Wskazania do stosowania
Rajgras wyniosły

Wskazania do stosowania rajgrasu wyniosłego w praktyce klinicznej

Rajgras wyniosły (Arrhenatherum elatius) stanowi istotny komponent mieszanek alergenowych stosowanych w swoistej immunoterapii alergenowej. Jest to alergen pyłkowy występujący w trzech głównych preparatach leczniczych dostępnych w Polsce: Catalet T, Perosall T13 oraz POLLINEX+Rye. Każdy z tych produktów zawiera standaryzowaną dawkę alergenu rajgrasu wyniosłego w połączeniu z alergenami innych gatunków traw.¹²³

Docelowe populacje pacjentów

Immunoterapia swoista z wykorzystaniem produktów zawierających alergen rajgrasu wyniosłego jest wskazana dla pacjentów w określonych grupach wiekowych. Zarówno Catalet T, jak i POLLINEX+Rye są zalecane do stosowania u dorosłych oraz dzieci od 6. roku życia.⁴⁵ W przypadku Perosall T13, produkt ten jest wskazany u dzieci i dorosłych, choć dokładny dolny limit wieku nie został sprecyzowany w charakterystyce produktu.⁶

Schorzenia alergiczne kwalifikujące do immunoterapii

Immunoterapia swoista z wykorzystaniem alergenów zawierających rajgras wyniosły jest wskazana w leczeniu chorób alergicznych o charakterze IgE-zależnym. Do głównych wskazań należą:⁷

• Alergiczny nieżyt nosa związany z uczuleniem na pyłki traw
• Alergiczne zapalenie spojówek spowodowane alergią na pyłki traw
• Astma oskrzelowa o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu, wynikająca z alergii na pyłki traw

⁸

Wymagania diagnostyczne przed wdrożeniem immunoterapii

Przed wdrożeniem immunoterapii z wykorzystaniem preparatów zawierających rajgras wyniosły konieczne jest przeprowadzenie odpowiedniej diagnostyki alergologicznej. Należy potwierdzić IgE-zależny charakter alergii na pyłki traw za pomocą:⁹¹⁰

• Testów skórnych z alergenami pyłków traw
• Oznaczenia swoistych przeciwciał IgE w surowicy
• Analizy historii choroby pacjenta

¹¹¹²

Formy terapii i schemat dawkowania

Rajgras wyniosły jako składnik preparatów do immunoterapii swoistej może być stosowany w różnych formach i schematach dawkowania, w zależności od wybranego preparatu leczniczego.

Dostępne drogi podania

Immunoterapia z wykorzystaniem rajgrasu wyniosłego może być prowadzona na dwa główne sposoby:¹³¹⁴

• Podskórnie – preparaty Catalet T i POLLINEX+Rye w formie zawiesiny do wstrzykiwań
• Podjęzykowo – preparat Perosall T13 w formie roztworu do stosowania podjęzykowego

¹⁵¹⁶¹⁷

Schemat dawkowania

Immunoterapia swoista z wykorzystaniem preparatów zawierających rajgras wyniosły odbywa się według dwuetapowego schematu:¹⁸¹⁹²⁰

• Leczenie podstawowe (faza indukcji) – polega na stopniowym zwiększaniu dawek alergenu do osiągnięcia dawki docelowej
• Leczenie podtrzymujące – kontynuacja terapii z wykorzystaniem ustalonej dawki maksymalnej

²¹²²²³

Stężenia preparatów i jednostki standaryzacyjne

Poszczególne preparaty zawierające rajgras wyniosły charakteryzują się różnymi systemami standaryzacji i stężeniami roztworów używanych w terapii:

²⁴²⁵²⁶

* Stężenie 0 preparatu Perosall T13 dostępne jest tylko na indywidualne zamówienie.²⁷

Specjalne wymagania dotyczące ordynacji preparatów z rajgrasem wyniosłym

Kompetencje lekarza prowadzącego immunoterapię

Należy podkreślić, że immunoterapia swoista preparatami zawierającymi rajgras wyniosły powinna być prowadzona przez lekarzy specjalistów z odpowiednim przygotowaniem i doświadczeniem w tej dziedzinie. W przypadku preparatu Perosall T13 wskazano wyraźnie, że o wskazaniach do jego stosowania decyduje wyłącznie lekarz specjalista alergolog, mający doświadczenie w immunoterapii swoistej.²⁸

Rodzaje i terminy prowadzenia immunoterapii

W zależności od preparatu, immunoterapia z wykorzystaniem alergenów zawierających rajgras wyniosły może być prowadzona według różnych schematów czasowych:²⁹

• Immunoterapia przedsezonowa – rozpoczynana przed sezonem pylenia traw
• Immunoterapia całoroczna – prowadzona przez cały rok, niezależnie od sezonu pylenia

³⁰

Warunki kliniczne wpływające na stosowanie immunoterapii z rajgrasem wyniosłym

Przy podejmowaniu decyzji o zastosowaniu immunoterapii swoistej z wykorzystaniem alergenów zawierających rajgras wyniosły należy uwzględnić szereg czynników związanych ze stanem klinicznym pacjenta.

Potwierdzenie alergii IgE-zależnej

Kluczowym warunkiem wdrożenia immunoterapii jest jednoznaczne potwierdzenie IgE-zależnego charakteru alergii na pyłki traw, w tym na rajgras wyniosły. Potwierdzenie to powinno opierać się na:³¹³²³³

• Dodatnich wynikach testów skórnych z alergenami traw
• Obecności swoistych przeciwciał IgE w surowicy
• Korelacji wyników badań laboratoryjnych z objawami klinicznymi

³⁴³⁵

Nasilenie astmy oskrzelowej

W przypadku pacjentów z astmą oskrzelową, immunoterapia swoista z wykorzystaniem alergenów rajgrasu wyniosłego jest wskazana jedynie u chorych z astmą o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu. Nie zaleca się stosowania immunoterapii u pacjentów z ciężką astmą oskrzelową.³⁶

Zestawienie głównych wskazań do stosowania rajgrasu wyniosłego

Rajgras wyniosły jako składnik preparatów alergoidów lub alergenów znajduje zastosowanie w leczeniu:³⁷³⁸³⁹

1. IgE-zależnych chorób alergicznych wywołanych przez pyłki traw, w tym rajgrasu wyniosłego
2. Alergicznego nieżytu nosa o etiologii związanej z alergią na pyłki traw
3. Alergicznego zapalenia spojówek spowodowanego uczuleniem na pyłki traw
4. Astmy oskrzelowej o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu, związanej z alergią na pyłki traw
5. Współistniejących chorób alergicznych (np. alergiczny nieżyt nosa i astma) wynikających z alergii na pyłki traw

⁴⁰⁴¹⁴²

Decyzję o zastosowaniu immunoterapii swoistej z wykorzystaniem preparatów zawierających rajgras wyniosły podejmuje lekarz specjalista alergolog po dokładnej ocenie historii choroby pacjenta, wyników testów alergicznych i stanu klinicznego chorego.⁴³