Właściwości farmakodynamiczne
Uromitexan 100 mg/ml

Właściwości farmakodynamiczne leku Uromitexan

Uromitexan, zawierający jako substancję czynną mesnę (sól sodową kwasu 2-merkaptoetanosulfonowego), jest środkiem odtruwającym, który zapewnia skuteczną profilaktykę działań toksycznych na układ moczowy związanych ze stosowaniem oksazafosforyn. Mesna charakteryzuje się wzorem cząsteczkowym C₂H₅NaO₃S₂ i masą cząsteczkową 164,18, a jej struktura chemiczna to HS-CH₂-CH₂SO₃⁻Na⁺.¹

Charakterystyka farmakodynamiczna

Rozległe badania farmakologiczne i toksykologiczne potwierdziły, że mesna odznacza się brakiem wewnętrznych działań farmakodynamicznych oraz niską toksycznością. Ta obojętność farmakologiczna i toksykologiczna mesny podawanej układowo, w połączeniu z jej doskonałymi właściwościami odtruwającymi w obrębie dróg moczowych i pęcherza, jest bezpośrednio związana z jej specyficznymi właściwościami farmakokinetycznymi.²

Mechanizm działania

Mechanizm działania mesny opiera się na procesach chemicznych zachodzących w organizmie. Podobnie do fizjologicznego układu cysteina-cysteina, mesna ulega szybkiemu utlenieniu do dwusiarczku mesny (dimesny), który stanowi jej główny metabolit. Dwusiarczek mesny pozostaje w kompartmencie naczyniowym i jest szybko wydalany przez nerki.³

W nerkach zachodzi kluczowy etap działania ochronnego – dwusiarczek mesny ulega redukcji do wolnego związku tiolowego, czyli mesny. W tej postaci wchodzi ona w reakcję chemiczną z metabolitami oksazafosforyny wykazującymi działanie urotoksyczne, takimi jak akroleina oraz odpowiednio 4-hydroksy-ifosfamid lub 4-hydroksy-cyklofosfamid, co prowadzi do ich detoksykacji.⁴

Procesy odtruwania

Detoksykacja metabolitów oksazafosforyn przebiega w kilku etapach:

• Pierwszym etapem procesu odtruwania jest wiązanie mesny z metabolitem 4-hydroksy, w wyniku którego powstaje 4-sulfoetylotio-metabolit – związek pozbawiony działania urotoksycznego.⁵
• Mesna wiąże się również z podwójnymi wiązaniami akroleiny oraz innymi metabolitami wykazującymi toksyczne działanie na układ moczowy, neutralizując ich szkodliwe właściwości.⁶

Wpływ na skuteczność przeciwnowotworową

Istotnym aspektem działania mesny jest brak negatywnego wpływu na działanie przeciwnowotworowe leków cytostatycznych. Liczne badania z zastosowaniem heteroprzeszczepu u ludzi oraz badania na modelach guzów u gryzoni potwierdziły, że mesna stosowana w skojarzeniu z ifosfamidem nie zaburza skuteczności przeciwnowotworowej, nawet przy zastosowaniu dawek mesny stanowiących maksymalnie 20-krotność dawek terapeutycznych, podawanych zarówno jednorazowo, jak i w schematach wielodawkowych. Badania te prowadzono przy zastosowaniu dożylnej i dootrzewnowej drogi podania leku.⁷