Interakcje leku
Furosemid Laboratórios Basi 10 mg/ml

Furosemid, jako silny diuretyk pętlowy, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Szczególnie istotne jest ryzyko hipokaliemii przy jednoczesnym stosowaniu glikokortykosteroidów, karbenoksolonu, środków przeczyszczających oraz lukrecji, co może prowadzić do poważnych zaburzeń elektrolitowych. Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), takie jak indometacyna i salicylany w dużych dawkach, mogą osłabiać działanie diuretyczne furosemidu i zwiększać ryzyko ostrej niewydolności nerek u pacjentów z hipowolemią. Ponadto, furosemid może nasilać nefrotoksyczność aminoglikozydów, cefalosporyn, polimyksyn oraz cisplatyny, przy czym w przypadku cisplatyny zaleca się stosowanie furosemidu w małych dawkach (np. 40 mg u pacjentów z prawidłową czynnością nerek) i przy dodatnim bilansie płynów, aby ograniczyć ryzyko nefro- i ototoksyczności. Interakcje z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. terfenadyna, leki przeciwarytmiczne klasy I i III) oraz glikozydami nasercowymi zwiększają ryzyko komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes, zwłaszcza w obecności zaburzeń elektrolitowych.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Furosemid, jako silny diuretyk pętlowy, wchodzi w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi. Znajomość tych interakcji jest kluczowa dla bezpiecznego stosowania leku i uniknięcia potencjalnie niebezpiecznych powikłań. W niniejszym artykule przedstawiono szczegółowy opis interakcji furosemidu z różnymi grupami leków oraz innymi substancjami.1

Interakcje wpływające na równowagę elektrolitową

Glikokortykosterydy, karbenoksolon i środki przeczyszczające mogą w połączeniu z furosemidem prowadzić do nasilonej utraty potasu, zwiększając ryzyko rozwoju hipokaliemii. Podobny efekt obserwuje się przy jednoczesnym spożywaniu dużych ilości lukrecji, która działa podobnie do karbenoksolonu, nasilając utratę potasu.2

Interakcje z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi

Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), takie jak indometacyna oraz salicylany stosowane w dużych dawkach, mogą osłabiać działanie diuretyczne furosemidu. U pacjentów z hipowolemią lub odwodnieniem wywołanym terapią furosemidem, jednoczesne zastosowanie NLPZ może prowadzić do rozwoju ostrej niewydolności nerek. Ponadto należy pamiętać, że furosemid może nasilać toksyczność salicylanów podawanych w dużych dawkach.3

Interakcje z lekami wydzielanymi kanalikowo

Leki podlegające znacznemu wydzielaniu w kanalikach nerkowych, takie jak probenecyd i metotreksat, mogą konkurować z furosemidem o mechanizmy transportu, zmniejszając jego działanie diuretyczne. Analogicznie, furosemid może hamować nerkową eliminację tych leków. Szczególnej uwagi wymaga stosowanie wysokich dawek tych leków, gdyż może to prowadzić do zwiększonego stężenia w surowicy zarówno furosemidu, jak i jednocześnie podawanego leku, zwiększając ryzyko działań niepożądanych.4

Interakcje z lekami wpływającymi na funkcje serca

Opisano osłabienie działania furosemidu przy jednoczesnym podawaniu fenytoiny.5

Podczas jednoczesnego stosowania glikozydów nasercowych i furosemidu, hipokaliemia i/lub hipomagnezemia wywołane działaniem furosemidu mogą zwiększać wrażliwość mięśnia sercowego na glikozydy nasercowe. Ponadto, istnieje zwiększone ryzyko komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes, gdy furosemid stosowany jest jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. terfenadyna, niektóre leki przeciwarytmiczne klasy I i III), szczególnie w przypadku występowania zaburzeń elektrolitowych.6

Interakcje z lekami nefrotoksycznymi i ototoksycznymi

Furosemid może nasilać działanie nefrotoksyczne niektórych leków, takich jak aminoglikozydy, cefalosporyny czy polimyksyny. Szczególnej ostrożności wymaga jednoczesne stosowanie cisplatyny i furosemidu, zwłaszcza przy wymuszonej diurezie. W takim przypadku furosemid powinien być podawany w małych dawkach (np. 40 mg u pacjentów z prawidłową czynnością nerek) i przy dodatnim bilansie płynów, w przeciwnym razie nefrotoksyczność cisplatyny może być nasilona.7

Jednoczesne stosowanie furosemidu z lekami o potencjalnym działaniu ototoksycznym, takimi jak aminoglikozydy (kanamycyna, gentamycyna, tobramycyna) może prowadzić do nasilenia ich ototoksyczności. Zaburzenia słuchu, które mogą wystąpić w wyniku takiego skojarzenia, mogą być nieodwracalne. Dlatego należy unikać jednoczesnego stosowania tych leków. Podobnie, podczas jednoczesnego stosowania cisplatyny i furosemidu istnieje ryzyko uszkodzenia słuchu.8

Interakcje z litem

Jednoczesne podawanie furosemidu i litu prowadzi do nasilenia kardio- i neurotoksycznego działania litu na skutek zmniejszonego wydalania litu przez nerki. U pacjentów otrzymujących to skojarzenie zaleca się dokładne monitorowanie stężenia litu w osoczu.9

Interakcje z lekami hipotensyjnymi

Jednoczesne stosowanie furosemidu z innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi, moczopędnymi lub innymi produktami o działaniu hipotensyjnym może prowadzić do gwałtownego obniżenia ciśnienia tętniczego krwi.10

Szczególnej ostrożności wymaga jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE lub antagonistów receptora angiotensyny II z furosemidem. Obserwowano ciężkie epizody hipotensyjne, a nawet wstrząs i pogorszenie czynności nerek (w pojedynczych przypadkach ostrą niewydolność nerek), zwłaszcza gdy inhibitor ACE lub antagonista receptora angiotensyny II był podawany po raz pierwszy lub po raz pierwszy w wyższej dawce. Jeśli to możliwe, leczenie furosemidem należy tymczasowo przerwać lub zmniejszyć dawkę na 3 dni przed rozpoczęciem leczenia inhibitorem ACE lub antagonistą receptora angiotensyny II lub zwiększeniem jego dawki.11

Interakcje z lekami wpływającymi na układ nerwowy i mięśniowy

Furosemid może nasilać działanie teofiliny lub leków zwiotczających mięśnie typu kurary.12

Interakcje z lekami przeciwcukrzycowymi

Działanie leków przeciwcukrzycowych może być osłabione podczas jednoczesnego stosowania furosemidu, co wymaga dostosowania dawkowania leków hipoglikemizujących.13

Interakcje z lekami sympatykomimetycznymi

Działanie leków sympatykomimetycznych stosowanych w nadciśnieniu (np. epinefryny, norepinefryny) może być osłabione podczas jednoczesnego stosowania furosemidu.14

Interakcje z rysperydonem

Wskazana jest ostrożność u pacjentów leczonych rysperydonem jednocześnie z furosemidem. Przed podjęciem decyzji o takim leczeniu skojarzonym należy starannie rozważyć korzyści i ryzyko, szczególnie u osób w podeszłym wieku z demencją, u których odnotowano zwiększoną śmiertelność przy jednoczesnym stosowaniu rysperydonu i silnych diuretyków, w tym furosemidu.15

Interakcje z lewotyroksyną

Wysokie dawki furosemidu mogą hamować wiązanie hormonów tarczycy z białkami transportowymi. Może to prowadzić do początkowego przejściowego wzrostu stężenia wolnych hormonów tarczycy, a następnie ogólnego spadku ich stężenia. Zaleca się monitorowanie poziomu hormonów tarczycy u pacjentów otrzymujących jednocześnie furosemid i lewotyroksynę.16

Inne istotne interakcje

Jednoczesne stosowanie cyklosporyny A i furosemidu wiąże się ze zwiększonym ryzykiem dnawego zapalenia stawów z powodu hiperurykemii wywołanej przez furosemid i zaburzonego wydalania kwasu moczowego przez nerki spowodowanego przez cyklosporynę.17

U pacjentów z grupy wysokiego ryzyka uszkodzenia nerek w wyniku podania środka kontrastowego, pogorszenie czynności nerek występowało częściej w przypadku leczenia furosemidem po badaniu z użyciem środka kontrastowego niż u pacjentów z grupy ryzyka, którzy przed badaniem z użyciem środka kontrastowego otrzymywali jedynie nawodnienie dożylne.18

W pojedynczych przypadkach dożylne podanie furosemidu w ciągu 24 godzin po przyjęciu wodzianu chloralu może powodować uczucie gorąca, pocenie się, niepokój, nudności, nadciśnienie i tachykardię. Z tego powodu zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania furosemidu i chloralu wodzianu.19

Interakcje furosemidu z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu i przyjmowanie furosemidu może prowadzić do nasilenia działania hipotensyjnego leku, co skutkuje zwiększonym ryzykiem niedociśnienia ortostatycznego. Alkohol rozszerza naczynia krwionośne, a w połączeniu z działaniem moczopędnym furosemidu może prowadzić do nadmiernego odwodnienia i spadku ciśnienia tętniczego krwi.20

Ponadto, alkohol może nasilać działanie odwadniające furosemidu, co zwiększa ryzyko wystąpienia zaburzeń elektrolitowych, szczególnie hipokaliemii. Należy pamiętać, że hipokaliemia może zwiększać toksyczność glikozydów nasercowych i ryzyko zaburzeń rytmu serca u pacjentów przyjmujących jednocześnie te leki.21

U pacjentów z chorobami wątroby, jednoczesne spożywanie alkoholu może dodatkowo obciążać wątrobę i nasilać jej uszkodzenie. Zaleca się zatem unikanie spożywania alkoholu podczas terapii furosemidem, szczególnie u pacjentów z chorobami wątroby, zaburzeniami sercowo-naczyniowymi oraz u osób w podeszłym wieku.

Tabela interakcji furosemidu z innymi lekami

Grupa leków/substancja Opis interakcji Poziom ważności interakcji
Glikokortykosterydy, karbenoksolon, środki przeczyszczające, lukrecja Zwiększona utrata potasu z ryzykiem hipokaliemii Wysoki
NLPZ (indometacyna, kwas acetylosalicylowy) Osłabienie działania furosemidu, ryzyko ostrej niewydolności nerek u pacjentów z hipowolemią Wysoki
Probenecyd, metotreksat Zmniejszenie działania furosemidu, furosemid może zmniejszać nerkową eliminację tych leków Średni
Fenytoina Osłabienie działania furosemidu Średni
Glikozydy nasercowe Zwiększona wrażliwość mięśnia sercowego na glikozydy przy hipokaliemii/hipomagnezemii Wysoki
Leki wydłużające odstęp QT Zwiększone ryzyko komorowych zaburzeń rytmu serca (torsade de pointes) Wysoki
Aminoglikozydy, cefalosporyny, polimyksyny Nasilenie nefrotoksyczności tych leków Wysoki
Cisplatyna Zwiększona nefrotoksyczność i ototoksyczność Wysoki
Lit Nasilenie kardio- i neurotoksyczności litu poprzez zmniejszenie jego wydalania Wysoki
Inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny II Ryzyko ciężkiej hipotensji, wstrząsu i pogorszenia czynności nerek Wysoki
Teofilina, leki zwiotczające mięśnie typu kurary Nasilenie działania tych leków Średni
Leki przeciwcukrzycowe Osłabienie działania hipoglikemizującego Średni
Sympatykomimetyki (epinefryna, norepinefryna) Osłabienie działania hipotensyjnego Średni
Rysperydon Zwiększone ryzyko śmiertelności u osób starszych z demencją Wysoki
Lewotyroksyna Zmiany w poziomie hormonów tarczycy Średni
Cyklosporyna A Zwiększone ryzyko dnawego zapalenia stawów Średni
Środki kontrastowe Zwiększone ryzyko uszkodzenia nerek Wysoki
Wodzian chloralu Uczucie gorąca, pocenie, niepokój, nudności, nadciśnienie, tachykardia Średni
Alkohol Nasilenie działania hipotensyjnego, ryzyko odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych Wysoki
  1. 01.05.2026
  2. www.leksykon.com.pl