Właściwości farmakodynamiczne
Olcha

Olcha (Alnus sp.) jest kluczowym składnikiem mieszanek alergenowych stosowanych w swoistej immunoterapii (SIT), obecnym m.in. w preparatach Perosall D i POLLINEX Tree, gdzie łączona jest z alergenami brzozy i leszczyny. Ekstrakty alergenowe olchy są standaryzowane immunologicznie i biochemicznie, co gwarantuje stałą zawartość alergenów i siłę alergizującą. Mechanizm działania SIT opiera się na indukcji tolerancji immunologicznej poprzez hamowanie produkcji swoistych IgE i stymulację IgG, co prowadzi do zmiany profilu odpowiedzi immunologicznej z dominacji typu TH2 na bardziej zrównoważoną TH1/TH2 oraz ograniczenia uwalniania mediatorów zapalnych, takich jak histamina. W preparacie POLLINEX Tree alergeny olchy są modyfikowane chemicznie do postaci alergoidów (aldehyd glutarowy) i adsorbowane na L-tyrozynie, co zmniejsza ich alergiczność przy zachowaniu immunogenności, poprawiając tolerancję i skuteczność terapii.

Olcha – właściwości farmakodynamiczne

Olcha (Alnus sp.) stanowi istotny składnik mieszanek alergenowych stosowanych w immunoterapii swoistej (SIT). Substancja ta występuje w preparatach zawierających mieszanki alergenów pyłków drzew, takich jak Perosall D czy POLLINEX Tree, gdzie jest połączona z alergenami brzozy (Betula sp.) i leszczyny pospolitej (Corylus avellana). Ekstrakty alergenowe zawierające olchę są standaryzowane z wykorzystaniem metod immunologicznych i biochemicznych, co zapewnia powtarzalną zawartość alergenów i stałą siłę alergizującą preparatów immunoterapeutycznych.1

Mechanizm działania immunoterapeutycznego

Immunoterapia swoista z wykorzystaniem alergenów olchy polega na systematycznym podawaniu wzrastających dawek alergenu, co prowadzi do wytworzenia stanu tolerancji na uczulający alergen. Podstawowy mechanizm działania obejmuje hamowanie tworzenia się swoistych przeciwciał IgE przy jednoczesnej stymulacji produkcji przeciwciał IgG, co skutkuje złagodzeniem lub ustąpieniem objawów klinicznych w okresie naturalnej ekspozycji na alergen.2

W procesie immunoterapii z zastosowaniem ekstraktów alergenowych olchy następuje modyfikacja specyficznej odpowiedzi immunologicznej typu TH2 na rzecz bardziej zrównoważonej odpowiedzi TH1/TH2. Pomimo że wszystkie zdarzenia immunologiczne nie są w pełni poznane, za istotne czynniki w mechanizmie działania uznaje się:3

  • Wytwarzanie swoistych przeciwciał IgG
  • Obniżenie poziomu swoistych IgE
  • Ograniczone uwalnianie mediatorów (np. histaminy) z bazofilów

4

Modyfikacje alergenu olchy w preparatach immunoterapeutycznych

W preparatach immunoterapeutycznych typu POLLINEX Tree, alergeny olchy są poddawane procesowi modyfikacji chemicznej, przekształcając je w alergoidy poprzez poddanie działaniu aldehydu glutarowego, a następnie są adsorbowane na L-tyrozynie. Taka modyfikacja strukturalna istotnie zmniejsza działanie alergizujące przy jednoczesnym zachowaniu immunogenności. W rezultacie preparat jest lepiej tolerowany przez pacjentów, a jego skuteczność kliniczna pozostaje na odpowiednim poziomie.5

Standaryzacja i dawkowanie

Preparaty zawierające alergen olchy są dostępne w różnych stężeniach, co umożliwia prowadzenie zarówno leczenia podstawowego (z zastosowaniem wzrastających dawek), jak i podtrzymującego. W przypadku produktu Perosall D standaryzacja wyrażona jest w jednostkach standaryzowanych (JS), z dostępnymi stężeniami:6

  • Leczenie podstawowe: stężenie 1 (10 JS/ml), stężenie 2 (100 JS/ml), stężenie 3 (1000 JS/ml), stężenie 4 (5000 JS/ml)
  • Leczenie podtrzymujące: stężenie 4 (5000 JS/ml)
  • Dodatkowo na indywidualne zamówienie dostępne jest stężenie 0 (1 JS/ml)

7

Natomiast w preparacie POLLINEX Tree standaryzacja opiera się na jednostkach standaryzowanych (SU), z następującymi stężeniami:8

  • Leczenie podstawowe: fiolka nr 1 (600 SU/ml), fiolka nr 2 (1600 SU/ml), fiolka nr 3 (4000 SU/ml)
  • Leczenie podtrzymujące: fiolka nr 3 (4000 SU/ml)

9

Skuteczność kliniczna

Skuteczność immunoterapii z zastosowaniem alergenów olchy w łagodzeniu objawów alergicznych została potwierdzona w kontrolowanych badaniach klinicznych z zastosowaniem podwójnie ślepej próby. Efekt terapeutyczny polega na znaczącym zmniejszeniu nasilenia objawów klinicznych podczas naturalnej ekspozycji na pyłki drzew, w tym olchy.10 11

Grupa farmakoterapeutyczna

Alergeny olchy należą do grupy farmakoterapeutycznej: ekstrakty alergenowe, pyłki drzew, o kodzie ATC: V01AA05.12 13

Postać farmaceutyczna

Alergeny olchy dostępne są w różnych postaciach farmaceutycznych w zależności od preparatu. Perosall D jest dostępny jako roztwór do stosowania podjęzykowego o różnych barwach zależnych od stężenia (od bezbarwnego do żółtego).14 Z kolei POLLINEX Tree występuje w formie zawiesiny do wstrzykiwań, prezentującej się jako biała, mętna zawiesina.15

Różnice w postaciach farmaceutycznych wpływają na sposób podania leku, który może być stosowany podjęzykowo (Perosall D) lub jako iniekcje (POLLINEX Tree), co ma znaczenie dla przestrzegania zaleceń terapeutycznych i komfortu pacjenta podczas leczenia.

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl