Przeciwwskazania stosowania
Fenylobutazon

Fenylobutazon, obecny w preparatach takich jak Butapirazol (maść 50 mg/g, czopki 250 mg), posiada liczne przeciwwskazania, które należy uwzględnić podczas kwalifikacji pacjenta do terapii. Bezwzględnie przeciwwskazane jest stosowanie u pacjentów z nadwrażliwością na fenylobutazon lub substancje pomocnicze (np. butylohydroksytoluen w maści). Fenylobutazon jest niewskazany u osób z chorobą wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy, stanem zapalnym błony śluzowej przewodu pokarmowego, a w przypadku czopków – także przy zmianach w błonie śluzowej odbytnicy. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z zaburzeniami układu sercowo-naczyniowego, takimi jak niewydolność krążenia, nadciśnienie tętnicze, ciężka niewydolność serca oraz obrzęki, a także u osób z niewydolnością wątroby i nerek.

Przeciwwskazania stosowania fenylobutazonu

Substancja czynna fenylobutazon, obecna w takich preparatach jak Butapirazol w postaci maści (50 mg/g) oraz czopków (250 mg), posiada szereg istotnych przeciwwskazań, które należy bezwzględnie uwzględnić podczas kwalifikacji pacjenta do leczenia. Właściwa ocena stanu klinicznego pacjenta i znajomość przeciwwskazań jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa farmakoterapii.1

Nadwrażliwość i problemy żołądkowo-jelitowe

Stosowanie fenylobutazonu jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą preparatu (w przypadku maści Butapirazol należy zwrócić szczególną uwagę na zawartość butylohydroksytoluenu).2 3

Fenylobutazon jest bezwzględnie przeciwwskazany u pacjentów z:4

  • Chorobą wrzodową żołądka i (lub) dwunastnicy
  • Stanem zapalnym błony śluzowej przewodu pokarmowego

5

Przeciwwskazania związane z postacią czopków

W przypadku stosowania fenylobutazonu w formie czopków (Butapirazol 250 mg), należy dodatkowo uwzględnić przeciwwskazanie dotyczące zmian w błonie śluzowej odbytnicy, które uniemożliwiają bezpieczne stosowanie tej postaci leku.6

Zaburzenia układu krążenia

Fenylobutazon nie powinien być stosowany u pacjentów z zaburzeniami układu sercowo-naczyniowego, w tym z:7

  • Niewydolnością krążenia
  • Nadciśnieniem tętniczym
  • Ciężką niewydolnością serca
  • Obrzękami

8

Niewydolność narządowa

Stosowanie fenylobutazonu (Butapirazol) jest przeciwwskazane u pacjentów z:9

  • Niewydolnością wątroby
  • Niewydolnością nerek

10

Zaburzenia endokrynologiczne

Fenylobutazon nie powinien być stosowany u pacjentów z chorobami tarczycy oraz u pacjentów z powiększeniem ślinianek.11

Zaburzenia hematologiczne

Istotne przeciwwskazania do stosowania fenylobutazonu dotyczą również sfery hematologicznej i obejmują:12

13

Przeciwwskazania wiekowe

Fenylobutazon (Butapirazol) nie powinien być stosowany u dzieci poniżej 14 roku życia. Jest to bezwzględne przeciwwskazanie niezależnie od postaci farmaceutycznej (maść czy czopki).14

Kiedy odradzić pacjentowi stosowanie fenylobutazonu?

Lekarz powinien odradzić pacjentowi stosowanie preparatów zawierających fenylobutazon (jak Butapirazol) w szeregu sytuacji klinicznych, które wynikają z oficjalnych przeciwwskazań. Należy szczególnie dokładnie ocenić stan pacjenta pod kątem wymienionych poniżej czynników ryzyka.15

Stany zapalne przewodu pokarmowego

Należy odradzić stosowanie fenylobutazonu pacjentom ze stanami zapalnymi przewodu pokarmowego, w tym z chorobą wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy, a także z innymi stanami zapalnymi błony śluzowej przewodu pokarmowego. W przypadku czopków, należy dodatkowo zwrócić uwagę na ewentualne zmiany w błonie śluzowej odbytnicy, które stanowią przeciwwskazanie do tej drogi podania.16

Pacjenci z chorobami układu krążenia

Fenylobutazon powinien być odradzony pacjentom z jakimikolwiek zaburzeniami układu krążenia, takimi jak niewydolność krążenia, nadciśnienie tętnicze czy ciężka niewydolność serca. Również obecność obrzęków stanowi przeciwwskazanie do stosowania tej substancji czynnej.17

Niewydolność narządowa – odradzenie

Pacjentom z niewydolnością wątroby oraz niewydolnością nerek bezwzględnie należy odradzić stosowanie fenylobutazonu, niezależnie od jego postaci farmaceutycznej.18

Zaburzenia hematologiczne a stosowanie fenylobutazonu

Szczególną ostrożność należy zachować wobec pacjentów z zaburzeniami hematologicznymi. Stosowanie fenylobutazonu należy odradzić osobom z nieprawidłowymi wskaźnikami morfologii krwi. Również jednoczesne stosowanie innych leków mogących zaburzać czynność szpiku kostnego jest przeciwwskazaniem i wymaga odradzenia terapii fenylobutazonem.19

Pacjenci pediatryczni

Należy kategorycznie odradzić stosowanie fenylobutazonu (Butapirazol) u pacjentów poniżej 14 roku życia, gdyż stanowi to bezwzględne przeciwwskazanie.20

Nadwrażliwość

W przypadku nadwrażliwości na fenylobutazon lub na którąkolwiek z substancji pomocniczych (jak butylohydroksytoluen w przypadku maści Butapirazol), należy bezwzględnie odradzić pacjentowi stosowanie tego preparatu.21 22

Powiązane warunki kliniczne

Pacjenci z chorobami tarczycy oraz powiększeniem ślinianek również nie powinni stosować fenylobutazonu, dlatego należy odradzić terapię tym lekiem w przypadku występowania tych schorzeń.23

Zestawienie przeciwwskazań do stosowania fenylobutazonu

Dla ułatwienia oceny klinicznej pacjenta i kwalifikacji do leczenia, poniżej przedstawiono tabelę zbiorczą wszystkich przeciwwskazań do stosowania fenylobutazonu w preparacie Butapirazol.24

Kategoria przeciwwskazań Szczegółowe przeciwwskazania
Nadwrażliwość – Nadwrażliwość na fenylobutazon
– Nadwrażliwość na substancje pomocnicze (np. butylohydroksytoluen)
Choroby przewodu pokarmowego – Choroba wrzodowa żołądka i/lub dwunastnicy
– Stan zapalny błony śluzowej przewodu pokarmowego
– Zmiany w błonie śluzowej odbytnicy (przy stosowaniu czopków)
Choroby układu krążenia – Niewydolność krążenia
– Nadciśnienie tętnicze
– Ciężka niewydolność serca
– Obrzęki
Niewydolność narządowa – Niewydolność wątroby
– Niewydolność nerek
Zaburzenia endokrynologiczne – Choroby tarczycy
– Powiększenie ślinianek
Zaburzenia hematologiczne – Zmiany we wskaźnikach morfologii krwi
– Równoczesne stosowanie leków zaburzających czynność szpiku kostnego
Wiek pacjenta – Dzieci poniżej 14 roku życia
  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl