Przeciwwskazania stosowania leku FSME-IMMUN 0,25 ml Junior

Szczepionka przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu FSME-IMMUN 0,25 ml Junior zawiera inaktywowany wirus kleszczowego zapalenia mózgu (szczep Neudörfl) w dawce 1,2 mikrograma na 0,25 ml, adsorbowany na uwodnionym wodorotlenku glinu. Pomimo udokumentowanej skuteczności i bezpieczeństwa tej szczepionki, istnieją określone sytuacje kliniczne, w których należy odradzić pacjentowi jej zastosowanie lub odroczyć szczepienie do czasu ustąpienia przeciwwskazań.¹

Nadwrażliwość na składniki szczepionki

Podstawowym przeciwwskazaniem do podania szczepionki FSME-IMMUN 0,25 ml Junior jest nadwrażliwość na substancję czynną preparatu (inaktywowany wirus kleszczowego zapalenia mózgu) lub którąkolwiek z substancji pomocniczych wymienionych w składzie produktu. Przeciwwskazaniem jest również nadwrażliwość na substancje wykorzystywane w procesie produkcji, które mogą występować w szczepionce w ilościach śladowych, takie jak:²

• Formaldehyd – wykorzystywany w procesie inaktywacji wirusa
• Neomycyna – antybiotyk aminoglikozydowy stosowany podczas produkcji
• Gentamycyna – antybiotyk aminoglikozydowy stosowany podczas produkcji
• Siarczan protaminy – substancja pomocnicza w procesie wytwarzania

Warto zwrócić uwagę, że u pacjentów z nadwrażliwością na wymienione aminoglikozydy (neomycyna, gentamycyna) należy rozważyć możliwość wystąpienia alergii krzyżowej na inne antybiotyki z tej grupy, co również może stanowić przeciwwskazanie do podania szczepionki.³

Nadwrażliwość na białka jaja kurzego

Ze względu na technologię produkcji szczepionki, która opiera się na namnażaniu wirusa w fibroblastach zarodków kurzych (komórki CEF), FSME-IMMUN 0,25 ml Junior jest przeciwwskazany u osób z ciężką nadwrażliwością na białka jaja kurzego i inne białka kurze. Szczególnie istotne są przypadki, w których po spożyciu białka jaja występowały reakcje anafilaktyczne, które mogą stanowić zagrożenie życia po podaniu szczepionki.⁴

Ostre i umiarkowane stany chorobowe

Szczepienie preparatem FSME-IMMUN 0,25 ml Junior należy odroczyć w przypadku, gdy dziecko przechodzi aktualnie umiarkowaną lub ostrą chorobę, niezależnie od tego, czy towarzyszy jej gorączka, czy też nie. Ta tymczasowa decyzja o odroczeniu szczepienia nie jest spowodowana ryzykiem zwiększonych działań niepożądanych, ale przede wszystkim możliwością nałożenia się objawów choroby z potencjalnymi reakcjami poszczepiennymi, co mogłoby utrudnić diagnostykę ewentualnych powikłań.⁵

Sytuacje wymagające szczególnej uwagi

Poza bezwzględnymi przeciwwskazaniami do szczepienia, lekarz powinien dokładnie przeanalizować sytuację kliniczną pacjenta i rozważyć korzyści w stosunku do ryzyka w przypadku:

• Dzieci z wywiadem w kierunku reakcji alergicznych na składniki szczepionki, nawet jeśli nie były to reakcje ciężkie
• Pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi
• Dzieci z niedoborami odporności, u których odpowiedź na szczepienie może być suboptymalna

Postępowanie po odroczeniu szczepienia

W przypadku odroczenia szczepienia ze względu na przejściowe przeciwwskazania (np. ostra choroba), należy zaplanować podanie szczepionki niezwłocznie po ustąpieniu objawów chorobowych. Jest to szczególnie istotne w sezonie aktywności kleszczy, gdy ryzyko zakażenia wirusem kleszczowego zapalenia mózgu jest zwiększone.

W przypadku pacjentów z bezwzględnymi przeciwwskazaniami do szczepienia, należy zastosować alternatywne metody profilaktyki ukąszeń kleszczy, takie jak stosowanie odpowiedniej odzieży ochronnej, repelentów oraz dokładne oglądanie ciała po pobycie na obszarach endemicznych.