działania niepożądane neuropsychiatryczne

Działania niepożądane neuropsychiatryczne obejmują szerokie spektrum objawów neurologicznych i psychiatrycznych, które mogą wystąpić jako skutek uboczny stosowania leków, terapii lub zabiegów medycznych. Do najczęstszych należą: zaburzenia nastroju (depresja, mania), lęk, psychoza, zaburzenia poznawcze, zaburzenia snu, a także napady drgawkowe czy dystonie.

Szczególnie istotne z klinicznego punktu widzenia są działania niepożądane neuropsychiatryczne występujące po lekach stosowanych w schorzeniach nieneurologicznych, takich jak fluorochinolony, kortykosteroidy, leki przeciwmalaryczne czy immunosupresyjne. Również niektóre leki neurologiczne i psychiatryczne (przeciwpadaczkowe, przeciwparkinsonowskie, przeciwpsychotyczne) mogą paradoksalnie wywoływać objawy neuropsychiatryczne.

Mechanizmy powstawania działań niepożądanych neuropsychiatrycznych są złożone i obejmują: zmiany w przekaźnictwie neuroprzekaźników (szczególnie dopaminy, serotoniny, GABA), wpływ na receptory ośrodkowego układu nerwowego, zaburzenia metabolizmu glukozy w mózgu oraz interakcje z innymi lekami. Czynniki ryzyka obejmują wiek pacjenta, współistniejące choroby neurologiczne lub psychiatryczne oraz predyspozycje genetyczne.

Diagnostyka działań niepożądanych neuropsychiatrycznych wymaga dokładnego wywiadu farmakologicznego, oceny czasowego związku między rozpoczęciem terapii a wystąpieniem objawów, oraz wykluczenia innych przyczyn objawów. Postępowanie obejmuje najczęściej modyfikację dawki, zmianę leku na alternatywny lub wprowadzenie terapii objawowej.

Powiązane wpisy

  1. 14.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl