Przedawkowanie
Kwasy walerenowe

Kwasy walerenowe, aktywne związki obecne w korzeniu kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L., radix), są składnikiem wielu preparatów uspokajających, takich jak Optimum Tabletki uspokajające Labofarm, Tabletki uspokajające Labofarm oraz Valdix Noc. Preparaty Optimum i Tabletki uspokajające Labofarm zawierają po 0,15 mg kwasów walerenowych na tabletkę i nie wykazują objawów przedawkowania. W przypadku Valdix Noc, zawierającego 400 mg korzenia kozłka (min. 0,32 mg kwasów walerenowych), odnotowano przypadki przedawkowania przy jednorazowym spożyciu około 20 g korzenia. Objawy przedawkowania obejmowały zmęczenie, skurcze w nadbrzuszu, uczucie ucisku w klatce piersiowej, zawroty głowy, drżenie rąk oraz rozszerzenie źrenic, wszystkie o łagodnym nasileniu i ustępujące samoistnie w ciągu 24 godzin.

Przedawkowanie kwasów walerenowych

Kwasy walerenowe to aktywne związki występujące w korzeniu kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L., radix), który jest składnikiem wielu preparatów o działaniu uspokajającym dostępnych na rynku farmaceutycznym. Wśród produktów leczniczych zawierających kwasy walerenowe można wymienić Optimum Tabletki uspokajające Labofarm, Tabletki uspokajające Labofarm oraz Valdix Noc.1 2 3

Przypadki przedawkowania produktów zawierających kwasy walerenowe

Dostępne dane dotyczące przedawkowania kwasów walerenowych różnią się w zależności od konkretnego produktu leczniczego. W przypadku preparatów Optimum Tabletki uspokajające Labofarm powlekane oraz Tabletki uspokajające Labofarm, które zawierają po 0,15 mg kwasów walerenowych w każdej tabletce, nie zaobserwowano żadnych objawów przedawkowania.4 5

Natomiast w przypadku preparatu Valdix Noc, zawierającego 400 mg korzenia kozłka w jednej tabletce (co odpowiada minimum 0,32 mg kwasów walerenowych), udokumentowano przypadki przedawkowania. Jednorazowe przyjęcie korzenia kozłka w ilości około 20 g powodowało wystąpienie objawów niepożądanych o łagodnym nasileniu, które ustępowały samoistnie po 24 godzinach.6

Objawy przedawkowania kwasów walerenowych

Na podstawie dostępnych danych klinicznych z charakterystyk produktów leczniczych, objawy przedawkowania kwasów walerenowych obserwowano jedynie po przyjęciu bardzo dużych dawek korzenia kozłka (około 20 g). Objawami tymi były: zmęczenie, skurcze w nadbrzuszu, uczucie ucisku w klatce piersiowej, zawroty głowy, drżenie rąk oraz rozszerzenie źrenic. Wszystkie te objawy miały charakter łagodny i ustępowały samoistnie w ciągu 24 godzin od momentu przedawkowania.7

Tabela objawów przedawkowania

Objaw przedawkowania Opis objawu Dawka związana z objawem Czas ustąpienia objawu
Zmęczenie Uczucie osłabienia organizmu, wyczerpania Korzeń kozłka w ilości około 20 g Do 24 godzin
Skurcze w nadbrzuszu Bolesne skurcze mięśni w górnej części brzucha Korzeń kozłka w ilości około 20 g Do 24 godzin
Uczucie ucisku w klatce piersiowej Subiektywne wrażenie ciężaru lub nacisku w obszarze klatki piersiowej Korzeń kozłka w ilości około 20 g Do 24 godzin
Zawroty głowy Zaburzenia równowagi, uczucie wirowania otoczenia Korzeń kozłka w ilości około 20 g Do 24 godzin
Drżenie rąk Mimowolne, rytmiczne ruchy drgające kończyn górnych Korzeń kozłka w ilości około 20 g Do 24 godzin
Rozszerzenie źrenic Mydriasis – powiększenie średnicy źrenic Korzeń kozłka w ilości około 20 g Do 24 godzin

8

Bezpieczeństwo stosowania produktów z kwasami walerenowymi

Dane z charakterystyk produktów leczniczych wskazują na stosunkowo wysoki profil bezpieczeństwa kwasów walerenowych. W przypadku preparatów Optimum Tabletki uspokajające Labofarm powlekane oraz Tabletki uspokajające Labofarm nie zaobserwowano żadnych objawów przedawkowania, co może świadczyć o ich bezpieczeństwie nawet przy przyjęciu dawek większych niż zalecane.9 10

W przypadku Valdix Noc, pomimo wystąpienia objawów niepożądanych po przyjęciu bardzo dużej dawki korzenia kozłka (20 g), objawy te miały łagodne nasilenie i ustępowały samoistnie w ciągu 24 godzin, bez konieczności interwencji medycznej.11

Wnioski kliniczne

Kwasy walerenowe, będące aktywnymi związkami korzenia kozłka, wykazują stosunkowo niską toksyczność nawet przy znacznym przedawkowaniu. Objawy niepożądane występują dopiero po przyjęciu bardzo dużych dawek (około 20 g korzenia kozłka) i mają charakter przemijający. Należy jednak pamiętać, że brak udokumentowanych ciężkich przypadków przedawkowania nie wyklucza możliwości ich wystąpienia, szczególnie u pacjentów z chorobami współistniejącymi lub przyjmujących inne leki.12

Pomimo relatywnie wysokiego profilu bezpieczeństwa, zaleca się przestrzeganie dawkowania określonego przez producenta dla każdego preparatu zawierającego kwasy walerenowe, a w przypadku przedawkowania obserwację pacjenta i ewentualne leczenie objawowe.13 14 15

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl