Właściwości farmakodynamiczne
Polcylin 50 mg/ml

Właściwości farmakodynamiczne leku Polcylin

Polcylin zawierający fenoksymetylopenicylinę potasową należy do grupy farmakoterapeutycznej antybiotyków beta-laktamowych, konkretnie penicylin, sklasyfikowanych kodem ATC J01CE02. Lek ten dostępny jest w trzech różnych stężeniach: 50 mg/ml, 100 mg/ml oraz 250 mg/ml, w postaci granulatu do sporządzania roztworu lub zawiesiny doustnej.¹

Mechanizm działania

Fenoksymetylopenicylina wykazuje działanie bakteriobójcze poprzez hamowanie zdolności bakterii do syntezy ścian komórkowych. Zgodnie z dostępnymi danymi farmakokinetycznymi i farmakodynamicznymi, skuteczność antybiotyków beta-laktamowych, do których należy Polcylin, jest głównie zależna od czasu, w którym stężenie antybiotyku w surowicy utrzymuje się powyżej minimalnego stężenia hamującego (MIC) dla danego patogenu. Parametr ten jest wyrażany jako T>MIC.^MIC).”>2

Spektrum przeciwbakteryjne

Spektrum działania przeciwbakteryjnego Polcylinu obejmuje różne drobnoustroje, które można podzielić na trzy kategorie w zależności od wrażliwości na lek:³

Drobnoustroje wrażliwe

• Paciorkowce i pneumokoki – stanowią główną grupę docelową dla fenoksymetylopenicyliny
• Corynebacterium diphteriae – bakteria odpowiedzialna za błonicę
• Pasteurella multocida – patogen często związany z infekcjami po ukąszeniach zwierząt
• Peptococci i Peptostreptococci – beztlenowe bakterie Gram-dodatnie
• Actinomyces – bakterie związane z promienicą
• Wrzecionowce (Fusobacterium) – beztlenowe bakterie Gram-ujemne
• Capnocytophaga canimorsus – bakteria związana z infekcjami po ukąszeniach zwierząt
• Borrelia burgdorferi – czynnik etiologiczny boreliozy
• Borrelia Vincenti – związana z angina Vincenta

⁴

Drobnoustroje średniowrażliwe

• Haemophilus influenzae – patogen odpowiedzialny za infekcje dróg oddechowych; wymagane są wysokie dawki leku przy szczepach niewytwarzających beta-laktamaz

⁵

Drobnoustroje oporne

• Gronkowce – większość szczepów produkuje beta-laktamazy
• Enterokoki – posiadają naturalną oporność
• Moraxella catarrhalis – często wytwarzająca beta-laktamazy
• Bakterie jelitowe Gram-ujemne – np. Escherichia coli, Klebsiella
• Pseudomonas – naturalnie oporne
• Legionella – wymaga innych grup antybiotyków
• Bacteroides fragilis – beztlenowa bakteria często oporna
• Clostridium difficile – patogen powodujący rzekomobłoniaste zapalenie jelit
• Mykoplazma – nie posiada ściany komórkowej, na którą działałaby penicylina
• Chlamydia – patogeny wewnątrzkomórkowe

⁶

Oporność bakterii

Oporność na fenoksymetylopenicylinę występuje w różnym nasileniu w zależności od grupy drobnoustrojów. Wśród pneumokoków oporność wynosi 1-10%, natomiast w przypadku Haemophilus influenzae oporność występuje często (>10%).^{10%) w przypadku Haemophilus influenzae.”>7}

Mechanizmy oporności

Oporność bakterii na fenoksymetylopenicylinę może przebiegać różnymi mechanizmami:⁸

1. Synteza beta-laktamaz – bakterie produkują enzymy hydrolizujące pierścień beta-laktamowy, unieczynniając antybiotyk. Niektóre z tych enzymów mogą być hamowane przez inhibitory beta-laktamaz, takie jak kwas klawulanowy.
2. Zmiana białek wiążących penicylinę (PBP) – bakterie mogą modyfikować strukturę swoich białek wiążących penicylinę, co zmniejsza powinowactwo antybiotyku do miejsca docelowego.
3. Oporność przenoszona na plazmidach – geny oporności są często zlokalizowane na plazmidach, co ułatwia ich rozprzestrzenianie się wśród populacji bakterii.

Oporność krzyżowa

Istotnym zjawiskiem klinicznym jest występowanie oporności krzyżowej w obrębie całej grupy antybiotyków beta-laktamowych, obejmującej zarówno penicyliny jak i cefalosporyny. Oznacza to, że bakteria oporna na fenoksymetylopenicylinę może wykazywać oporność również na inne antybiotyki beta-laktamowe.⁹

Trendy oporności

Pneumokoki oporne na penicylinę wykazują również oporność na fenoksymetylopenicylinę. Należy zwrócić uwagę, że odsetek szczepów opornych różni się znacząco w zależności od regionu geograficznego. Przed rozpoczęciem terapii zaleca się zapoznanie z lokalnymi danymi dotyczącymi wzorców oporności, dostępnymi w laboratoriach mikrobiologicznych.¹⁰

Skuteczność kliniczna

Skuteczność kliniczna fenoksymetylopenicyliny jest najwyższa w przypadku infekcji wywołanych przez wrażliwe drobnoustroje, szczególnie paciorkowce i pneumokoki. W przypadku zakażeń wywołanych przez Haemophilus influenzae niewytwarzający beta-laktamaz, konieczne jest zastosowanie wysokich dawek fenoksymetylopenicyliny, aby uzyskać odpowiednie stężenie terapeutyczne przekraczające MIC przez wystarczający czas.¹¹

¹²