Leki zawierające w składzie
proguanil

Proguanil to syntetyczny związek przeciwmalaryczny, należący do biguanidów. Działa poprzez hamowanie reduktazy dihydrofolianowej pasożyta malarii, enzymu kluczowego dla biosyntezy kwasu foliowego, co prowadzi do zaburzenia syntezy DNA i replikacji komórek. Proguanil jest szczególnie skuteczny przeciwko erytrocytarnym formom zarodźca malarii, w tym Plasmodium falciparum.

Substancja ta jest najczęściej stosowana w połączeniu z atowakwonem, tworząc synergistyczny efekt przeciwmalaryczny. Połączenie to występuje w preparacie Malarone. W Polsce dostępne są preparaty zawierające proguanil, takie jak właśnie Malarone oraz jego generyki (np. Atovaquone/Proguanil Sandoz). Proguanil może być również stosowany w połączeniu z chlorochiną w profilaktyce malarii.

Do głównych zalet proguanilu należy jego skuteczność w profilaktyce i leczeniu malarii, w tym form opornych na chlorochinę. Lek charakteryzuje się dobrą tolerancją, rzadkim występowaniem poważnych działań niepożądanych oraz wygodnym schematem dawkowania. Połączenie proguanilu z atowakwonem pozwala na krótszy kurs profilaktyczny przed podróżą do obszarów endemicznych malarii w porównaniu do innych leków przeciwmalarycznych.

Mimo względnego bezpieczeństwa, stosowanie proguanilu wiąże się z pewnymi ryzykami. Do najczęstszych działań niepożądanych należą dolegliwości żołądkowo-jelitowe, takie jak bóle brzucha, nudności i biegunka. Lek może powodować przejściowe zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych. U pacjentów z niewydolnością nerek konieczne jest dostosowanie dawki. Przeciwwskazany jest w ciężkiej niewydolności nerek oraz należy zachować ostrożność przy stosowaniu u kobiet w ciąży, szczególnie w pierwszym trymestrze. Rzadko mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości, w tym wysypka skórna.