Właściwości farmakokinetyczne desloratadyny

Desloratadyna, substancja czynna leku Teslor, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, obejmującym procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz eliminacji. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę tych właściwości, istotnych z punktu widzenia praktyki klinicznej.

Wchłanianie

Desloratadyna wykazuje szybkie wchłanianie po podaniu doustnym. Obecność substancji czynnej w osoczu można wykryć już po 30 minutach od momentu przyjęcia leku. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) osiągane jest po około 3 godzinach od podania. Charakterystyczną cechą farmakokinetyki desloratadyny jest długi okres półtrwania w fazie eliminacji, wynoszący około 27 godzin, co uzasadnia stosowanie leku w schemacie dawkowania raz na dobę.¹

Stopień kumulacji desloratadyny w organizmie odpowiada jej okresowi półtrwania (około 27 godzin) i częstości podawania – raz na dobę. Biodostępność desloratadyny wykazuje proporcjonalność do dawki w zakresie od 5 mg do 20 mg, co oznacza przewidywalny wzrost stężenia leku w osoczu wraz ze zwiększaniem dawki w tym przedziale.²

Istotne jest zjawisko zmienności osobniczej w farmakokinetyce desloratadyny. W badaniach klinicznych z udziałem pacjentów z sezonowym alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa zaobserwowano, że u około 4% uczestników występowały znacznie wyższe stężenia leku. U tych osób maksymalne stężenie desloratadyny było około 3-krotnie wyższe i osiągane było później (po około 7 godzinach), a okres półtrwania w fazie eliminacji wydłużał się do około 89 godzin. Odsetek ten może się różnić w zależności od pochodzenia etnicznego pacjentów. Pomimo zwiększonej ekspozycji na lek, profil bezpieczeństwa u tych pacjentów pozostawał porównywalny z profilem w populacji ogólnej.³

Dystrybucja

Desloratadyna wiąże się z białkami osocza w umiarkowanym stopniu, w zakresie 83-87%. Ta cecha ma znaczenie przy rozważaniu potencjalnych interakcji lekowych związanych z wypieraniem z połączeń białkowych. W badaniach klinicznych nie wykazano klinicznie istotnej kumulacji desloratadyny przy podawaniu raz na dobę (w dawkach od 5 mg do 20 mg) przez okres 14 dni.⁴

Metabolizm

Dotychczas nie zidentyfikowano dokładnie enzymu odpowiedzialnego za metabolizm desloratadyny, co skłania do zachowania ostrożności w kontekście potencjalnych interakcji z innymi produktami leczniczymi. Istotne jest jednak, że desloratadyna nie hamuje izoenzymu CYP3A4 in vivo. Ponadto, badania in vitro wykazały, że substancja ta nie hamuje również izoenzymu CYP2D6 oraz nie jest ani substratem, ani inhibitorem glikoproteiny P – istotnego transportera leków w organizmie.⁵

Eliminacja

Badania farmakokinetyczne wykazały, że spożycie pokarmu, nawet wysokotłuszczowego i wysokokalorycznego, nie wpływa na dystrybucję desloratadyny w organizmie. Podobnie, sok grejpfrutowy – znany inhibitor wielu enzymów metabolizujących leki – nie wywiera istotnego wpływu na farmakokinetykę desloratadyny.⁶

Wpływ niewydolności nerek na farmakokinetykę desloratadyny

Przeprowadzono szczegółowe badania oceniające wpływ przewlekłej niewydolności nerek (CRI, chronic renal insufficiency) na farmakokinetykę desloratadyny. Badania te obejmowały zarówno podanie jednorazowe, jak i wielokrotne dawki leku.

W badaniu z zastosowaniem dawki jednorazowej stwierdzono zwiększoną ekspozycję na desloratadynę u pacjentów z niewydolnością nerek:

• U pacjentów z łagodną do umiarkowanej niewydolnością nerek – ekspozycja większa o około 2 razy w porównaniu do osób zdrowych⁷
• U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek – ekspozycja większa o około 2,5 raza w porównaniu do osób zdrowych⁸

W badaniu z zastosowaniem dawek wielokrotnych stan stacjonarny osiągnięto po 11 dniach terapii. W tym badaniu również odnotowano zwiększoną ekspozycję na desloratadynę:

• U pacjentów z łagodną do umiarkowanej niewydolnością nerek – ekspozycja większa o około 1,5 raza⁹
• U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek – ekspozycja większa o około 2,5 raza¹⁰

Istotne jest, że pomimo obserwowanych różnic w ekspozycji na desloratadynę i jej metabolit 3-hydroksydesloratadynę (wyrażonej parametrami AUC i Cmax), zmiany te nie były uznane za klinicznie istotne.¹¹

Tabela właściwości farmakokinetycznych desloratadyny