zespół powysiłkowy
Zespół powysiłkowy (post-exercise syndrome) to zespół objawów fizjologicznych i patologicznych występujących po intensywnym wysiłku fizycznym. Charakteryzuje się bólem mięśniowym, zmęczeniem, sztywnością mięśni oraz czasowym obniżeniem wydolności fizycznej.
W obrazie klinicznym dominuje opóźniona bolesność mięśniowa (DOMS – Delayed Onset Muscle Soreness), która pojawia się zwykle 24-48 godzin po wysiłku i może utrzymywać się do 7 dni. Mechanizm rozwoju związany jest z mikrouszkodzeniami włókien mięśniowych, lokalnym stanem zapalnym oraz zaburzeniami metabolicznymi w obrębie mięśni.
Diagnostyka zespołu powysiłkowego opiera się głównie na obrazie klinicznym i wywiadzie dotyczącym aktywności fizycznej. W badaniach laboratoryjnych można zaobserwować podwyższone wartości enzymów mięśniowych (CPK, LDH), mioglobiny oraz markerów stanu zapalnego. W ciężkich przypadkach może rozwinąć się rabdomioliza wymagająca intensywnego leczenia.
Postępowanie terapeutyczne obejmuje odpoczynek, odpowiednie nawodnienie, krioterapię, leki przeciwbólowe i przeciwzapalne. Profilaktyka polega na właściwym przygotowaniu do wysiłku, stopniowym zwiększaniu intensywności treningu oraz prawidłowej regeneracji powysiłkowej.