Dawkowanie i sposób podawania
Fosfatydylocholina

Fosfatydylocholina, stanowiąca około 70% fosfolipidów naturalnego surfaktantu poractantu alfa, jest kluczowym składnikiem preparatu Curosurf, zawierającego około 74 mg/ml fosfatydylocholiny oraz 1% hydrofobowych białek powierzchniowych SP-B i SP-C. W leczeniu zespołu zapalśnięcia płuc (RDS) u noworodków zaleca się podanie dawki początkowej 100-200 mg/kg mc. (1,25-2,5 ml/kg mc.) dotchawiczo, z możliwością podania dawek dodatkowych 100 mg/kg mc. (1,25 ml/kg mc.) co najmniej co 12 godzin, nie przekraczając łącznie 300-400 mg/kg mc. W profilaktyce RDS dawkę 100-200 mg/kg mc. należy podać jak najszybciej po urodzeniu (optymalnie w ciągu 15 minut), z kolejnymi dawkami 100 mg/kg mc. podawanymi 6-12 godzin po pierwszej dawce, a następnie co 12 godzin, jeśli wymagana jest wentylacja mechaniczna. Preparat powinien być stosowany wyłącznie przez doświadczony personel medyczny, pod stałym monitorowaniem parametrów oddechowych i hemodynamicznych noworodka.

Dawkowanie fosfatydylocholiny w zespole zapalśnięcia płuc

Fosfatydylocholina stanowi główny składnik naturalnego surfaktantu poractantu alfa (około 70% całej zawartości fosfolipidów). W produkcie leczniczym Curosurf fosfatydylocholina występuje w stężeniu około 74 mg w każdym mililitrze zawiesiny, będąc kluczowym składnikiem frakcji fosfolipidów z płuc świni. Preparat zawiera również specyficzne, hydrofobowe, niskocząsteczkowe proteiny powierzchniowe SP-B i SP-C (około 1%).1

Dawkowanie w leczeniu zespołu zapalśnięcia płuc (RDS)

W leczeniu zespołu zapalśnięcia płuc u noworodków zaleca się podanie preparatu zawierającego fosfatydylocholinę (Curosurf) w następujących schematach dawkowania:2

Zastosowanie Dawka początkowa Dawki dodatkowe Odstęp między dawkami Dawka maksymalna
Leczniczo 100-200 mg/kg mc. (1,25-2,5 ml/kg mc.) 100 mg/kg mc. (1,25 ml/kg mc.) Co najmniej 12 godzin 300-400 mg/kg mc.
Profilaktycznie 100-200 mg/kg mc. (1,25-2,5 ml/kg mc.) 100 mg/kg mc. (1,25 ml/kg mc.) 6-12 godz. po pierwszej dawce, następnie co 12 godz. 300-400 mg/kg mc.

Dawkowanie lecznicze

W przypadku potwierdzonego zespołu zapalśnięcia płuc (RDS), produkt zawierający fosfatydylocholinę należy podać w dawce 100-200 mg/kg masy ciała (odpowiadającej 1,25-2,5 ml/kg mc.). Istotne jest, aby aplikacja nastąpiła najszybciej jak to możliwe po rozpoznaniu RDS.3

U noworodków, u których obserwuje się utrzymujący się lub pogarszający się stan dróg oddechowych spowodowany RDS, może być konieczne podanie dawek dodatkowych. Każda dawka dodatkowa powinna wynosić 100 mg/kg mc. (1,25 ml/kg), a odstęp między kolejnymi dawkami powinien wynosić minimum 12 godzin. Całkowita maksymalna dawka nie powinna przekraczać 300-400 mg/kg mc.4

Dawkowanie profilaktyczne

W przypadku profilaktycznego zastosowania fosfatydylocholiny, zaleca się podanie pojedynczej dawki 100-200 mg/kg mc. jak najwcześniej po urodzeniu, optymalnie w ciągu pierwszych 15 minut życia noworodka.5

Jeśli istnieje konieczność podania kolejnych dawek, należy zastosować 100 mg/kg mc. (1,25 ml/kg) w następujących odstępach czasowych:

  • 6-12 godzin po podaniu pierwszej dawki
  • następnie co 12 godzin, jeśli występuje RDS wymagający mechanicznej wentylacji

6

Całkowita maksymalna dawka w zastosowaniu profilaktycznym również nie powinna przekraczać 300-400 mg/kg mc.7

Sposób podawania fosfatydylocholiny

Preparaty zawierające fosfatydylocholinę w postaci surfaktantu (np. Curosurf) powinny być stosowane wyłącznie przez odpowiednio przeszkolony personel medyczny, posiadający doświadczenie w opiece, reanimacji i utrzymywaniu stabilnego stanu wcześniaków.8

Preparat podaje się dotchawiczo i dooskrzelowo u noworodków znajdujących się pod stałym monitorowaniem pracy serca oraz stężenia tlenu lub nasycenia tlenem krwi tętniczej, zgodnie ze standardami obowiązującymi na oddziałach neonatologicznych.9

Przygotowanie leku do podania

Przed podaniem preparatu zawierającego fosfatydylocholinę należy:10

  1. Wyjąć fiolkę z lodówki (przechowywanie w temperaturze 2-8°C)
  2. Ogrzać fiolkę do temperatury pokojowej (np. trzymając w dłoniach przez kilka minut)
  3. Delikatnie obrócić fiolkę kilkakrotnie dnem do góry (nie wstrząsać) w celu uzyskania jednorodnej zawiesiny
  4. Pobrać zawiesinę sterylną igłą do strzykawki

Metody podania fosfatydylocholiny

Istnieją cztery metody podawania preparatów zawierających fosfatydylocholinę:11

Metoda 1: Z odłączeniem od respiratora

W tej metodzie należy:12

  1. Odłączyć noworodka na chwilę od respiratora
  2. Podać 1,25-2,5 ml/kg (100-200 mg/kg) zawiesiny w pojedynczym szybkim wstrzyknięciu przez rurkę intubacyjną bezpośrednio do dolnego odcinka tchawicy
  3. Prowadzić ręczną wentylację przez około 1 minutę za pomocą worka samorozprężalnego
  4. Ponownie podłączyć dziecko do respiratora z zachowaniem identycznych parametrów jak przed podaniem preparatu
  5. W razie konieczności, kolejne dawki (1,25 ml/kg mc.) podawać w taki sam sposób
Metoda 2: Bez odłączania od respiratora

W tej metodzie należy:13

  1. Podać 1,25-2,5 ml/kg (100-200 mg/kg) zawiesiny w pojedynczym szybkim wstrzyknięciu
  2. Wprowadzić cewnik przez port ssania do rurki intubacyjnej
  3. Podać preparat bezpośrednio do dolnego odcinka tchawicy
  4. W razie konieczności, kolejne dawki (1,25 ml/kg mc.) podawać w taki sam sposób
Metoda 3: Podanie w sali porodowej (metoda INSURE)

Ta metoda polega na:14

  1. Podaniu zawiesiny przez rurkę dotchawiczą w sali porodowej zanim rozpocznie się mechaniczną wentylację
  2. Zastosowaniu wentylacji manualnej za pomocą worka samorozprężalnego
  3. Możliwym przerwaniu wentylacji manualnej i zastosowaniu aparatu CPAP (Continuous Positive Airway Pressure) bezpośrednio w sali porodowej lub później, po przeniesieniu na oddział neonatologiczny

Metoda ta znana jest jako INSURE (INtubation SURfactant Extubation).

Metoda 4: Podanie przez cienki cewnik (metoda LISA)

Alternatywną metodą podania fosfatydylocholiny u spontanicznie oddychających wcześniaków jest metoda LISA (Less Invasive Surfactant Administration).15

W tej metodzie:16

  1. U dziecka oddychającego spontanicznie, pozostającego na CPAP-ie, wizualizuje się struny głosowe w laryngoskopii bezpośredniej
  2. Do tchawicy wprowadza się cewnik o małej średnicy
  3. Preparat zawierający fosfatydylocholinę podaje się w pojedynczym bolusie w ciągu 0,5-3 minut
  4. Po podaniu preparatu cewnik jest natychmiast usuwany
  5. W trakcie całej procedury należy nieprzerwanie stosować CPAP

Dawki w metodzie LISA są takie same jak w metodach opisanych powyżej. Do podania należy używać cienkich cewników oznakowanych znakiem CE.17

Populacje specjalne

Nie przeprowadzono oceny bezpieczeństwa i skuteczności stosowania preparatów zawierających fosfatydylocholinę (np. Curosurf) u pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby.18

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl