dystrofia mięśniowa Duchenne’a

Dystrofia mięśniowa Duchenne’a (DMD) to najczęstsza i najcięższa postać dystrofii mięśniowych, dziedziczona w sposób recesywny sprzężony z chromosomem X. Choroba spowodowana jest mutacjami w genie dystrofiny zlokalizowanym na chromosomie Xp21, co prowadzi do braku lub znacznego niedoboru białka dystrofiny, kluczowego dla prawidłowej funkcji włókien mięśniowych.

Schorzenie dotyka głównie chłopców (1:3500-5000 żywych urodzeń płci męskiej), a pierwsze objawy pojawiają się zwykle między 2. a 5. rokiem życia. Charakterystyczne cechy kliniczne obejmują postępujące osłabienie mięśni proksymalnych, początkowo obręczy biodrowej i kończyn dolnych, pseudoprzerost mięśni łydek oraz objaw Gowersa (charakterystyczny sposób wstawania z podłogi z wykorzystaniem rąk „wspinających się” po własnym ciele).

Przebieg choroby jest progresywny – pacjenci tracą zdolność samodzielnego chodzenia przed 13. rokiem życia, a w kolejnych etapach rozwijają się deformacje kręgosłupa, niewydolność oddechowa oraz kardiomiopatia rozstrzeniowa. Standardowa opieka obejmuje leczenie kortykosteroidami, fizjoterapię oraz wsparcie oddechowe i kardiologiczne. W ostatnich latach pojawiły się nowe terapie modyfikujące przebieg choroby, w tym eksondystrofina (eteplirsen) i dazatynib, które mogą spowalniać progresję u pacjentów z określonymi mutacjami.

Diagnostyka DMD opiera się na ocenie klinicznej, podwyższonych wartościach kinazy kreatynowej w surowicy (5-100 razy powyżej normy), badaniach elektromiograficznych oraz potwierdzeniu mutacji w genie dystrofiny metodami genetycznymi. Wczesne rozpoznanie ma kluczowe znaczenie dla wdrożenia optymalnego leczenia i poradnictwa genetycznego dla rodzin pacjentów.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl