Dawkowanie i sposób podawania
Histydyna

Dawkowanie i sposób podawania histydyny

Histydyna jest aminokwasem występującym w składzie różnych preparatów do żywienia pozajelitowego. Jest to jeden z ważnych aminokwasów warunkujących prawidłowe funkcjonowanie organizmu, szczególnie istotny u pacjentów wymagających wsparcia żywieniowego. Dawkowanie histydyny zależy od indywidualnych potrzeb pacjenta, jego stanu klinicznego oraz rodzaju stosowanego preparatu¹.

Dawkowanie u pacjentów dorosłych

Dawkowanie histydyny, jako składnika preparatów do żywienia pozajelitowego, jest ustalane indywidualnie w zależności od całkowitego zapotrzebowania na aminokwasy i płyny, biorąc pod uwagę stan kliniczny pacjenta, stan odżywienia oraz stopień nasilenia katabolizmu związanego z chorobą podstawową².

W większości preparatów stosowanych u dorosłych, zawartość histydyny waha się w granicach od 3,0 g do 5,25 g na 1000 ml roztworu, co odpowiada dziennej dawce około 0,04-0,07 g/kg masy ciała przy standardowym dawkowaniu aminokwasów 1,0-2,0 g/kg masy ciała na dobę³⁴.

Typowa dawka preparatów aminokwasowych dla pacjentów dorosłych w standardowym żywieniu pozajelitowym wynosi:

• Dobowa dawka: 0,8-1,5 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę (w tym histydyna w ilości zależnej od preparatu)⁵
• Maksymalna szybkość infuzji: 0,1 g aminokwasów/kg masy ciała/godz. (w tym odpowiednia ilość histydyny)⁶

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

U pacjentów poddawanych dializie lub z niewydolnością nerek, dawkowanie histydyny, jako składnika mieszanin aminokwasowych, wymaga specjalnego dostosowania i monitorowania. Dla tych pacjentów przeznaczone są specjalne preparaty, takie jak Aminomel Nephro czy Nephrotect⁷.

W przypadku pacjentów z niewydolnością nerek zalecane dawkowanie może wynosić:

• U pacjentów nieleczonych dializami: 0,6 do 0,8 g aminokwasów/kg mc./dobę = 6 do 8 ml/kg mc./dobę⁸
• U pacjentów leczonych dializami: 0,8 do 1,2 g aminokwasów/kg mc./dobę = 8 do 12 ml/kg mc./dobę⁹
• W żywieniu stosowanym podczas dializ u pacjentów poddanych długotrwałej hemodializie: 0,5 do 0,8 g aminokwasów/kg mc./dializę = 5 do 8 ml/kg mc./dializę¹⁰

Maksymalna szybkość infuzji w przypadku żywienia stosowanego podczas dializ może wynosić do 0,2 g aminokwasów/kg mc./godzinę¹¹.

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

U dzieci i młodzieży dawkowanie histydyny jako składnika preparatów do żywienia pozajelitowego również zależy od wieku, masy ciała i stanu klinicznego. Zalecane dawki aminokwasów, w tym histydyny, są zwykle podawane jako wartości orientacyjne, które należy dostosować indywidualnie¹².

Dla dzieci w wieku od 2 do 11 lat, dawkowanie histydyny jest zwykle oparte na ogólnym dawkowaniu aminokwasów, które wynosi:

• Dzieci w wieku 2-4 lat: 1,5 g aminokwasów/kg mc./dobę¹³
• Dzieci w wieku 5-13 lat: 1,0 g aminokwasów/kg mc./dobę¹⁴

Maksymalna szybkość infuzji u dzieci zwykle nie powinna przekraczać 0,1 g aminokwasów/kg mc./godz¹⁵.

Dla dzieci w stanie krytycznym dawkowanie aminokwasów, w tym histydyny, może być zwiększone do 3,0 g aminokwasów/kg masy ciała na dobę¹⁶.

Należy zaznaczyć, że niektóre preparaty aminokwasowe nie są zalecane dla niemowląt i małych dzieci poniżej 2 lat¹⁷.

Szczegółowa tabela dawkowania histydyny w preparatach do żywienia pozajelitowego

Sposób podawania histydyny w ramach żywienia pozajelitowego

Histydyna, jako składnik preparatów do żywienia pozajelitowego, jest podawana wyłącznie w postaci infuzji dożylnej, najczęściej do żyły centralnej, rzadziej do żyły obwodowej (zależnie od osmolarności preparatu)¹⁸.

Preparaty o wysokiej osmolarności (powyżej 800-900 mOsm/l) powinny być podawane wyłącznie do żyły centralnej¹⁹.

Typowe zalecenia dotyczące infuzji preparatów zawierających histydynę obejmują:

• Zalecany czas trwania infuzji: 12-24 godziny²⁰
• Stopniowe zwiększanie szybkości infuzji podczas pierwszej godziny w celu uniknięcia działań niepożądanych²¹
• Stopniowe zmniejszanie szybkości infuzji pod koniec wlewu, szczególnie gdy wlew zawiera glukozę, aby uniknąć hipoglikemii z odbicia²²

Roztwory aminokwasów zawierające histydynę są zazwyczaj podawane razem z innymi składnikami odżywczymi, takimi jak glukoza, tłuszcze, elektrolity, witaminy i pierwiastki śladowe, aby zapewnić kompletne żywienie pozajelitowe²³.

Szczególne grupy pacjentów i sytuacje kliniczne

Pacjenci z niewydolnością nerek

U pacjentów z niewydolnością nerek dawkowanie histydyny musi być indywidualnie dostosowane. W przypadku pacjentów poddawanych dializoterapii, stosowane są specjalne preparaty aminokwasowe o składzie dostosowanym do ich potrzeb metabolicznych, takie jak Aminomel Nephro czy Nephrotect²⁴²⁵.

Pacjenci z niewydolnością wątroby

W przypadku pacjentów z niewydolnością wątroby dostępne są specjalne preparaty aminokwasowe o zmodyfikowanym składzie, takie jak Aminoplasmal Hepa 10%, zawierające zwiększoną ilość aminokwasów rozgałęzionych (w tym histydyny) i zmniejszoną ilość aminokwasów aromatycznych²⁶.

Dawkowanie u pacjentów z niewydolnością wątroby musi być indywidualnie dostosowane pod ścisłą kontrolą parametrów biochemicznych²⁷.

Noworodki, niemowlęta i małe dzieci

Większość preparatów aminokwasowych zawierających histydynę nie jest zalecana do stosowania u noworodków, niemowląt i małych dzieci poniżej 2 lat ze względu na specyficzne potrzeby metaboliczne tej grupy wiekowej²⁸.

Dla tej grupy pacjentów dostępne są specjalne preparaty o składzie odpowiadającym ich potrzebom, takie jak Aminoven Infant 10% czy Numeta G13%E Preterm²⁹³⁰.

Pacjenci w stanie krytycznym

U pacjentów w stanie krytycznym dawkowanie histydyny, jako składnika preparatów aminokwasowych, może być zwiększone, a zapotrzebowanie na azot może wynosić do 0,25-0,30 g/kg masy ciała/dobę (co odpowiada około 1,6-2,0 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę)³¹.

U dzieci w stanie krytycznym dawkowanie aminokwasów, w tym histydyny, może być zwiększone do 3,0 g/kg masy ciała/dobę³².

Pacjenci z otyłością

U pacjentów z otyłością dawkowanie histydyny należy obliczać na podstawie należnej (idealnej) masy ciała, a nie rzeczywistej masy ciała³³.

Monitorowanie terapii zawierającej histydynę

Podczas stosowania preparatów aminokwasowych zawierających histydynę należy regularnie monitorować:

• Bilans płynów i elektrolitów³⁴
• Parametry funkcji wątroby i nerek³⁵
• Stężenie glukozy we krwi³⁶
• Równowagę kwasowo-zasadową³⁷

Szczególnie ważne jest monitorowanie u pacjentów z zaburzeniami metabolizmu glukozy, niewydolnością nerek lub wątroby, a także u pacjentów w stanie krytycznym³⁸.

Działania niepożądane związane z dawkowaniem histydyny

Najczęstsze działania niepożądane związane z infuzją preparatów aminokwasowych zawierających histydynę to:

• Nudności, wymioty³⁹
• Dreszcze⁴⁰
• Utrata aminokwasów przez nerki (przy zbyt szybkiej infuzji)⁴¹

W celu zminimalizowania ryzyka wystąpienia działań niepożądanych zaleca się stopniowe zwiększanie szybkości infuzji podczas pierwszej godziny oraz nieprzekraczanie zalecanych maksymalnych dawek i szybkości infuzji⁴².