Właściwości farmakodynamiczne
Fluormex 133 mg/g

Fluormex to płyn stomatologiczny zawierający aminofluorki w stężeniu 133 mg/g, co odpowiada 10 mg czynnego fluoru (10 000 ppm) na 1 g preparatu. Preparat klasyfikowany jest jako środek zapobiegający próchnicy (kod ATC: A01AA30). Mechanizm działania opiera się na wielokierunkowym wpływie na tkanki zęba i środowisko jamy ustnej. Aminofluorki obniżają napięcie powierzchniowe tkanek zęba, co ogranicza adhezję i kolonizację bakterii, zmniejszając tworzenie płytki nazębnej. Dodatkowo blokują kanaliki zębinowe przez tworzenie mikroziarnistości fluorku wapnia, co redukuje nadwrażliwość zębów poprzez ograniczenie transmisji bodźców do miazgi. Fluor wchodzi w reakcję z hydroksyapatytami szkliwa, tworząc fluoroapatyty o mniejszej rozpuszczalności w środowisku kwaśnym, co chroni szkliwo i zębinę przed działaniem kwasów bakteryjnych.

Właściwości farmakodynamiczne leku Fluormex

Fluormex (133 mg/g, płyn stomatologiczny) zawiera jako substancję czynną aminofluorki w stężeniu 133 mg/g, co odpowiada 10 mg czynnego fluoru (10 000 ppm) w 1g preparatu. Pod względem klasyfikacji farmakoterapeutycznej preparat zalicza się do grupy: przewód pokarmowy i metabolizm; preparaty stomatologiczne; preparaty zapobiegające próchnicy; mieszaniny (kod ATC: A01AA30).1

Mechanizm działania aminofluorków

Mechanizm profilaktycznego działania fluorków zawartych w preparacie Fluormex charakteryzuje się wielokierunkowym oddziaływaniem na tkanki zęba i środowisko jamy ustnej.2 Działanie to można podzielić na kilka zasadniczych aspektów:

Ograniczenie adhezji bakterii

Aminofluorki, dzięki specyficznej budowie chemicznej obejmującej grupę aminową, mają zdolność obniżania napięcia powierzchniowego tkanek zęba. Ta właściwość fizyczna skutecznie ogranicza adhezję i kolonizację bakterii na powierzchni zęba, co bezpośrednio przekłada się na zmniejszenie procesu tworzenia płytki nazębnej – głównego czynnika predysponującego do rozwoju próchnicy.3

Zmniejszenie nadwrażliwości zębiny

Istotnym mechanizmem działania aminofluorków jest ich zdolność do blokowania kanalików zębinowych poprzez tworzenie mikroziarnistości fluorku wapnia. Proces ten odgrywa kluczową rolę w zmniejszaniu nadwrażliwości zębów, ponieważ skutecznie ogranicza transmisję bodźców termicznych, chemicznych i biologicznych do miazgi zęba. W rezultacie pacjenci doświadczają zmniejszenia dolegliwości bólowych związanych z nadwrażliwością zębów.4

Tworzenie fluoroapatytów

Fluor zawarty w aminofluorkach wchodzi w reakcję chemiczną z hydroksyapatytami szkliwa, tworząc związki określane jako fluoroapatyty. Powstałe fluoroapatyty charakteryzują się lepszymi właściwościami fizycznymi niż naturalne hydroksyapatyty, w szczególności wykazują znacznie mniejszą rozpuszczalność w środowisku kwaśnym. Ta właściwość ma fundamentalne znaczenie dla ochrony szkliwa i zębiny przed destrukcyjnym działaniem kwasów produkowanych przez bakterie próchnicotwórcze.5

Proces remineralizacji szkliwa

Proces remineralizacji szkliwa jest stymulowany przez jony fluorkowe obecne w ślinie oraz te uwalniane stopniowo z warstwy aminofluorków utrzymującej się na powierzchni zęba po zabiegu fluoryzacji. Jony F- aktywnie wbudowują się w sieć krystaliczną szkliwa, przekształcając hydroksyapatyty w bardziej stabilne fluoroapatyty. Dzięki temu mechanizmowi niewielkie uszkodzenia szkliwa mogą ulec naprawie poprzez proces remineralizacji, co ma istotne znaczenie w profilaktyce próchnicy.6

Hamowanie płytki bakteryjnej

Badania kliniczne wykazały, że warstwa jonów fluorkowych utworzona na powierzchni zęba po aplikacji preparatu Fluormex wywiera znaczący efekt hamujący na proces formowania się płytki bakteryjnej. Ten mechanizm działania stanowi dodatkową barierę ochronną przed rozwojem próchnicy, gdyż ogranicza akumulację biofilmu bakteryjnego odpowiedzialnego za inicjację procesu próchnicowego.7

Mechanizm działania Efekt kliniczny Korzyść terapeutyczna
Obniżenie napięcia powierzchniowego tkanek zęba Ograniczenie adhezji i kolonizacji bakterii Zmniejszenie formowania płytki nazębnej
Blokowanie kanalików zębinowych Ograniczenie transmisji bodźców do miazgi Redukcja nadwrażliwości zębów
Tworzenie fluoroapatytów Zwiększenie odporności na działanie kwasów Ochrona szkliwa i zębiny
Stymulacja remineralizacji Naprawa drobnych uszkodzeń szkliwa Odwracanie wczesnych zmian próchnicowych
Warstwa jonów fluorkowych na powierzchni zęba Hamowanie aktywności bakterii próchnicotwórczych Ograniczenie tworzenia biofilmu bakteryjnego
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl