Przedawkowanie
Cyklopentolat

Przedawkowanie cyklopentolatu

Przedawkowanie cyklopentolatu może wystąpić w wyniku zastosowania zbyt dużych ilości preparatu Cykloftyal (10 mg/ml, krople do oczu, roztwór) lub jego przypadkowego połknięcia. Substancja ta, będąca antagonistą receptorów muskarynowych, może powodować szereg poważnych działań ogólnoustrojowych w przypadku przedawkowania.¹

Objawy przedawkowania

Przedawkowanie cyklopentolatu może prowadzić do wystąpienia licznych objawów toksycznych, które wynikają z jego działania antycholinergicznego. Objawy te mogą być szczególnie nasilone u dzieci i osób starszych, ze względu na ich większą wrażliwość na działanie substancji antycholinergicznych.²

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku podejrzenia przedawkowania cyklopentolatu niezbędne jest natychmiastowe zgłoszenie się do szpitala. Postępowanie w przypadku przedawkowania obejmuje przerwanie stosowania leku, co w większości przypadków prowadzi do stopniowego ustąpienia działań niepożądanych.³

Leczenie farmakologiczne przedawkowania

W przypadku ciężkiego zatrucia cyklopentolatem stosuje się fizostygminę jako antidotum. Fizostygmina, będąca inhibitorem acetylocholinesterazy, przechodzi przez barierę krew-mózg i przeciwdziała zarówno ośrodkowym, jak i obwodowym objawom przedawkowania.⁴

Dawkowanie fizostygminy zależy od wieku pacjenta:

• Młodzież i dorośli: Należy powoli podawać dożylnie 2 mg fizostygminy. Jeśli objawy toksyczne utrzymują się i nie są związane z działaniem cholinergicznym, podawanie fizostygminy w dawce od 1 do 2 mg należy powtórzyć po upływie 20 minut.
• Dzieci do 12 lat: Należy powoli podawać dożylnie 0,5 mg fizostygminy. Jeśli objawy toksyczne utrzymują się i nie są związane z działaniem cholinergicznym, podawanie fizostygminy w dawce 2 mg należy powtarzać co 5 minut.

^5
6

Alternatywnie, fizostygmina może być również podawana drogą podskórną, jednak preferowana jest droga dożylna ze względu na szybsze działanie i możliwość precyzyjnego dostosowania dawki.⁷

Monitorowanie pacjenta

Pacjent z przedawkowaniem cyklopentolatu wymaga ścisłego monitorowania funkcji życiowych, ze szczególnym uwzględnieniem parametrów oddechowych, krążeniowych oraz stanu neurologicznego. Szczególnej uwagi wymagają pacjenci z grupy podwyższonego ryzyka: dzieci, osoby starsze oraz pacjenci z chorobami układu sercowo-naczyniowego, jaskrą lub przerostem gruczołu krokowego.⁸

Zapobieganie przedawkowaniu

Preparat Cykloftyal (10 mg/ml) zawiera cyklopentolatu chlorowodorek w stężeniu 10 mg/ml. Jedna kropla roztworu ma objętość około 0,03 ml, co odpowiada 0,3 mg cyklopentolatu chlorowodorku.⁹ Aby zmniejszyć ryzyko przedawkowania, należy ściśle przestrzegać zaleconego schematu dawkowania i przechowywać lek w miejscu niedostępnym dla dzieci. Szczególną ostrożność należy zachować przy podawaniu leku małym dzieciom, które są bardziej narażone na ogólnoustrojowe działania niepożądane cyklopentolatu.

W przypadku zastosowania cyklopentolatu w kroplach do oczu, należy stosować technikę uciskania kanalika nosowo-łzowego lub zamykania powiek przez 2-3 minuty po podaniu, co zmniejsza wchłanianie ogólnoustrojowe leku i związane z tym ryzyko działań ogólnoustrojowych.¹⁰