wczesna faza zawału serca
Wskazanie

Wczesna faza zawału serca to krytyczny stan wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Występuje, gdy dochodzi do nagłego zamknięcia lub krytycznego zwężenia tętnicy wieńcowej, co prowadzi do niedokrwienia i martwicy mięśnia sercowego. Objawy obejmują silny, uciskający ból w klatce piersiowej, często promieniujący do lewego ramienia, żuchwy lub pleców, duszność, nadmierną potliwość, nudności i lęk.

W postępowaniu przedszpitalnym kluczowe jest podanie kwasu acetylosalicylowego (np. Acard, Polocard) w dawce 300 mg oraz nitrogliceryny (Nitromint, Sustonit) w celu zmniejszenia bólu i poprawy przepływu wieńcowego. Po dotarciu do szpitala priorytetem jest jak najszybsze przywrócenie przepływu wieńcowego, najlepiej poprzez pierwotną angioplastykę wieńcową (PCI). W farmakoterapii stosuje się leki przeciwpłytkowe: klopidogrel (Plavix, Areplex), tikagrelor (Brilique) lub prasugrel (Efient), heparynę niefrakcjonowaną lub drobnocząsteczkową (Clexane, Fraxiparine).

W dalszym leczeniu stosuje się beta-blokery (Betaloc, Concor, Nebilet), inhibitory konwertazy angiotensyny (Prestarium, Tritace, Enarenal), statyny (Atoris, Roswera, Lipanthyl) oraz w wybranych przypadkach antagonisty aldosteronu (Spironol, Eplerenon). Przy utrzymującym się bólu podaje się morfinę (Morphini Sulfas), a w przypadku zaburzeń rytmu odpowiednie leki antyarytmiczne.

Największe trudności w leczeniu wczesnej fazy zawału serca związane są z tzw. „opóźnieniem czasowym” – im dłuższy czas od wystąpienia objawów do reperfuzji, tym większy obszar martwicy mięśnia sercowego. Problematyczne mogą być również powikłania zawału, takie jak wstrząs kardiogenny, zaburzenia rytmu serca, pęknięcie mięśnia brodawkowatego czy przerwanie przegrody międzykomorowej. Wyzwaniem jest również właściwa identyfikacja pacjentów z nietypowymi objawami (szczególnie u kobiet, osób starszych i chorych na cukrzycę), co często prowadzi do opóźnionego rozpoznania i leczenia.