Przedawkowanie
Glikopironium
Przedawkowanie glikopironium, substancji czynnej kremu Axhidrox (2,2 mg na jedną dawkę, tj. 270 mg kremu), jest rzadkie przy prawidłowej aplikacji miejscowej wyłącznie w dołach pachowych. Ryzyko wzrasta przy stosowaniu na inne obszary ciała, duże powierzchnie lub miejsca o zwiększonej potliwości, co prowadzi do zwiększonej absorpcji i nasilenia działań niepożądanych antycholinergicznych. Objawy przedawkowania obejmują szerokie spektrum kliniczne, m.in. zaczerwienienie skóry, suchość błon śluzowych, rozszerzenie źrenic, zaburzenia psychiczne (od niepokoju do majaczenia), drżenia, tachykardię (>100/min), nadciśnienie, zmniejszenie perystaltyki, zatrzymanie moczu oraz gorączkę (>38°C). W skrajnych przypadkach może dojść do udaru cieplnego i zagrożenia życia.
Przedawkowanie glikopironium
Przedawkowanie glikopironium, aktywnej substancji zawartej w preparacie Axhidrox, stanowi rzadkie zagrożenie przy prawidłowym stosowaniu miejscowym ograniczonym wyłącznie do dołów pachowych. Jest to związane z charakterystyką produktu jako kremu do aplikacji miejscowej, dostarczającego 2,2 mg glikopironium w jednej dozie (jedno naciśnięcie pompki dozującej, co odpowiada 270 mg kremu). 1
Sytuacje zwiększonego ryzyka przedawkowania
Ryzyko przedawkowania wzrasta znacząco w przypadku nieprawidłowej aplikacji produktu. Dotyczy to przede wszystkim stosowania preparatu Axhidrox na:
- inne części ciała niż doły pachowe (np. dłonie, stopy, twarz)
- duże powierzchnie ciała
- obszary o zwiększonej potliwości
2
W takich przypadkach zwiększona absorpcja substancji czynnej może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych charakterystycznych dla związków antycholinergicznych, a w skrajnych przypadkach do objawów przedawkowania ogólnoustrojowego. 3
Objawy przedawkowania glikopironium
Przedawkowanie glikopironium charakteryzuje się szerokim spektrum objawów, które są konsekwencją blokady receptorów muskarynowych w różnych tkankach i narządach. Objawy te obserwowano zwłaszcza przy ogólnoustrojowym, doustnym podawaniu substancji czynnej. 4
| Układ/narząd | Objawy przedawkowania | Opis kliniczny | Potencjalne zagrożenie |
|---|---|---|---|
| Skóra i termoregulacja | Zaczerwienienie skóry z uczuciem ciepła | Nasilone rozszerzenie naczyń obwodowych | Umiarkowane |
| Skóra i termoregulacja | Przegrzanie organizmu | Zaburzenia wydzielania potu i termoregulacji | Wysokie |
| Skóra i termoregulacja | Udar cieplny | Skrajne zaburzenie termoregulacji z hipertermią | Zagrożenie życia |
| Skóra i błony śluzowe | Suchość skóry i błon śluzowych | Hamowanie wydzielania gruczołów zewnątrzwydzielniczych | Umiarkowane |
| Oczy | Rozszerzenie źrenic z utratą akomodacji | Porażenie mięśnia zwieracza źrenicy i mięśnia rzęskowego | Umiarkowane |
| Układ nerwowy | Zmiany stanu psychicznego | Od niepokoju po majaczenie i splątanie | Wysokie |
| Układ nerwowy | Drżenia i drgawki miokloniczne | Objawy neuromięśniowe | Wysokie |
| Układ krążenia | Tachykardia zatokowa | Przyspieszenie czynności serca >100/min | Umiarkowane do wysokiego |
| Układ krążenia | Nadciśnienie tętnicze | Podwyższone wartości ciśnienia tętniczego | Wysokie |
| Układ pokarmowy | Zmniejszenie szumów jelitowych | Osłabiona perystaltyka | Niskie |
| Układ pokarmowy | Czynnościowa niedrożność jelita | Całkowite zatrzymanie pasażu treści pokarmowej | Wysokie |
| Układ moczowy | Zatrzymanie moczu | Niemożność opróżnienia pęcherza moczowego | Wysokie |
| Ogólnoustrojowe | Gorączka | Podwyższona temperatura ciała >38°C | Umiarkowane do wysokiego |
Postępowanie w przedawkowaniu glikopironium
W przypadku wystąpienia objawów przedawkowania glikopironium należy wdrożyć odpowiednie postępowanie medyczne, które zależy od nasilenia objawów. Przy objawach ciężkich lub zagrażających życiu szczególnie istotne jest zastosowanie swoistej terapii antidotowej. 5
Leczenie swoiste
W przypadku ciężkiego przedawkowania z objawami zagrażającymi życiu zaleca się zastosowanie czwartorzędowego związku amoniowego antycholinesterazy. Lekiem z wyboru jest neostygmina, która poprzez hamowanie rozkładu acetylocholiny znosi efekty blokady cholinergicznej wywołanej przez glikopironium. 6
Postępowanie objawowe
Oprócz leczenia swoistego konieczne jest również postępowanie objawowe i podtrzymujące, które obejmuje:
- monitorowanie parametrów życiowych
- kontrolę temperatury ciała i aktywne ochładzanie przy hipertermii
- odpowiednie nawodnienie
- wsparcie układu krążenia w przypadku zaburzeń hemodynamicznych
- postępowanie przeciwdrgawkowe przy wystąpieniu drgawek
- wspomaganie oddychania w razie potrzeby
- cewnikowanie pęcherza moczowego przy zatrzymaniu moczu
Zapobieganie przedawkowaniu
Ze względu na potencjalnie poważne konsekwencje przedawkowania glikopironium, kluczowe znaczenie ma ścisłe przestrzeganie zaleceń dotyczących stosowania preparatu Axhidrox:
- Stosowanie wyłącznie na okolice pach
- Unikanie aplikacji na inne części ciała, szczególnie na duże powierzchnie
- Nieprzekraczanie zalecanej dawki
- Zachowanie szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami, które mogą nasilać działania niepożądane antycholinergiczne
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania