Działania niepożądane
Masultab 100 mg
Amisulpryd, substancja czynna leku Masultab (dostępnego w dawkach 50 mg, 100 mg, 200 mg i 400 mg), wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwowane są objawy pozapiramidowe (≥1/10), takie jak drżenia, wzmożone napięcie mięśniowe, hipokineza, akatyzja, dyskineza oraz ostra dystonia, a także senność. Często występuje hiperprolaktynemia z objawami klinicznymi (mlekotok, zatrzymanie miesiączki, ginekomastia, ból piersi, zaburzenia erekcji). Niezbyt często pojawiają się zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia, hipertriglicerydemia, hipercholesterolemia), leukopenia, neutropenia, a także wzrost aktywności aminotransferaz. Rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu powikłania obejmują złośliwy zespół neuroleptyczny, agranulocytozę, poważne zaburzenia rytmu serca (w tym torsade de pointes, migotanie komór) oraz powikłania zakrzepowo-zatorowe (zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna).
- Działania niepożądane leku Masultab
- Zagrażające życiu działania niepożądane
- Zaburzenia neurologiczne i pozapiramidowe
- Zaburzenia endokrynologiczne
- Zaburzenia metaboliczne
- Pozostałe istotne działania niepożądane
- Zmiany w badaniach diagnostycznych
- Tabela działań niepożądanych leku Masultab
- Szczególne ostrzeżenia dotyczące działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Masultab
Amisulpryd, substancja czynna produktu leczniczego Masultab (dostępnego w dawkach 50 mg, 100 mg, 200 mg i 400 mg), może powodować szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem tego neuroleptyku, ze szczególnym uwzględnieniem ich charakterystyki klinicznej oraz częstotliwości występowania.<sup data-drug="Masultab" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane przedstawiono w kolejności zgodnej z malejącą częstością występowania: bardzo często (≥1/10); często (≥1/100 do <1/10); niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100); rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000); bardzo rzadko (1
Zagrażające życiu działania niepożądane
Szczególną uwagę należy zwrócić na rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu powikłania stosowania amisulprydu. Do najpoważniejszych należą:2
- Złośliwy zespół neuroleptyczny – rzadkie, ale zagrażające życiu powikłanie, wymagające natychmiastowej interwencji medycznej
- Poważne zaburzenia rytmu serca – w tym torsade de pointes, częstoskurcz komorowy, migotanie komór, mogące prowadzić do zatrzymania krążenia i nagłego zgonu3
- Powikłania zakrzepowo-zatorowe – zakrzepica żylna, w tym zatorowość płucna (niekiedy śmiertelna) oraz zakrzepica żył głębokich4
- Agranulocytoza – rzadkie, ale poważne zaburzenie hematologiczne5
Zaburzenia neurologiczne i pozapiramidowe
Objawy pozapiramidowe stanowią najczęstszą grupę działań niepożądanych związanych ze stosowaniem amisulprydu. Występują bardzo często (≥1/10) i obejmują: drżenia, wzmożone napięcie mięśniowe, hipokinezę, nadmierne ślinienie się, akatyzję i dyskinezę.6
Do często występujących zaburzeń neurologicznych należy również ostra dystonia, manifestująca się jako kurczowy kręcz szyi, dwustronne dystoniczne wznoszenie wzroku, nadmierny wyprost szyi czy szczękościsk. Pacjenci często zgłaszają także senność.7
Długotrwałe stosowanie amisulprydu może prowadzić do niezbyt częstego wystąpienia późnej dyskinezy, charakteryzującej się rytmicznymi ruchami mimowolnymi, głównie języka i/lub twarzy. Warto podkreślić, że leki przeciwparkinsonowskie są nieskuteczne w leczeniu tego powikłania i mogą nawet nasilać objawy.8
Zaburzenia endokrynologiczne
Masultab, podobnie jak inne leki przeciwpsychotyczne, może często powodować hiperprolaktynemię z towarzyszącymi objawami klinicznymi: mlekotokiem, zatrzymaniem miesiączki, ginekomastią, bólem piersi i zaburzeniami erekcji.9 W rzadkich przypadkach może dochodzić do rozwoju łagodnego guza przysadki typu prolaktynoma.10
Zaburzenia metaboliczne
Niezbyt często podczas terapii amisulprydem obserwuje się zaburzenia metaboliczne takie jak hiperglikemia, hipertriglicerydemia i hipercholesterolemia.11 Rzadziej występuje hiponatremia i zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH).12
Pozostałe istotne działania niepożądane
Do często występujących działań niepożądanych zalicza się również zaburzenia psychiczne (bezsenność, lęk, pobudzenie, zaburzenia orgazmu),13 zaburzenia oka (niewyraźne widzenie),14 zaburzenia naczyniowe (niedociśnienie tętnicze),15 oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zaparcia, nudności, wymioty, suchość błony śluzowej jamy ustnej).16
Niezbyt często występują: leukopenia i neutropenia,17 reakcje alergiczne,18 dezorientacja,19 bradykardia,20 nadciśnienie tętnicze,21 przekrwienie błony śluzowej nosa, zachłystowe zapalenie płuc22 oraz osteopenia i osteoporoza.23
Do rzadkich działań niepożądanych należą: obrzęk naczynioruchowy i pokrzywka.24
U noworodków matek przyjmujących amisulpryd w czasie ciąży może wystąpić zespół odstawienia, jednak częstość tego działania niepożądanego nie jest znana.25
Zmiany w badaniach diagnostycznych
Podczas terapii amisulprydem często obserwuje się zwiększenie masy ciała.26 Niezbyt często występuje wzrost aktywności enzymów wątrobowych, głównie aminotransferaz.27
Tabela działań niepożądanych leku Masultab
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis kliniczny |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Leukopenia, neutropenia | Niezbyt często | Zmniejszenie liczby leukocytów i neutrofilów, wymagające monitorowania morfologii krwi |
| Agranulocytoza | Rzadko | Znaczne zmniejszenie liczby granulocytów, stan zagrażający życiu, wymagający natychmiastowego odstawienia leku | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje alergiczne | Niezbyt często | Reakcje nadwrażliwości na składniki preparatu |
| Zaburzenia endokrynologiczne | Hiperprolaktynemia, mlekotok, zatrzymanie miesiączki, ginekomastia, ból piersi, zaburzenia erekcji | Często | Zespół objawów związanych z podwyższonym stężeniem prolaktyny |
| Łagodny guz przysadki typu prolaktynoma | Rzadko | Nowotwór łagodny wydzielający prolaktynę | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Hiperglikemia, hipertriglicerydemia, hipercholesterolemia | Niezbyt często | Zaburzenia gospodarki węglowodanowej i lipidowej |
| Hiponatremia, zespół nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH) | Rzadko | Zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej | |
| Zaburzenia psychiczne | Bezsenność, lęk, pobudzenie, zaburzenia orgazmu | Często | Zaburzenia funkcji psychicznych i seksualnych |
| Dezorientacja | Niezbyt często | Zaburzenia świadomości i orientacji | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Objawy pozapiramidowe (drżenia, wzmożone napięcie mięśniowe, hipokineza, nadmierne ślinienie się, akatyzja, dyskineza) | Bardzo często | Spektrum objawów związanych z blokowaniem receptorów dopaminowych |
| Ostra dystonia (kurczowy kręcz szyi, dystoniczne wznoszenie wzroku, nadmierny wyprost szyi, szczękościsk), senność | Często | Bolesne skurcze mięśni, zwłaszcza w obrębie szyi i twarzy | |
| Późna dyskineza, złośliwy zespół neuroleptyczny | Niezbyt często (późna dyskineza), rzadko (ZZN) | Późna dyskineza: mimowolne ruchy języka i twarzy niepoddające się leczeniu lekami przeciwparkinsonowskimi. ZZN: potencjalnie śmiertelne powikłanie charakteryzujące się sztywnością mięśniową, hipertermią i zaburzeniami autonomicznymi | |
| Zaburzenia oka | Niewyraźne widzenie | Często | Zaburzenia akomodacji związane z działaniem antycholinergicznym |
| Zaburzenia serca | Bradykardia | Niezbyt często | Zwolnienie czynności serca |
| Wydłużenie odstępu QT, torsade de pointes, częstoskurcz komorowy, migotanie komór, zatrzymanie krążenia, nagły zgon | Rzadko | Poważne zaburzenia rytmu serca, mogące prowadzić do śmierci | |
| Zaburzenia naczyniowe | Niedociśnienie tętnicze | Często | Obniżenie ciśnienia tętniczego, ryzyko omdleń |
| Nadciśnienie tętnicze, zakrzepica żylna (w tym zatorowość płucna, zakrzepica żył głębokich) | Niezbyt często (nadciśnienie), rzadko (zakrzepica) | Powikłania zakrzepowo-zatorowe mogą zagrażać życiu | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Przekrwienie błony śluzowej nosa, zachłystowe zapalenie płuc | Niezbyt często | Zachłystowe zapalenie płuc występuje głównie po skojarzeniu z lekami hamującymi OUN |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Zaparcia, nudności, wymioty, suchość błony śluzowej jamy ustnej | Często | Objawy związane z działaniem antycholinergicznym i wpływem na ośrodek wymiotny |
| Zaburzenia skóry | Obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka | Rzadko | Reakcje alergiczne skórne |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Osteopenia, osteoporoza | Niezbyt często | Zmniejszenie gęstości mineralnej kości |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Zatrzymanie moczu | Niezbyt często | Związane z działaniem antycholinergicznym |
| Ciąża, połóg i okres okołoporodowy | Zespół odstawienia u noworodka | Częstość nieznana | Zespół objawów u noworodka po ekspozycji na lek w okresie płodowym |
| Badania diagnostyczne | Zwiększenie masy ciała | Często | Związane z wpływem na metabolizm |
| Wzrost aktywności enzymów wątrobowych, głównie aminotransferaz | Niezbyt często | Objawy potencjalnego uszkodzenia wątroby |
Szczególne ostrzeżenia dotyczące działań niepożądanych
Podczas terapii produktem Masultab należy zwrócić szczególną uwagę na potencjalne powikłania kardiologiczne, neurologiczne i hematologiczne. Wydłużenie odstępu QT oraz związane z nim zaburzenia rytmu, złośliwy zespół neuroleptyczny i agranulocytoza stanowią rzadkie, ale zagrażające życiu powikłania wymagające natychmiastowej interwencji medycznej.28
Objawy pozapiramidowe, które występują bardzo często, można łagodzić przy pomocy leków przeciwparkinsonowskich, z wyjątkiem późnej dyskinezy, w przypadku której leki przeciwparkinsonowskie mogą nasilać objawy.29
Podczas stosowania amisulprydu należy regularnie monitorować parametry metaboliczne (glikemia, profil lipidowy), elektrolity (zwłaszcza poziom sodu), masę ciała oraz funkcję wątroby.30
Raportowanie działań niepożądanych
Należy pamiętać o konieczności zgłaszania podejrzewanych działań niepożądanych po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku Masultab. Zgłoszenia należy przekazywać do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.31
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania