Przeciwwskazania stosowania leku. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Leczenie produktem Hydroxyzinum VP (syrop 2 mg/ml) jest przeciwwskazane w wielu dokładnie określonych sytuacjach klinicznych. Bezwzględne przestrzeganie tych przeciwwskazań jest kluczowe dla bezpieczeństwa pacjenta, zwłaszcza w kontekście potencjalnego ryzyka kardiologicznego związanego z lekiem.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Hydroxyzinum VP jest przeciwwskazany u pacjentów z rozpoznaną nadwrażliwością na następujące substancje:

• hydroksyzyny chlorowodorek (substancja czynna)
• cetyryzyna (metabolit hydroksyzyny)
• inne pochodne piperazyny
• aminofilina
• etylenodiamina
• którakolwiek z substancji pomocniczych preparatu

Reakcje nadwrażliwości mogą mieć charakter od łagodnych objawów skórnych do pełnoobjawowego wstrząsu anafilaktycznego, dlatego wywiad alergologiczny przed włączeniem leku powinien być szczegółowy.²

Porfiria

Stosowanie hydroksyzyny jest przeciwwskazane u pacjentów z porfirią. Porfiria stanowi grupę chorób metabolicznych charakteryzujących się zaburzeniami syntezy hemu, gdzie podanie hydroksyzyny może wywołać zaostrzenie objawów choroby lub nawet przełom porfiryczny.³

Ciąża i karmienie piersią

Hydroxyzinum VP nie powinien być stosowany w okresie ciąży oraz podczas karmienia piersią. Wynika to z potencjalnego ryzyka dla rozwijającego się płodu oraz możliwości przenikania leku do mleka matki.⁴

Przeciwwskazania kardiologiczne

Ze względu na potencjalne ryzyko arytmogennego działania hydroksyzyny związanego z wydłużeniem odstępu QT, lek jest przeciwwskazany w następujących przypadkach:

• u pacjentów z rozpoznanym wrodzonym wydłużeniem odstępu QT
• u pacjentów z nabytym wydłużeniem odstępu QT

Ponadto przeciwwskazaniem do stosowania leku jest występowanie u pacjenta znanych czynników ryzyka wydłużenia odstępu QT, takich jak:⁵

• stwierdzona choroba układu krążenia
• znaczące zaburzenia elektrolitowe, w szczególności:
  • hipokaliemia (obniżone stężenie potasu w surowicy)
  • hipomagnezemia (obniżone stężenie magnezu w surowicy)
• nagła śmierć sercowa w wywiadzie rodzinnym
• znacząca bradykardia (istotnie zwolniona czynność serca)

Przeciwwskazania wynikające z interakcji lekowych

Szczególnie istotne jest unikanie jednoczesnego stosowania hydroksyzyny u pacjentów przyjmujących leki, które:⁶

• wydłużają odstęp QT w zapisie EKG
• wywołują lub mogą wywoływać zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes

Zastosowanie hydroksyzyny u pacjentów ze współistniejącymi przeciwwskazaniami kardiologicznymi znacząco zwiększa ryzyko wystąpienia potencjalnie śmiertelnych zaburzeń rytmu serca, dlatego należy bezwzględnie przestrzegać powyższych ograniczeń.⁷

Uwagi dotyczące substancji pomocniczych

Należy zwrócić uwagę, że preparat Hydroxyzinum VP zawiera substancje pomocnicze o znanym działaniu, które mogą stanowić dodatkowe przeciwwskazania u wybranych grup pacjentów:⁸

• maltitol ciekły (640 mg/ml) – przeciwwskazany u pacjentów z nietolerancją fruktozy
• glikol propylenowy (5,16 mg/ml) – wymaga ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek
• benzoesan sodu (2 mg/ml) – może nasilać żółtaczkę u noworodków