Przedawkowanie
Hyperforyna

Hyperforyna, główny składnik aktywny wyciągu z ziela dziurawca (Hypericum perforatum L.), występuje w preparatach takich jak Depremin 612 mg i Hyperis, gdzie zawartość hyperforyny w jednej tabletce nie przekracza 36,72 mg. Przedawkowanie, definiowane jako przyjęcie około 4,5 g wyciągu suchego na dobę przez 2 tygodnie oraz jednorazowe spożycie 15 g wyciągu, może prowadzić do poważnych objawów neurologicznych, w tym drgawek i splątania. Dodatkowo, przedawkowanie wiąże się ze zwiększoną fotosensybilizacją, co wymaga ochrony pacjenta przed promieniowaniem UV przez 1-2 tygodnie, aby zapobiec reakcjom fototoksycznym i fotoalergicznym. Standardowa dawka terapeutyczna preparatów wynosi 612 mg wyciągu, co oznacza, że przedawkowanie to dawka około 7-krotnie wyższa przez 2 tygodnie oraz jednorazowo dawka około 24-krotnie wyższa.

Hyperforyna – przedawkowanie substancji

Hyperforyna to jedna z głównych substancji czynnych występujących w preparatach zawierających wyciąg z ziela dziurawca (Hypericum perforatum L.). W produktach leczniczych takich jak Depremin 612 mg czy Hyperis zawartość hyperforyny w jednej tabletce powlekanej nie przekracza 36,72 mg.12

Udokumentowane przypadki przedawkowania

W literaturze medycznej opisano przypadki przedawkowania preparatów zawierających wyciąg z ziela dziurawca. Odnotowano sytuację, w której pacjent spożył do 4,5 g wyciągu suchego na dobę przez okres 2 tygodni, a następnie dodatkowo 15 g suchego wyciągu bezpośrednio przed hospitalizacją. W konsekwencji u pacjenta wystąpiły drgawki oraz objawy splątania.34

Niebezpieczeństwa związane z przedawkowaniem hyperforyny

Przedawkowanie hyperforyny wiąże się z szeregiem objawów klinicznych, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Główne zagrożenia obejmują zaburzenia neurologiczne w postaci drgawek i splątania, które mogą prowadzić do dalszych powikłań neurologicznych.56

Fotosensybilizacja jako istotne powikłanie

Szczególnie istotnym aspektem związanym z przedawkowaniem hyperforyny jest zwiększona fotosensybilizacja (nadwrażliwość na światło). Zarówno w przypadku produktu Depremin 612 mg, jak i Hyperis, w razie przedawkowania zaleca się ochronę pacjenta przed działaniem promieni słonecznych i innych źródeł światła UV przez okres 1-2 tygodni. Jest to kluczowe postępowanie prewencyjne, mające na celu uniknięcie reakcji fototoksycznych.78

Postępowanie po przedawkowaniu

W przypadku przedawkowania preparatów zawierających hyperforynę należy wdrożyć następujące postępowanie terapeutyczne:

  • Monitorowanie stanu neurologicznego pacjenta ze szczególnym uwzględnieniem wystąpienia drgawek
  • Ocena stanu świadomości i możliwych objawów splątania
  • Bezwzględna ochrona przed ekspozycją na promieniowanie ultrafioletowe przez 1-2 tygodnie
  • Leczenie objawowe w zależności od stanu klinicznego pacjenta

910

Dawki potencjalnie niebezpieczne

Na podstawie dostępnych danych klinicznych można wskazać, że przyjmowanie wyciągu suchego z ziela dziurawca w dawce około 4,5 g na dobę przez dłuższy okres (2 tygodnie) w połączeniu z jednorazowym przyjęciem 15 g wyciągu prowadzi do wystąpienia poważnych działań niepożądanych. Biorąc pod uwagę, że standardowa dawka terapeutyczna w preparatach Depremin 612 mg i Hyperis zawiera 612 mg wyciągu, przedawkowanie wiąże się z przyjęciem dawki około 7-krotnie wyższej przez okres 2 tygodni i dodatkowo dawki około 24-krotnie wyższej jednorazowo.1112

Tabela objawów przedawkowania hyperforyny

Objaw przedawkowania Opis objawu Dawka wywołująca objaw Zalecane postępowanie
Drgawki Niekontrolowane, gwałtowne skurcze mięśni mogące prowadzić do zaburzeń świadomości i urazów 4,5 g wyciągu suchego na dobę przez 2 tygodnie + 15 g jednorazowo Monitorowanie neurologiczne, leczenie przeciwdrgawkowe w razie potrzeby
Splątanie Zaburzenia świadomości, dezorientacja, zaburzenia percepcji i myślenia 4,5 g wyciągu suchego na dobę przez 2 tygodnie + 15 g jednorazowo Ocena stanu świadomości, zapewnienie bezpieczeństwa pacjenta, leczenie objawowe
Fotosensybilizacja Nadwrażliwość na światło, ryzyko reakcji fototoksycznych i fotoalergicznych po ekspozycji na promieniowanie UV Może wystąpić przy dawkach niższych niż powodujące objawy neurologiczne Ochrona przed światłem słonecznym i innymi źródłami UV przez 1-2 tygodnie

Zalecenia kliniczne przy podejrzeniu przedawkowania

Każdy przypadek podejrzenia przedawkowania hyperforyny wymaga natychmiastowej oceny klinicznej. Należy przede wszystkim:

  1. Ustalić dokładnie przyjętą dawkę i czas ekspozycji na lek
  2. Przeprowadzić szczegółową ocenę neurologiczną
  3. Wdrożyć środki ochrony przed promieniowaniem UV
  4. Monitorować parametry życiowe
  5. Zastosować leczenie objawowe dostosowane do stanu klinicznego

1314

Wnioski kliniczne

Przedawkowanie hyperforyny stanowi istotne zagrożenie kliniczne, mogące prowadzić do poważnych objawów neurologicznych. Kluczowym elementem postępowania terapeutycznego jest ochrona pacjenta przed ekspozycją na promieniowanie ultrafioletowe oraz wdrożenie odpowiedniego leczenia objawowego. Dane na temat dokładnych zależności dawka-odpowiedź dla hyperforyny są ograniczone, co wymaga zachowania szczególnej ostrożności klinicznej w przypadku podejrzenia przedawkowania.1516

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl