygrafii śledziony z erytrocytami denaturowanymi. Procedury te muszą być zgodne z Dyrektywą Europejską 97/43/Euratom oraz lokalnymi przepisami, a przekroczenie lokalnych poziomów referencyjnych (DRL) wymaga uzasadnienia klinicznego.

  1. Dawkowanie i sposób podawania sodu pirofosforanu
    1. Metody znakowania erytrocytów
    2. Zalecane dawkowanie dla różnych typów badań
    3. Dawkowanie u dzieci i młodzieży
    4. Specjalne uwagi dotyczące dawkowania u niemowląt
    5. Kolejne rozdziały

Dawkowanie i sposób podawania sodu pirofosforanu

Sodu pirofosforan dziesięciowodny stanowi kluczową substancję czynną produktu leczniczego PoltechRBC, występującą w dawce 13,40 mg w postaci liofilizatu do sporządzania roztworu do wstrzykiwań. Substancja ta przeznaczona jest wyłącznie do podania dożylnego, po uprzednim rozpuszczeniu w roztworze soli fizjologicznej.1

Metody znakowania erytrocytów

W diagnostycznych metodach scyntygraficznych opartych na znakowanych erytrocytach, kompleks pirofosforanu z cyną (II) przygotowuje się poprzez rozpuszczenie liofilizatu w roztworze soli fizjologicznej. Następnie, w zależności od wybranej metodyki, stosuje się różne techniki znakowania:2

Metoda in vivo

Procedura polega na wstrzyknięciu odpowiedniej objętości roztworu przygotowanego przez rozpuszczenie zawartości fiolki w roztworze soli fizjologicznej, a następnie podaniu dożylnym jałowego roztworu nadtechnecjanu (99mTc) sodu, który stanowi eluat z generatora radionuklidowego 99Mo/99mTc.3

Metoda in vitro

W tej metodzie należy pobrać próbkę krwi pacjenta, a następnie inkubować in vitro próbkę krwi lub wyizolowane erytrocyty z odpowiednią objętością roztworu przygotowanego poprzez rozpuszczenie zawartości fiolki w soli fizjologicznej. Kolejnym etapem jest dodanie jałowego roztworu nadtechnecjanu (99mTc) sodu, a następnie wstrzyknięcie wyznakowanych erytrocytów pacjentowi.4

Metoda in vivo/in vitro

Metoda łączona rozpoczyna się od wstrzyknięcia dożylnego odpowiedniej objętości roztworu przygotowanego przez rozpuszczenie zawartości fiolki w soli fizjologicznej, co wprowadza w warunkach in vivo jony cyny do erytrocytów. Następnym krokiem jest pobranie próbki krwi pacjenta i wyznakowanie jej in vitro nadtechnecjanem (99mTc) sodu. Ostatnim etapem jest wstrzyknięcie wyznakowanych erytrocytów z powrotem do organizmu pacjenta.5

Znakowanie denaturowanych erytrocytów

Procedura ta polega na wyznakowaniu erytrocytów metodą in vitro, po czym poddaniu ich procesowi denaturacji, np. przez ogrzewanie w temperaturze 49–50°C przez 25 minut. Następnie wyznakowane, zdenaturowane erytrocyty są wstrzykiwane pacjentowi.6

Zalecane dawkowanie dla różnych typów badań

Dawkowanie sodu pirofosforanu jest dostosowane do konkretnego rodzaju badania diagnostycznego:

Scyntygrafia puli krwi

Średnia aktywność 99mTc podana w jednym wstrzyknięciu przy znakowaniu metodą in vivo, in vivo/in vitro lub in vitro wynosi 800 MBq, z dopuszczalnym zakresem od 500 do 1050 MBq.7

Badanie objętości krwi

W tym rodzaju badania średnia aktywność 99mTc podana w jednym wstrzyknięciu przy zastosowaniu metody znakowania in vitro wynosi 3 MBq, z zakresem od 1 do 5 MBq.8

Scyntygrafia śledziony

Podczas scyntygrafii śledziony średnia aktywność 99mTc podana w jednym wstrzyknięciu przy znakowaniu in vitro denaturowanych erytrocytów wynosi 50 MBq, z zakresem od 20 do 70 MBq.9

Należy zaznaczyć, że powyższe aktywności, zgodnie z Dyrektywą Europejską 97/43/Euratom i aktualną praktyką w Europie, traktuje się jedynie jako ogólne wskazówki. W każdym kraju lekarz specjalista w dziedzinie medycyny nuklearnej powinien uwzględniać diagnostyczne poziomy referencyjne (DRL) oraz zasady określone przez lokalne przepisy. Wstrzyknięcie aktywności większej niż lokalne DRLs powinno być odpowiednio uzasadnione.10

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

Podanie sodu pirofosforanu u dzieci wymaga starannego rozważenia, z uwzględnieniem wskazań klinicznych i dokonaniem oceny stosunku korzyści do ryzyka w tej grupie pacjentów. Aktywność do podania u dzieci można obliczyć, modyfikując aktywność dla dorosłego w oparciu o masę lub powierzchnię ciała dziecka.11

Według zaleceń Grupy Pediatrycznej Europejskiego Towarzystwa Medycyny Nuklearnej (Paediatric Task Group of the European Association of Nuclear Medicine – EANM), ilość produktu leczniczego podawana dziecku stanowi część dawki osoby dorosłej i jest obliczana na podstawie masy ciała dziecka, zgodnie z przedstawioną poniżej tabelą:12

Masa ciała dziecka (kg) Dawka (część dawki dorosłego pacjenta)
3 0,10
4 0,14
6 0,19
8 0,23
10 0,27
12 0,32
14 0,36
16 0,40
18 0,44
20 0,46
22 0,50
24 0,53
26 0,56
28 0,58
30 0,62
32 0,65
34 0,68
36 0,71
38 0,73
40 0,76
42 0,78
44 0,80
46 0,82
48 0,85
50 0,88
52–54 0,90
56–58 0,92
60–62 0,96
64–66 0,98
68 0,99

Specjalne uwagi dotyczące dawkowania u niemowląt

W przypadku badań wykonywanych ze znakowanymi erytrocytami u niemowląt konieczne jest podanie aktywności co najmniej 80 MBq w celu uzyskania obrazów scyntygraficznych odpowiedniej jakości. Dla scyntygrafii śledziony minimalna wymagana aktywność wynosi 20 MBq.13

Ze względu na długotrwałą retencję soli cyny w erytrocytach, zaleca się niepowtarzanie procedury znakowania erytrocytów przed upływem 3 miesięcy.14

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl