Przedawkowanie
Potasu wodorotlenek

Przedawkowanie potasu wodorotlenku zawartego w produkcie leczniczym Addiphos, który zawiera 14 mg/ml potasu wodorotlenku oraz 170,1 mg/ml potasu diwodorofosforanu, co łącznie daje 1,5 mmol K (59 mg) potasu na 1 ml koncentratu, wiąże się z ryzykiem hiperfosfatemii oraz poważnych zaburzeń elektrolitowych, w tym hiperkaliemii i hipernatremii. Hiperfosfatemia może prowadzić do zwapnienia ektopowego, szczególnie u pacjentów z przewlekłą chorobą nerek, gdzie dochodzi do nieprawidłowego odkładania się złogów wapniowych w tkankach miękkich. Przedawkowanie może także wywołać zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej, takie jak alkaloza metaboliczna, związane z obecnością wodorotlenku potasu. Szczególnie narażeni są pacjenci z upośledzoną funkcją nerek, u których wydalanie elektrolitów jest zaburzone, co zwiększa ryzyko powikłań i wymaga ścisłego monitorowania stężenia elektrolitów oraz funkcji nerek.

  1. Przedawkowanie potasu wodorotlenku
    1. Objawy kliniczne przedawkowania
    2. Czynniki ryzyka przedawkowania
    3. Tabela objawów przedawkowania
    4. Postępowanie w przypadku przedawkowania
    5. Zapobieganie przedawkowaniu
    6. Kolejne rozdziały

Przedawkowanie potasu wodorotlenku

Przedawkowanie potasu wodorotlenku, stanowiącego składnik produktu leczniczego Addiphos, należy rozpatrywać w kontekście hiperfosfatemii oraz zaburzeń gospodarki elektrolitowej związanej z potasem i sodem. W preparacie Addiphos potasu wodorotlenek występuje w ilości 14 mg/ml, co w połączeniu z potasu diwodorofosforanem (170,1 mg/ml) daje łączną zawartość potasu na poziomie 1,5 mmol K (59 mg) w 1 ml koncentratu. 1

Objawy kliniczne przedawkowania

Jedynym znanym efektem klinicznym hiperfosfatemii (nadmiaru fosforanów) jest zwapnienie ektopowe, które występuje najczęściej u pacjentów z przewlekłą chorobą nerek. Zjawisko to polega na nieprawidłowym odkładaniu się złogów wapniowych w tkankach miękkich organizmu. 2

Przy przedawkowaniu Addiphosu należy zwrócić szczególną uwagę na zawartość sodu i potasu, które mogą prowadzić do poważnych zaburzeń elektrolitowych. Warto zaznaczyć, że większość pacjentów wymagających żywienia pozajelitowego wykazuje zwiększoną zdolność wiązania fosforanów, co może częściowo kompensować nadmiar dostarczonych fosforanów. 3

Czynniki ryzyka przedawkowania

Szczególnie narażeni na powikłania związane z przedawkowaniem potasu wodorotlenku i innych składników Addiphosu są pacjenci z chorobami nerek, u których wydalanie nadmiaru elektrolitów jest upośledzone. Uprzednio istniejąca przewlekła choroba nerek stanowi główny czynnik ryzyka komplikacji związanych z hiperfosfatemią, w tym wspomnianego zwapnienia ektopowego. 4

Tabela objawów przedawkowania

Objaw przedawkowania Opis Potencjalna dawka wywołująca Związany składnik
Zwapnienie ektopowe Nieprawidłowe odkładanie się złogów wapniowych w tkankach miękkich, naczyniach krwionośnych i narządach wewnętrznych Nie określono jednoznacznie; zależy od indywidualnej tolerancji i funkcji nerek Fosforany (2 mmol/ml)
Hiperkaliemia Podwyższone stężenie potasu w surowicy; może prowadzić do zaburzeń rytmu serca, osłabienia mięśni Przekroczenie podaży potasu ponad 1,5 mmol/ml, szczególnie u pacjentów z upośledzoną funkcją nerek Potas (1,5 mmol/ml) z potasu wodorotlenku i potasu diwodorofosforanu
Hipernatremia Podwyższone stężenie sodu w surowicy; może prowadzić do obrzęków, nadciśnienia Przekroczenie podaży sodu ponad 1,5 mmol/ml, szczególnie u pacjentów z retencją sodu Sód (1,5 mmol/ml)
Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej Możliwa alkaloza metaboliczna związana z wodorotlenkiem potasu Nie określono jednoznacznie Potasu wodorotlenek (14 mg/ml)

Powyższa tabela przedstawia potencjalne objawy przedawkowania poszczególnych składników Addiphosu, ze szczególnym uwzględnieniem potasu wodorotlenku. Należy pamiętać, że dokładne dawki wywołujące objawy przedawkowania nie zostały jednoznacznie określone w dokumentacji produktu, ponieważ zależą one od indywidualnych czynników pacjenta, szczególnie od funkcji nerek. 5

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku stwierdzenia przedawkowania potasu wodorotlenku i innych składników produktu Addiphos należy natychmiast przerwać infuzję preparatu i wdrożyć odpowiednie postępowanie terapeutyczne ukierunkowane na normalizację zaburzonych parametrów. Konieczne jest monitorowanie stężenia elektrolitów w surowicy krwi oraz parametrów funkcji nerek. W przypadku wystąpienia poważnych zaburzeń elektrolitowych może być konieczne wdrożenie leczenia nerkozastępczego. 6

Warto podkreślić, że produkt Addiphos charakteryzuje się wysoką osmolalnością (3200 mOsm/kg wody), co dodatkowo zwiększa ryzyko powikłań przy jego przedawkowaniu, szczególnie w przypadku zbyt szybkiego podania lub niedostatecznego rozcieńczenia koncentratu. 7

Zapobieganie przedawkowaniu

Aby zapobiec przedawkowaniu potasu wodorotlenku i innych składników Addiphosu, należy ściśle przestrzegać dawkowania określonego w charakterystyce produktu leczniczego. Produkt ten powinien być stosowany wyłącznie jako koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji, po odpowiednim rozcieńczeniu. 8

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z chorobami nerek, u których wydalanie nadmiaru elektrolitów może być upośledzone. W takich przypadkach zaleca się dokładne monitorowanie parametrów biochemicznych krwi oraz dostosowanie dawkowania do indywidualnych potrzeb pacjenta. 9

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl