Wskazania do stosowania
Czosnek

Czosnek (Allium sativum L., bulbus) wykazuje udokumentowane działanie wspomagające w leczeniu infekcji górnych dróg oddechowych, takich jak przeziębienia, katar oraz stany zapalne gardła. Produkty lecznicze zawierające czosnek, np. Alchinal (0,248 g suchego wyciągu z czosnku w 10 ml zawiesiny), Alliofil (200 mg cebuli czosnku + 53,5 mg liścia pokrzywy w tabletce dojelitowej) oraz Alliomint (300 mg cebuli czosnku w tabletce, zawierającej nie mniej niż 0,6 mg allicyny), są wskazane do stosowania zarówno profilaktycznego, jak i wspomagającego w łagodnych infekcjach górnych dróg oddechowych. Formy farmaceutyczne obejmują zawiesinę doustną, tabletki dojelitowe oraz klasyczne tabletki, co pozwala na indywidualizację terapii w zależności od potrzeb pacjenta, w tym u dzieci i osób z wrażliwym przewodem pokarmowym.

Wskazania do stosowania substancji czynnej czosnek

Czosnek (Allium sativum L., bulbus) jest tradycyjnie stosowaną substancją roślinną o udokumentowanym działaniu w różnych stanach chorobowych. Jako substancja czynna w produktach leczniczych ma precyzyjnie określone wskazania do stosowania, które wynikają z charakterystyk produktów leczniczych zawierających tę substancję.1

Infekcje dróg oddechowych

Czosnek wykazuje właściwości wspomagające w leczeniu infekcji dróg oddechowych. Produkty lecznicze zawierające wyciąg z czosnku, takie jak Alchinal, są tradycyjnie stosowane jako środek wspomagający w różnorodnych infekcjach układu oddechowego, w tym:2

3

Produkt leczniczy Alliofil zawierający cebulę czosnku (200 mg) w połączeniu z liściem pokrzywy (53,5 mg) jest wskazany do stosowania profilaktycznego i wspomagającego w łagodnych infekcjach górnych dróg oddechowych, określanych potocznie jako stany przeziębieniowe.4

Również produkt Alliomint, zawierający 300 mg cebuli czosnku, może być stosowany przeciw objawom przeziębienia, co potwierdza szerokie zastosowanie tej substancji w infekcjach dróg oddechowych.5

Profilaktyka miażdżycy

Istotnym wskazaniem do stosowania czosnku jest jego wykorzystanie w profilaktyce miażdżycy. Produkt leczniczy Alliomint, zawierający 300 mg cebuli czosnku w jednej tabletce (nie mniej niż 0,6 mg allicyny), jest wskazany do pomocniczego stosowania w profilaktyce miażdżycy.6 7

Postaci leków zawierających czosnek

Czosnek jako substancja czynna występuje w różnych postaciach farmaceutycznych, co umożliwia dostosowanie formy podania do potrzeb pacjenta:8 9 10

  • Proszek do sporządzania zawiesiny doustnej – forma zastosowana w produkcie Alchinal, który zawiera 0,248 g suchego wyciągu z czosnku w połączeniu z 0,056 g suchego wyciągu z jeżówki purpurowej w 10 ml zawiesiny. Ta postać może być szczególnie przydatna u pacjentów mających trudności z połykaniem tabletek, w tym u dzieci.
  • Tabletki dojelitowe – forma zastosowana w produkcie Alliofil (200 mg cebuli czosnku i 53,5 mg liścia pokrzywy w 1 tabletce). Otoczka dojelitowa zapewnia uwalnianie substancji czynnych dopiero w jelicie, co zapobiega potencjalnym podrażnieniom żołądka.
  • Tabletki – forma zastosowana w produkcie Alliomint (300 mg cebuli czosnku w 1 tabletce).

11 12 13

Charakterystyka substancji czynnej czosnek

Czosnek (Allium sativum L., bulbus) jako substancja czynna produktów leczniczych charakteryzuje się zawartością związków biologicznie czynnych, wśród których szczególne znaczenie ma allicyna. W przypadku produktu leczniczego Alliomint, jedna tabletka zawiera nie mniej niż 0,6 mg allicyny, która jest jednym z kluczowych związków odpowiedzialnych za działanie terapeutyczne czosnku.14

W przypadku produktu Alchinal, czosnek występuje w formie suchego wyciągu (Allii sativi bulbi extractum siccum) o stosunku surowca do ekstraktu 3-4:1, z zawartością wyciągu natywnego 70-100% oraz maltodekstryny 0-30%, przy czym jako ekstrahent wykorzystywana jest woda.15

Połączenia z innymi substancjami roślinnymi

W celu zwiększenia skuteczności terapeutycznej, czosnek w produktach leczniczych często występuje w połączeniu z innymi substancjami roślinnymi:

  • Jeżówka purpurowa (Echinaceae purpureae herbae extractum siccum) – w produkcie Alchinal czosnek jest połączony z suchym wyciągiem z jeżówki purpurowej (0,056 g w 10 ml zawiesiny), co może potencjalizować działanie wspomagające w infekcjach dróg oddechowych ze względu na właściwości immunomodulujące jeżówki.16
  • Pokrzywa (Urtica dioica L. folium) – w produkcie Alliofil czosnek (200 mg) jest połączony z liściem pokrzywy (53,5 mg), co może wzmacniać działanie w infekcjach górnych dróg oddechowych.17

Zalecenia dla pacjentów dotyczące stosowania czosnku

Przy zalecaniu pacjentom stosowania czosnku jako substancji czynnej należy uwzględnić wskazania poszczególnych produktów leczniczych:18 19 20

Wskazania w infekcjach dróg oddechowych

W przypadku pacjentów z infekcjami dróg oddechowych, zalecenia mogą obejmować:

  • Stosowanie preparatów z czosnkiem we wczesnej fazie infekcji, kiedy objawy zaczynają się pojawiać
  • Wykorzystanie profilaktyczne, zwłaszcza w okresach zwiększonego ryzyka infekcji dróg oddechowych (sezon jesienno-zimowy)
  • Zastosowanie jako terapii wspomagającej przy typowych objawach przeziębienia, kataru czy stanów zapalnych gardła

21 22 23

Wskazania w profilaktyce miażdżycy

W przypadku pacjentów zagrożonych rozwojem miażdżycy, czosnek może być rekomendowany jako substancja wspomagająca profilaktykę. Preparat Alliomint ze względu na zawartość standaryzowanego wyciągu z czosnku (nie mniej niż 0,6 mg allicyny w tabletce) może być stosowany pomocniczo w profilaktyce miażdżycy.24 25

Dobór postaci farmaceutycznej

Przy zalecaniu produktów zawierających czosnek należy uwzględnić indywidualne preferencje i potrzeby pacjenta odnośnie postaci farmaceutycznej:26 27 28

  • Zawiesina doustna (Alchinal) – forma odpowiednia dla pacjentów preferujących leki w postaci płynnej, w tym dla dzieci i osób mających trudności z połykaniem tabletek. Produkt ma atrakcyjny smak kakaowy, co może zwiększać compliance.
  • Tabletki dojelitowe (Alliofil) – forma odpowiednia dla pacjentów z wrażliwym przewodem pokarmowym, gdyż otoczka dojelitowa zapewnia uwolnienie substancji czynnych dopiero w jelicie.
  • Tabletki (Alliomint) – klasyczna postać farmaceutyczna odpowiednia dla większości pacjentów.

29 30 31

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl