Przeciwwskazania stosowania
Benzoil nadtlenek

Przeciwwskazania stosowania benzoilu nadtlenku

Benzoilu nadtlenek jest substancją czynną powszechnie stosowaną w preparatach dermatologicznych przeznaczonych do leczenia trądziku. Występuje w różnych stężeniach, od 25 mg/g (preparaty Belakne Combi) do 100 mg/g (Akneroxid 10, Benzacne). Mimo udowodnionej skuteczności terapeutycznej, istnieje szereg przeciwwskazań, które dyskwalifikują pacjenta z leczenia preparatami zawierającymi tę substancję.¹²³⁴

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania benzoilu nadtlenku jest nadwrażliwość na tę substancję czynną. W przypadku każdego z dostępnych preparatów (Akneroxid 5, Akneroxid 10, Belakne Combi, Benzacne) nadwrażliwość na benzoilu nadtlenek całkowicie dyskwalifikuje pacjenta z leczenia. Dodatkowo, produktów tych nie należy stosować u pacjentów z nadwrażliwością na którąkolwiek substancję pomocniczą preparatu wymienioną w pełnym wykazie składu.⁵⁶⁷⁸

Należy zwrócić szczególną uwagę na skład preparatu złożonego Belakne Combi, który oprócz benzoilu nadtlenku zawiera również adapalen (1 mg/g) oraz glikol propylenowy (40 mg/g) jako substancję pomocniczą o znanym działaniu. Nadwrażliwość na którąkolwiek z tych substancji również stanowi przeciwwskazanie do stosowania leku.⁹¹⁰

Stan skóry wykluczający stosowanie benzoilu nadtlenku

Liczne stany patologiczne skóry stanowią przeciwwskazanie do stosowania benzoilu nadtlenku. Preparaty zawierające tę substancję nie powinny być aplikowane w następujących przypadkach:

• Na uszkodzoną skórę – rany, otarcia czy inne uszkodzenia naskórka mogą prowadzić do zwiększonej penetracji i nasilenia działań niepożądanych substancji¹¹¹²
• W przypadku wyprysku (egzema) – zarówno Benzacne jak i Akneroxid są przeciwwskazane u pacjentów z egzemą¹³
• Przy przewlekłym zapaleniu skóry – benzoilu nadtlenek może nasilać stan zapalny¹⁴
• Na skórę po oparzeniu, również wywołanym nadmierną ekspozycją na słońce¹⁵
• U osób z atopowym zapaleniem skóry¹⁶¹⁷
• Na skórę suchą, z ograniczonym wydzielaniem łoju¹⁸¹⁹

Lokalizacja zmian chorobowych

Szczególną uwagę należy zwrócić na lokalizację zmian trądzikowych. Produkty lecznicze zawierające benzoilu nadtlenek, takie jak Akneroxid 5 i Akneroxid 10, nie powinny być aplikowane:

• Do oczu²⁰²¹
• Na błony śluzowe²²²³
• W okolicach ust, nosa lub oczu²⁴²⁵

Przeciwwskazania związane z ciążą

W przypadku preparatu złożonego Belakne Combi, zawierającego oprócz benzoilu nadtlenku również adapalen, istnieją dodatkowe przeciwwskazania związane ze stanem fizjologicznym pacjentek. Preparat ten nie powinien być stosowany u:

• Kobiet w ciąży²⁶
• Kobiet planujących ciążę²⁷

Sytuacje wymagające szczególnej ostrożności

Mimo że nie są to bezwzględne przeciwwskazania, należy zachować szczególną ostrożność podczas przepisywania preparatów zawierających benzoilu nadtlenek pacjentom z tendencją do reakcji nadwrażliwości na substancje chemiczne oraz ze skórą wrażliwą. W takich przypadkach warto rozważyć rozpoczęcie terapii od preparatów o mniejszym stężeniu substancji czynnej (np. Akneroxid 5 zawierający 50 mg benzoilu nadtlenku w 1 g żelu) i monitorować reakcję skóry na leczenie.²⁸

Pacjentów należy poinformować o potencjalnych reakcjach niepożądanych i konieczności przerwania terapii w przypadku wystąpienia objawów nadwrażliwości, znacznego zaczerwienienia, pieczenia lub łuszczenia się skóry, szczególnie w początkowej fazie leczenia.

Indywidualizacja terapii

Decyzja o zastosowaniu preparatu zawierającego benzoilu nadtlenek powinna być zawsze podejmowana indywidualnie, po dokładnej ocenie stanu skóry pacjenta oraz z uwzględnieniem wszystkich przeciwwskazań. W przypadku wątpliwości co do kwalifikacji pacjenta do leczenia benzoilu nadtlenkiem, należy rozważyć rozpoczęcie terapii od preparatów o niższej zawartości substancji czynnej (np. Akneroxid 5 – 50 mg/g czy Belakne Combi – 25 mg/g), a następnie w razie dobrej tolerancji i niedostatecznej skuteczności rozważyć zwiększenie stężenia do 100 mg/g (Akneroxid 10, Benzacne 100 mg/g).^29303132