Działania niepożądane
Olejek eteryczny z liści melisy

Olejek eteryczny z liści melisy (Melissa officinalis L.), stosowany w preparatach takich jak Melisana Klosterfrau, może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości występowania. Do często obserwowanych należą nudności, zgaga oraz zmęczenie, które zwykle pojawiają się na początku terapii i ustępują po przyjmowaniu leku po posiłku. Niezbyt często występują zawroty głowy, a rzadko parestezje obwodowe (drętwienie rąk i stóp), świąd skóry oraz uczucie ciepła związane z przemijającym rozszerzeniem naczyń obwodowych. Przy stosowaniu miejscowym preparatów z olejkiem melisy często obserwuje się nadmierne wysuszenie skóry, a reakcje fotowrażliwości na promieniowanie UV mają częstość nieznaną. Podrażnienia skóry mogą być związane z obecnością aldehydu cynamonowego w preparacie.

Działania niepożądane olejku eterycznego z liści melisy

Olejek eteryczny z liści melisy (Melissa officinalis L.) jako składnik złożonych produktów leczniczych, takich jak Melisana Klosterfrau, może powodować różnorodne działania niepożądane. Preparaty zawierające olejki eteryczne z melisy i innych surowców roślinnych wymagają szczególnej uwagi klinicznej ze względu na potencjalne reakcje niepożądane, które mogą wystąpić podczas stosowania doustnego lub miejscowego.1

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

Przy ocenie działań niepożądanych olejku eterycznego z liści melisy i preparatów go zawierających stosuje się następującą klasyfikację częstości występowania:2

  • Bardzo często: ≥1/10 (występuje u co najmniej 1 na 10 pacjentów)
  • Często: ≥1/100 do <1/10 (występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów)
  • Niezbyt często: ≥1/1 000 do <1/100 (występuje u 1 do 10 na 1 000 pacjentów)
  • Rzadko: ≥1/10 000 do <1/1 000 (występuje u 1 do 10 na 10 000 pacjentów)
  • Bardzo rzadko: <1/10 000 (występuje u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów)
  • Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych

3

Działania niepożądane podczas stosowania doustnego

Podczas doustnego stosowania preparatów zawierających olejek eteryczny z liści melisy, takich jak Melisana Klosterfrau, mogą wystąpić różne działania niepożądane o zróżnicowanej częstości występowania:4

Częste działania niepożądane

Do często obserwowanych działań niepożądanych należą dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, w tym nudności i zgaga, a także zmęczenie. Objawy te występują szczególnie na początku leczenia i mogą ustępować podczas dalszego przyjmowania preparatu po posiłku.5

Niezbyt częste działania niepożądane

Niezbyt często mogą występować zawroty głowy, które mogą wpływać na zdolność pacjenta do wykonywania codziennych czynności.6

Rzadkie działania niepożądane

Rzadko zgłaszano występowanie uczucia ciepła po przyjęciu preparatów zawierających olejek eteryczny z liści melisy. W rzadkich przypadkach mogą również wystąpić reakcje nadwrażliwości objawiające się świądem skóry oraz drętwienie rąk i stóp.7

Działania niepożądane podczas stosowania miejscowego

Preparaty zawierające olejek eteryczny z liści melisy mogą być również stosowane miejscowo na skórę, co może prowadzić do specyficznych działań niepożądanych:8

  • Nadmierne wysuszenie skóry – szczególnie podczas częstego stosowania miejscowego
  • Reakcje skórne po ekspozycji na promieniowanie UV – zwiększona wrażliwość skóry na światło słoneczne i promieniowanie UV
  • Podrażnienia skóry – związane z obecnością innych składników, np. aldehydu cynamonowego z kory cynamonowca

9

Reakcje nadwrażliwości i fotowrażliwość

Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalne reakcje nadwrażliwości oraz fotowrażliwość związane ze stosowaniem olejku eterycznego z liści melisy i preparatów go zawierających. Podczas dłuższej ekspozycji na słońce i promieniowanie UV możliwe są reakcje ze strony skóry, co wskazuje na fotouwrażliwiające właściwości składników preparatu.10

W przypadku wystąpienia reakcji nadwrażliwości na olejek eteryczny z liści melisy lub inne składniki preparatu, nie należy ponownie stosować tego typu produktów leczniczych.11

Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

W przypadku wystąpienia działań niepożądanych związanych ze stosowaniem preparatów zawierających olejek eteryczny z liści melisy należy:12

  1. Dokonać oceny nasilenia objawów
  2. Rozważyć uzasadnienie dalszego stosowania preparatu
  3. Podjąć odpowiednie środki zaradcze, w zależności od charakteru i nasilenia objawów
  4. W przypadku poważnych reakcji nadwrażliwości przerwać stosowanie preparatu

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu do obrotu produktów leczniczych zawierających olejek eteryczny z liści melisy istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego typu produktów leczniczych.13

Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.14

Tabela działań niepożądanych związanych z olejkiem eterycznym z liści melisy

Klasyfikacja układowo-narządowa Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zaburzenia żołądkowo-jelitowe Nudności Często Dolegliwość występująca głównie na początku leczenia, zwykle ustępuje po przyjmowaniu leku po posiłku
Zgaga Często Uczucie pieczenia w przełyku, nasilające się na początku terapii, zwykle ustępuje po przyjmowaniu preparatu po posiłku
Zaburzenia układu nerwowego Zawroty głowy Niezbyt często Mogą wpływać na zdolność pacjenta do wykonywania codziennych czynności
Drętwienie rąk i stóp Rzadko Parestezje obwodowe, wymagające oceny klinicznej
Zaburzenia ogólne Zmęczenie Często Osłabienie i brak energii, zwykle ustępujące w trakcie leczenia
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Świąd Rzadko Manifestacja reakcji nadwrażliwości na składniki preparatu
Nadmierne wysuszenie skóry Często (przy stosowaniu miejscowym) Szczególnie podczas częstego stosowania miejscowego preparatów
Reakcje fotowrażliwości Nieznana Reakcje skórne występujące podczas ekspozycji na słońce i promieniowanie UV po stosowaniu preparatu
Zaburzenia naczyniowe Uczucie ciepła Rzadko Przemijające rozszerzenie naczyń obwodowych
Reakcje miejscowe (przy stosowaniu na skórę) Podrażnienie skóry Nieznana Związane głównie z obecnością aldehydu cynamonowego w preparacie

Powyższa tabela przedstawia szczegółowe zestawienie działań niepożądanych związanych ze stosowaniem preparatów zawierających olejek eteryczny z liści melisy, takich jak Melisana Klosterfrau. Klasyfikacja częstości występowania pozwala na ocenę ryzyka związanego z poszczególnymi działaniami niepożądanymi i odpowiednie planowanie terapii.15

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl