Specjalne ostrzeżenia
Midazolam SUN

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania

Midazolam SUN wymaga szczególnej uwagi podczas stosowania ze względu na możliwość wystąpienia ciężkich działań niepożądanych. W trakcie leczenia należy przestrzegać określonych zasad bezpieczeństwa i monitorować pacjenta, aby uniknąć potencjalnych zagrożeń.¹

Poważne działania niepożądane ze strony układu oddechowego i krążenia

Stosowanie midazolamu wiąże się z ryzykiem wystąpienia ciężkich działań niepożądanych, w tym depresji oddechowej, bezdechu, zatrzymania oddychania i/lub zatrzymania akcji serca. Ryzyko wystąpienia tych stanów zagrażających życiu znacząco wzrasta, gdy wstrzyknięcie wykonywane jest zbyt szybko lub gdy podawana jest zbyt duża dawka leku.²

Stosowanie u pacjentów z grup wysokiego ryzyka

Szczególną ostrożność należy zachować podczas podawania midazolamu następującym grupom pacjentów:³

• Pacjentom w wieku powyżej 60 lat – osoby starsze wykazują zwiększoną wrażliwość na działanie benzodiazepin i mogą doświadczać silniejszych efektów sedatywnych⁴
• Pacjentom przewlekle chorym lub osłabionym, w tym:⁵
  • Pacjentom z przewlekłą niewydolnością oddechową – midazolam może nasilać problemy z oddychaniem⁶
  • Pacjentom z przewlekłą niewydolnością nerek – może dojść do kumulacji metabolitów leku⁷
  • Pacjentom z zaburzeniami czynności wątroby – u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby benzodiazepiny mogą przyspieszyć lub nasilić encefalopatię⁸
  • Pacjentom z zaburzeniami czynności serca – metabolizm leku może być spowolniony⁹

W przypadku pacjentów z grup wysokiego ryzyka należy stosować zmniejszone dawki midazolamu oraz prowadzić ciągłe monitorowanie wczesnych zmian parametrów życiowych.¹⁰

Szczególną ostrożność należy również zachować podczas stosowania midazolamu u pacjentów z miastenią (Myasthenia gravis), gdyż midazolam może nasilać osłabienie mięśniowe charakterystyczne dla tej choroby.¹¹

Tolerancja i uzależnienie

Podczas długotrwałego stosowania midazolamu, zwłaszcza przy sedacji na oddziałach intensywnej opieki medycznej (OIOM), możliwe jest wystąpienie tolerancji na lek, objawiającej się zmniejszoną skutecznością przy dotychczasowym dawkowaniu.¹²

Należy pamiętać o możliwości fizycznego uzależnienia od midazolamu podczas długotrwałej sedacji pacjentów na OIOM-ie. Ryzyko uzależnienia zwiększa się wraz z:¹³

• Zwiększaniem dawki leku¹⁴
• Wydłużaniem okresu leczenia¹⁵
• U pacjentów z historią nadużywania alkoholu i/lub narkotyków¹⁶

Objawy odstawienia

Podczas długotrwałego leczenia midazolamem na oddziale intensywnej opieki medycznej może rozwinąć się fizyczne uzależnienie, którego konsekwencją mogą być objawy odstawienia po nagłym przerwaniu terapii.¹⁷

Objawy odstawienia mogą obejmować:

• Bóle głowy¹⁸
• Biegunkę¹⁹
• Ból mięśni²⁰
• Lęk i napięcie²¹
• Niepokój ruchowy²²
• Splątanie i rozdrażnienie²³
• Zaburzenia snu²⁴
• Wahania nastroju²⁵
• Omamy i drgawki²⁶

W ciężkich przypadkach odstawienia mogą wystąpić:²⁷

• Depersonalizacja – zaburzenie postrzegania własnej osoby
• Drętwienie i mrowienie kończyn
• Nadwrażliwość na światło, hałas i kontakt fizyczny

Aby zminimalizować ryzyko wystąpienia objawów odstawienia, zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki midazolamu, zamiast nagłego przerwania leczenia.²⁸

Niepamięć następcza

Po podaniu dawek terapeutycznych midazolamu może wystąpić niepamięć następcza, która jest często pożądanym efektem w okresie przed i w trakcie zabiegów chirurgicznych oraz procedur diagnostycznych. Czas utrzymywania się niepamięci jest bezpośrednio proporcjonalny do zastosowanej dawki leku – większa dawka zwiększa ryzyko i wydłuża czas trwania niepamięci.²⁹

Długotrwała niepamięć może stanowić problem u pacjentów leczonych ambulatoryjnie, którzy po zabiegu mają opuścić placówkę opieki zdrowotnej. Z tego powodu po pozajelitowym podaniu midazolamu, pacjenci powinni być zwalniani ze szpitala lub innego zakładu opieki zdrowotnej wyłącznie w towarzystwie opiekuna.³⁰

Reakcje paradoksalne

Po podaniu midazolamu zgłaszano występowanie reakcji paradoksalnych, które obejmują:³¹

• Niepokój ruchowy i pobudzenie psychoruchowe
• Drażliwość
• Ruchy mimowolne (w tym drgawki toniczno-kloniczne i drżenie mięśni)
• Nadpobudliwość
• Wrogość, złość i agresja
• Urojenia
• Lęk
• Koszmary i omamy
• Psychozy
• Niewłaściwe zachowanie i inne niekorzystne efekty behawioralne
• Napadowe pobudzenie
• Akty przemocy

Reakcje paradoksalne najczęściej występują:³²

• Po podaniu dużych dawek
• Gdy lek jest wstrzykiwany zbyt szybko
• U osób w podeszłym wieku

W przypadku wystąpienia reakcji paradoksalnych należy rozważyć odstawienie produktu leczniczego.³³

Zmiana w procesie eliminacji midazolamu

Eliminacja midazolamu może ulegać zmianie u pacjentów przyjmujących związki hamujące lub indukujące aktywność CYP3A4 – enzymu odpowiedzialnego za metabolizm leku. W takich przypadkach może wystąpić konieczność odpowiedniej modyfikacji dawki midazolamu.³⁴

Proces eliminacji midazolamu może być również opóźniony u pacjentów z:³⁵

• Zaburzeniami czynności wątroby – wpływającymi na metabolizm leku
• Małą pojemnością minutową serca – powodującą spowolnienie dystrybucji leku

Szczególne populacje pacjentów i sytuacje kliniczne

Bezdech senny

Midazolam należy stosować ze wzmożoną ostrożnością u pacjentów z zespołem bezdechu sennego, regularnie kontrolując ich stan. Midazolam może nasilać epizody bezdechu poprzez działanie depresyjne na ośrodek oddechowy.³⁶

Jednoczesne stosowanie alkoholu i/lub środków powodujących depresję OUN

Należy bezwzględnie unikać stosowania midazolamu jednocześnie z alkoholem i/lub środkami powodującymi depresję ośrodkowego układu nerwowego. Takie połączenie może spowodować nasilenie działania midazolamu, prowadząc do:³⁷

• Ciężkiej sedacji mogącej prowadzić do śpiączki lub zgonu
• Znaczącej klinicznie depresji układu oddechowego

Uzależnienie od alkoholu lub substancji psychoaktywnych w wywiadzie

Należy unikać stosowania midazolamu oraz innych benzodiazepin u pacjentów z historią nadużywania alkoholu lub substancji psychoaktywnych ze względu na zwiększone ryzyko rozwoju uzależnienia.³⁸

Kryteria wypisania pacjenta z zakładu opieki zdrowotnej

Ze względu na potencjalne ryzyko zaburzeń pamięci i koordynacji ruchowej po podaniu midazolamu, należy przestrzegać następujących zasad:³⁹

• Pacjent może być wypisany ze szpitala lub innego zakładu opieki zdrowotnej wyłącznie po zaleceniu lekarza
• Wypisanie powinno nastąpić tylko w towarzystwie opiekuna
• Zaleca się, aby pacjent wracał do domu z osobą towarzyszącą

Zawartość sodu

Jedna ampułko-strzykawka produktu leczniczego Midazolam SUN zawiera 6,84 mmol (czyli 157,36 mg) sodu, co odpowiada 7,9% maksymalnego zalecanego przez WHO dobowego spożycia sodu dla osób dorosłych wynoszącego 2 g. Należy to uwzględnić u pacjentów kontrolujących zawartość sodu w diecie.⁴⁰

Droga podania

Midazolam SUN nie jest przeznaczony do stosowania doustnego. Produkt należy podawać wyłącznie zgodnie z zalecanymi drogami podania (wstrzyknięcie/infuzja).⁴¹

Stosowanie w zaburzeniach psychotycznych

Nie zaleca się stosowania benzodiazepin, w tym midazolamu, w podstawowym leczeniu zaburzeń psychotycznych. Benzodiazepiny nie są odpowiednie jako główna metoda leczenia psychoz i mogą maskować niektóre objawy, utrudniając właściwą diagnozę i terapię.⁴²