Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Kwas folinowy

Wpływ kwasu folinowego na płodność, ciążę i laktację

Kwas folinowy, dostępny w postaci wapnia folinianu, jest związkiem o istotnym znaczeniu klinicznym, szczególnie w kontekście terapii ratunkowej po zastosowaniu antagonistów kwasu foliowego oraz w leczeniu skojarzonym z 5-fluorouracylem. Informacje dotyczące jego stosowania u kobiet w ciąży lub podczas karmienia piersią wymagają szczególnej uwagi ze strony lekarzy przepisujących preparaty zawierające tę substancję, takie jak Calcium Folinate Kabi, Calcium folinate Kalceks, Calcium folinate Sandoz czy Calciumfolinat-Ebewe.¹

Wpływ na ciążę

Aktualnie brak jest odpowiednich i dobrze kontrolowanych badań klinicznych dotyczących stosowania kwasu folinowego u kobiet w ciąży. W przypadku wszystkich dostępnych preparatów zawierających kwas folinowy (Calcium Folinate Kabi, Calcium folinate Kalceks, Calcium folinate Sandoz, Calciumfolinat-Ebewe) podkreśla się niedostatek danych klinicznych w tym zakresie.^{2 3 4 5}

Badania dotyczące toksycznego wpływu na reprodukcję u zwierząt są albo niewystarczające, albo nie zostały przeprowadzone. W przypadku Calcium Folinate Kabi wskazuje się, że takich badań nie przeprowadzono.⁶ Podobnie Calcium folinate Sandoz informuje o braku formalnych badań toksycznego wpływu na reprodukcję u zwierząt.⁷ W przypadku Calcium folinate Kalceks oraz Calciumfolinat-Ebewe wskazuje się, że badania na zwierzętach są niewystarczające w odniesieniu do toksycznego wpływu na reprodukcję lub nie zostały przeprowadzone odpowiednie badania.^{8 9}

Istotnym jest fakt, że nie udowodniono niekorzystnego wpływu kwasu folinowego podawanego w okresie ciąży. Wszystkie charakterystyki produktów leczniczych zgodnie stwierdzają ten fakt, choć używają nieco różnych sformułowań:^{10 11 12 13}

Stosowanie kwasu folinowego z metotreksatem podczas ciąży

W przypadku konieczności stosowania metotreksatu lub innych antagonistów kwasu foliowego w okresie ciąży, należy pamiętać, że:^{14 15 16 17}

• Metotreksat można stosować w okresie ciąży jedynie w przypadku wyraźnych wskazań oraz gdy korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu
• Nie ma ograniczeń dotyczących stosowania folinianu wapnia w celu zmniejszenia lub przeciwdziałania toksyczności metotreksatu
• Folinian wapnia może być stosowany w celu neutralizowania działań toksycznych antagonistów kwasu foliowego

^{18 19 20 21}

Stosowanie kwasu folinowego z 5-fluorouracylem podczas ciąży

Zastosowanie 5-fluorouracylu podczas ciąży jest znacznie bardziej restrykcyjne:^{22 23 24 25}

• Stosowanie 5-fluorouracylu jest zasadniczo przeciwwskazane w okresie ciąży
• Przeciwwskazanie to dotyczy również jednoczesnego stosowania folinianu wapnia i 5-fluorouracylu

^{26 27 28 29}

Wszystkie charakterystyki produktów leczniczych zawierających kwas folinowy zalecają zapoznanie się z odpowiednimi Charakterystykami Produktów Leczniczych zawierającymi metotreksat, innego antagonistę kwasu foliowego czy 5-fluorouracyl.^{30 31 32 33}

Wpływ na karmienie piersią

Aktualnie brak jest danych potwierdzających przenikanie folinianu wapnia do mleka kobiecego. We wszystkich charakterystykach produktów leczniczych podkreślono brak tej wiedzy:^{34 35 36 37}

Pomimo braku szczegółowych danych dotyczących przenikania kwasu folinowego do mleka kobiecego, wszystkie charakterystyki produktów leczniczych zgodnie informują, że folinian wapnia może być stosowany w okresie karmienia piersią, jeśli jest to konieczne ze względów terapeutycznych.^{38 39 40 41}

Należy jednak pamiętać, że stosowanie 5-fluorouracylu jest przeciwwskazane w okresie karmienia piersią. Przeciwwskazanie to dotyczy również jednoczesnego stosowania folinianu wapnia i 5-fluorouracylu.^{42 43 44}

Wpływ na płodność

Informacje dotyczące wpływu kwasu folinowego na płodność są raczej ograniczone. Tylko niektóre charakterystyki produktów leczniczych zawierają takie dane:^{45 46}

• Folinian wapnia jest produktem pośrednim w metabolizmie kwasu foliowego i występuje naturalnie w organizmie
• Nie przeprowadzono badań sprawdzających wpływ folinianu wapnia na płodność u zwierząt lub takie badania są niewystarczające

^{47 48}

Podsumowanie informacji dla lekarza

Lekarz przepisujący kwas folinowy kobietom w ciąży lub karmiącym piersią powinien przekazać pacjentce następujące informacje:

1. Kwas folinowy jest substancją, która może być bezpiecznie stosowana w ciąży i podczas karmienia piersią, jeśli jest to konieczne ze względów terapeutycznych
2. Nie ma dowodów na niekorzystne działanie kwasu folinowego podawanego w okresie ciąży
3. Brak ograniczeń do stosowania kwasu folinowego w celu zmniejszenia toksyczności lub jej przeciwdziałaniu w przypadku konieczności stosowania metotreksatu lub innych antagonistów kwasu foliowego w ciąży
4. Jednoczesne stosowanie kwasu folinowego z 5-fluorouracylem jest przeciwwskazane zarówno w ciąży, jak i podczas karmienia piersią
5. Nie wiadomo, czy kwas folinowy przenika do mleka kobiecego, ale w razie konieczności terapeutycznej może być stosowany podczas karmienia piersią

^{49 50 51 52}