Przeciwwskazania stosowania
Rutozyd
Rutozyd, obecny w wielu preparatach leczniczych, jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na rutozyd lub substancje pomocnicze, w tym lecytynę sojową (np. w Scorbolamid EXTRA). Szczególną ostrożność należy zachować u osób z chorobami związanymi z nadmiernym gromadzeniem żelaza, takimi jak hemochromatoza, talasemia czy niedokrwistość syderoblastyczna. Kamica szczawianowa oraz kamica nerkowa w wywiadzie stanowią przeciwwskazania do stosowania preparatów zawierających rutozyd w połączeniu z kwasem askorbowym, ze względu na ryzyko zwiększonego wydalania szczawianów i powstawania kamieni nerkowych. Ponadto, preparaty Scorbolamid, Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot są przeciwwskazane u pacjentów z nadmiernym stężeniem kwasu moczowego we krwi, a także u dzieci i młodzieży poniżej 16 lat z uwagi na ryzyko zespołu Reye’a. W okresie ciąży preparaty te są przeciwwskazane w całym jej przebiegu (z wyjątkiem Venescin, który jest przeciwwskazany w I trymestrze), a podczas karmienia piersią należy unikać stosowania Scorbolamid i jego wariantów.
- Przeciwwskazania stosowania rutozydu
- Nadwrażliwość na składniki preparatu
- Zaburzenia związane z metabolizmem żelaza
- Zaburzenia metabolizmu kwasu szczawiowego
- Nadmiar kwasu moczowego
- Ciąża i karmienie piersią
- Przeciwwskazania związane z wiekiem pacjenta
- Przeciwwskazania związane z skojarzonymi składnikami preparatu
- Alergie pokarmowe jako przeciwwskazanie
- Podsumowanie przeciwwskazań w zależności od preparatu
- Odradzanie stosowania rutozydu w praktyce klinicznej
- Pacjenci z wywiadem alergicznym
- Pacjenci z zaburzeniami gospodarki żelazem
- Pacjenci zagrożeni kamicą nerkową
- Pacjenci z zaburzeniami krzepliwości krwi
- Pacjenci z chorobami układu oddechowego
- Pacjenci z chorobami układu pokarmowego
- Pacjentki w ciąży i karmienie piersią
- Dzieci i młodzież
- Pacjenci leczeni metotreksatem
- Pacjenci z ciężką niewydolnością serca
- Kolejne rozdziały
Przeciwwskazania stosowania rutozydu
Rutozyd jest substancją, która występuje w wielu preparatach leczniczych, często w połączeniu z innymi substancjami czynnymi. Na podstawie Charakterystyk Produktów Leczniczych (ChPL) preparatów zawierających rutozyd, można wyróżnić szereg przeciwwskazań, które determinują kiedy należy odradzić pacjentowi stosowanie tej substancji.1
Nadwrażliwość na składniki preparatu
Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania rutozydu jest nadwrażliwość na tę substancję lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w danym preparacie. Przeciwwskazanie to dotyczy wszystkich leków zawierających rutozyd, takich jak Rutinoscorbin, Scorbolamid, Scorbolamid EXTRA, Scorbolamid EXTRA Hot, Venescin oraz Venescin forte.234567
W przypadku preparatu Scorbolamid EXTRA należy zwrócić szczególną uwagę na fakt, że zawiera on lecytynę sojową, co stanowi dodatkowe przeciwwskazanie u pacjentów z nadwrażliwością na orzeszki ziemne lub soję.8
Zaburzenia związane z metabolizmem żelaza
Istotnym przeciwwskazaniem do stosowania preparatów zawierających rutozyd (zwłaszcza w połączeniu z kwasem askorbowym) są choroby związane z nadmiernym gromadzeniem żelaza. Do tych stanów należą:9
- Hemochromatoza
- Talasemia
- Niedokrwistość syderoblastyczna
- Inne stany predysponujące do nadmiaru żelaza w organizmie
10111213
Zaburzenia metabolizmu kwasu szczawiowego
Kamica szczawianowa stanowi przeciwwskazanie do stosowania preparatów zawierających rutozyd w połączeniu z kwasem askorbowym. Kwas askorbowy może zwiększać wydalanie szczawianów, co zwiększa ryzyko powstawania kamieni nerkowych u predysponowanych osób.14
W przypadku preparatów Scorbolamid, Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot, przeciwwskazaniem jest również kamica nerkowa w wywiadzie, ze względu na ryzyko powstawania kamieni moczowych po zastosowaniu dużych dawek kwasu askorbowego, a także nadmierna ilość szczawianów w moczu.151617
Nadmiar kwasu moczowego
Przeciwwskazaniem do stosowania preparatów zawierających rutozyd w skojarzeniu z kwasem askorbowym (Scorbolamid, Scorbolamid EXTRA, Scorbolamid EXTRA Hot) jest nadmierna ilość kwasu moczowego we krwi.181920
Ciąża i karmienie piersią
W zależności od preparatu zawierającego rutozyd, występują różne przeciwwskazania dotyczące stosowania w okresie ciąży:
- Venescin – przeciwwskazany w I trymestrze ciąży
- Scorbolamid, Scorbolamid EXTRA, Scorbolamid EXTRA Hot – przeciwwskazane w całym okresie ciąży
21222324
Karmienie piersią stanowi przeciwwskazanie do stosowania preparatów Scorbolamid, Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot.252627
Przeciwwskazania związane z wiekiem pacjenta
Preparatów Scorbolamid, Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot nie należy stosować u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 16 lat (poza rzadkimi chorobami, takimi jak np. choroba Kawasaki), ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu Reye’a.282930
Przeciwwskazania związane z skojarzonymi składnikami preparatu
Ponieważ rutozyd występuje często w preparatach wieloskładnikowych, należy uwzględnić również przeciwwskazania związane z innymi substancjami czynnymi. W przypadku preparatów Scorbolamid, Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot, które zawierają salicylamid, należy zwrócić uwagę na następujące przeciwwskazania:313233
- Nadwrażliwość na niesteroidowe leki przeciwzapalne
- Astma z polipami nosa (wywołana lub zaostrzona przez kwas acetylosalicylowy)
- Czynna choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, stany zapalne przewodu pokarmowego
- Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej (cukrzyca, mocznica, tężyczka)
- Zaburzenia krzepliwości krwi (np. hemofilia, trombocytopenia)
- Genetycznie uwarunkowany niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej (ryzyko hemolizy po długotrwałym, doustnym przyjmowaniu kwasu askorbowego)
- Ciężka niewydolność serca (tylko dla Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot)
- Jednoczesne stosowanie z metotreksatem w dawkach 15 mg tygodniowo lub większych (tylko dla Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot)
3435363738
Alergie pokarmowe jako przeciwwskazanie
Szczególną uwagę należy zwrócić na preparaty zawierające substancje pomocnicze mogące wywoływać reakcje alergiczne. Scorbolamid EXTRA zawiera lecytynę sojową, co stanowi przeciwwskazanie u pacjentów z nadwrażliwością na orzeszki ziemne lub soję.39
Podsumowanie przeciwwskazań w zależności od preparatu
| Przeciwwskazanie | Rutinoscorbin | Scorbolamid | Scorbolamid EXTRA | Scorbolamid EXTRA Hot | Venescin | Venescin forte |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Nadwrażliwość na rutozyd | ✓ | ✓ | ✓ | ✓ | ✓ | ✓ |
| Kamica szczawianowa | ✓ | ✓ | ✓ | ✓ | – | – |
| Hemochromatoza, talasemia, niedokrwistość syderoblastyczna | ✓ | ✓ | ✓ | ✓ | – | – |
| Nadmiar kwasu moczowego we krwi | – | ✓ | ✓ | ✓ | – | – |
| Ciąża | – | ✓ | ✓ | ✓ | I trymestr | – |
| Karmienie piersią | – | ✓ | ✓ | ✓ | – | – |
| Dzieci i młodzież poniżej 16 lat | – | ✓ | ✓ | ✓ | – | – |
| Nadwrażliwość na NLPZ | – | ✓ | ✓ | ✓ | – | – |
| Astma z polipami nosa | – | ✓ | ✓ | ✓ | – | – |
| Choroba wrzodowa, stany zapalne przewodu pokarmowego | – | ✓ | ✓ | ✓ | – | – |
| Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej | – | ✓ | ✓ | ✓ | – | – |
| Zaburzenia krzepliwości krwi | – | ✓ | ✓ | ✓ | – | – |
| Niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej | – | ✓ | ✓ | ✓ | – | – |
| Ciężka niewydolność serca | – | – | ✓ | ✓ | – | – |
| Jednoczesne stosowanie z metotreksatem ≥15 mg/tydzień | – | – | ✓ | ✓ | – | – |
| Nadwrażliwość na soję/orzeszki ziemne | – | – | ✓ | – | – | – |
Odradzanie stosowania rutozydu w praktyce klinicznej
Lekarz powinien odradzić stosowanie preparatów zawierających rutozyd w następujących sytuacjach klinicznych:4041
Pacjenci z wywiadem alergicznym
U pacjentów z wywiadem alergicznym, zwłaszcza z nadwrażliwością na:424344
- Rutozyd
- Inne składniki preparatu (kwas askorbowy, substancje pomocnicze)
- W przypadku preparatów Scorbolamid – na niesteroidowe leki przeciwzapalne
- W przypadku Scorbolamid EXTRA – na soję lub orzeszki ziemne
45
Pacjenci z zaburzeniami gospodarki żelazem
U pacjentów z:4647
- Hemochromatozą
- Talasemią
- Niedokrwistością syderoblastyczną
- Innymi stanami predysponującymi do nadmiaru żelaza w organizmie
Pacjenci zagrożeni kamicą nerkową
U pacjentów z:4849
- Kamicą szczawianową
- Kamicą nerkową w wywiadzie
- Zwiększonym stężeniem szczawianów w moczu
- Zwiększonym stężeniem kwasu moczowego we krwi
Pacjenci z zaburzeniami krzepliwości krwi
U pacjentów z zaburzeniami krzepliwości krwi, takimi jak:505152
- Hemofilia
- Trombocytopenia
- Inne zaburzenia hemostazy
Pacjenci z chorobami układu oddechowego
U pacjentów z astmą oskrzelową z polipami nosa, zwłaszcza gdy choroba jest wywołana lub zaostrzona przez kwas acetylosalicylowy (dotyczy preparatów Scorbolamid, Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot).535455
Pacjenci z chorobami układu pokarmowego
U pacjentów z:565758
- Czynną chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy
- Stanami zapalnymi przewodu pokarmowego
Pacjentki w ciąży i karmienie piersią
Stosowanie rutozydu powinno być odradzane:59606162
- W przypadku Venescin – w I trymestrze ciąży
- W przypadku preparatów Scorbolamid, Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot – w całym okresie ciąży oraz podczas karmienia piersią
Dzieci i młodzież
Preparatów Scorbolamid, Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot nie należy stosować u dzieci i młodzieży poniżej 16 roku życia (poza rzadkimi chorobami, takimi jak choroba Kawasaki), ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu Reye’a.636465
Pacjenci leczeni metotreksatem
Preparaty Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot są przeciwwskazane u pacjentów stosujących metotreksat w dawkach 15 mg tygodniowo lub większych.6667
Pacjenci z ciężką niewydolnością serca
Preparaty Scorbolamid EXTRA i Scorbolamid EXTRA Hot są przeciwwskazane u pacjentów z ciężką niewydolnością serca.6869
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania