Działania niepożądane
Dekanian nandrolonu

Dekanian nandrolonu, substancja czynna preparatu Deca-Durabolin (50 mg/ml roztwór do wstrzykiwań), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych obejmujących układy endokrynologiczny, metaboliczny, psychiczny, naczyniowy, oddechowy, pokarmowy, wątrobowy, skórny, mięśniowo-szkieletowy, moczowy oraz rozrodczy. Do najczęstszych należą wirylizacja, hiperlipidemia, nadciśnienie tętnicze, trądzik, świąd, hirsutyzm, przedwczesne kostnienie chrząstek nasadowych, łagodny rozrost gruczołu krokowego, obrzęki oraz reakcje miejscowe w miejscu iniekcji. W badaniach laboratoryjnych obserwuje się zmniejszenie stężenia cholesterolu HDL oraz zwiększenie hemoglobiny, co może predysponować do poliglobulii i zwiększonego ryzyka zakrzepicy. Działania niepożądane są zależne od dawki, częstości podawania i czasu terapii, a ich utrzymywanie się może trwać długo po zakończeniu leczenia.

  1. Działania niepożądane dekanianu nandrolonu
    1. Charakterystyka ogólna działań niepożądanych
    2. Podstawowe działania niepożądane
    3. Nadużywanie i uzależnienie
    4. Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
    5. Przedawkowanie
  2. Szczegółowe niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi
    1. Konsekwencje hematologiczne i metaboliczne
    2. Zagrożenia wątrobowe
    3. Zagrożenia sercowo-naczyniowe
    4. Zagrożenia endokrynologiczne i reprodukcyjne
    5. Zagrożenia psychiczne
  3. Tabela działań niepożądanych dekanianu nandrolonu
    1. Dodatkowe działania niepożądane przy nadużywaniu
    2. Kolejne rozdziały

Działania niepożądane dekanianu nandrolonu

Dekanian nandrolonu, substancja czynna zawarta w produkcie leczniczym Deca-Durabolin (50 mg/ml roztwór do wstrzykiwań), może wywoływać szereg działań niepożądanych, które wymagają szczególnej uwagi ze strony lekarzy przepisujących ten preparat. Należy podkreślić, że ze względu na właściwości farmakologiczne dekanianu nandrolonu, działania niepożądane mogą utrzymywać się przez dłuższy czas po zakończeniu terapii.1

Charakterystyka ogólna działań niepożądanych

Występowanie działań niepożądanych związanych ze stosowaniem dekanianu nandrolonu jest uzależnione od kilku czynników, przede wszystkim od stosowanych dawek, częstości podawania oraz całkowitego czasu trwania terapii. Jako preparat podawany we wstrzyknięciach, Deca-Durabolin może powodować reakcje miejscowe w miejscu iniekcji.2

Podstawowe działania niepożądane

Działania niepożądane dekanianu nandrolonu dotyczą wielu układów i narządów. Obejmują one:3

4

Nadużywanie i uzależnienie

Szczególnie niepokojącym aspektem stosowania dekanianu nandrolonu jest ryzyko nadużywania. Sterydy anaboliczno-androgenne (SAA), często stosowane w skojarzeniu z testosteronem, bywają nadużywane w dawkach przekraczających zalecane w zatwierdzonych wskazaniach.5

W kontekście nadużywania SAA, w tym dekanianu nandrolonu, i/lub testosteronu zgłaszano dodatkowe działania niepożądane:

  • Zaburzenia endokrynologiczne: wtórna niedoczynność gonad
  • Zaburzenia psychiczne: depresja, wrogość, agresja, zaburzenia psychotyczne, mania, paranoja, urojenia i drażliwość
  • Zaburzenia sercowo-naczyniowe: zawał mięśnia sercowego, niewydolność serca, przewlekła niewydolność serca, zatrzymanie serca, nagły zgon sercowy, przerost mięśnia sercowego, kardiomiopatia, arytmia komorowa, częstoskurcz komorowy, żylne i/lub tętnicze zdarzenia zakrzepowo-zatorowe (w tym zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zakrzepica tętnic wieńcowych, niedrożność tętnicy szyjnej, zakrzepica śródczaszkowych zatok żylnych), zdarzenie naczyniowo-mózgowe i udar niedokrwienny
  • Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych: zastój żółci, uszkodzenie wątroby, żółtaczka i niewydolność wątroby
  • Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej: łysienie
  • Zaburzenia układu rozrodczego i piersi: zanik jąder, azoospermia, ginekomastia, bezpłodność (u mężczyzn) i zanik gruczołów sutkowych (u kobiet)

6

Należy zaznaczyć, że niektóre z powyższych działań niepożądanych, szczególnie w zakresie zaburzeń wątroby i dróg żółciowych oraz zaburzeń sercowo-naczyniowych, mogą prowadzić do zgonu.7

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży

Szczególnej uwagi wymagają działania niepożądane występujące u dzieci stosujących androgeny przed okresem dojrzewania. Do najważniejszych należą:8

  • Przedwczesne dojrzewanie płciowe
  • Wzrost częstości występowania erekcji
  • Powiększenie prącia
  • Przedwczesne kostnienie chrząstek nasadowych, co może prowadzić do zahamowania wzrostu

9

Przedawkowanie

Dekanian nandrolonu charakteryzuje się bardzo niską toksycznością ostrą u zwierząt. Dotychczas nie odnotowano doniesień o ostrym przedawkowaniu produktu Deca-Durabolin u ludzi.10

Szczególnym zagrożeniem jest przewlekłe przedawkowanie, szczególnie w kontekście poprawy wydolności w sporcie. Wiąże się ono z poważnym ryzykiem dla zdrowia osoby nadużywającej ten produkt leczniczy.11

Szczegółowe niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi

Konsekwencje hematologiczne i metaboliczne

Stosowanie dekanianu nandrolonu wiąże się z ryzykiem zmian w parametrach laboratoryjnych krwi. Szczególnie istotne jest zwiększenie stężenia hemoglobiny, które może prowadzić do poliglobulii i zwiększonego ryzyka zakrzepicy. Równie ważne są zaburzenia gospodarki lipidowej, objawiające się zmniejszeniem stężenia cholesterolu HDL (tzw. „dobrego cholesterolu”) i hiperlipidemią.12 Konsekwencją tych zmian może być przyspieszenie rozwoju miażdżycy i zwiększone ryzyko sercowo-naczyniowe.

Zagrożenia wątrobowe

Dekanian nandrolonu może wywoływać istotne zaburzenia czynności wątroby. Plamica wątrobowa stanowi poważne powikłanie, które może być objawem uszkodzenia wątroby. W przypadku przewlekłego nadużywania substancji mogą wystąpić nawet zagrażające życiu stany, takie jak zastój żółci, uszkodzenie miąższu wątroby, żółtaczka, a w skrajnych przypadkach niewydolność wątroby.13

Zagrożenia sercowo-naczyniowe

Jednym z najpoważniejszych zagrożeń związanych z nadużywaniem dekanianu nandrolonu są konsekwencje sercowo-naczyniowe. Nadciśnienie tętnicze, będące częstym działaniem niepożądanym, może prowadzić do poważniejszych powikłań. Szczególnie alarmujące są doniesienia o przypadkach zawału mięśnia sercowego, niewydolności serca (w tym przewlekłej), zatrzymania akcji serca czy nagłego zgonu sercowego. Inne zagrożenia obejmują przerost mięśnia sercowego, kardiomiopatię, arytmie komorowe oraz zdarzenia zakrzepowo-zatorowe, zarówno żylne jak i tętnicze.14

Zagrożenia endokrynologiczne i reprodukcyjne

Dekanian nandrolonu wywiera znaczący wpływ na układ endokrynologiczny i reprodukcyjny. U mężczyzn może prowadzić do łagodnego rozrostu gruczołu krokowego, priapizmu, powiększenia prącia oraz zmniejszenia liczby plemników. W przypadku długotrwałego stosowania lub nadużywania substancji może dojść do zaniku jąder, azoospermii, ginekomastii i bezpłodności. U kobiet działania niepożądane obejmują wirylizację, powiększenie łechtaczki, zaburzenia miesiączkowania (rzadkie miesiączkowanie lub brak miesiączki) oraz zanik gruczołów sutkowych.15

Zagrożenia psychiczne

Nadużywanie dekanianu nandrolonu może prowadzić do poważnych zaburzeń psychicznych. Oprócz zwiększonego popędu płciowego, który może wystąpić jako typowe działanie niepożądane, obserwuje się stany depresyjne, wrogość, agresję, zaburzenia psychotyczne, manię, paranoję, urojenia oraz zwiększoną drażliwość. Te zaburzenia mogą mieć istotny wpływ na funkcjonowanie społeczne pacjentów i stanowić zagrożenie zarówno dla nich samych, jak i dla ich otoczenia.16

Tabela działań niepożądanych dekanianu nandrolonu

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Opis Częstość występowania
Zaburzenia endokrynologiczne Wirylizacja Rozwój męskich cech płciowych, w tym pogłębienie głosu, hirsutyzm, łysienie typu męskiego, zwiększenie masy mięśniowej Częste u kobiet
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Hiperlipidemia Zwiększone stężenie lipidów we krwi, zaburzenia profilu lipidowego Częste
Zaburzenia psychiczne Zwiększony popęd płciowy Wzmożone libido u obu płci Częste
Zaburzenia naczyniowe Nadciśnienie tętnicze Podwyższenie wartości ciśnienia tętniczego krwi Częste
Zaburzenia układu oddechowego Dysfonia Zaburzenia głosu, najczęściej pogłębienie głosu Częste u kobiet
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności Uczucie dyskomfortu w nadbrzuszu z towarzyszącą chęcią wymiotowania Niezbyt częste
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zaburzenia czynności wątroby Nieprawidłowe wyniki badań biochemicznych wskazujące na dysfunkcję wątroby Niezbyt częste
Plamica wątrobowa Zaburzenia krzepnięcia krwi związane z dysfunkcją wątroby Rzadkie
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Trądzik Zmiany skórne zapalne typu trądzik, szczególnie w okolicach twarzy, klatki piersiowej i pleców Bardzo częste
Wysypka Różnorodne zmiany skórne o charakterze wysypki Niezbyt częste
Świąd Nieprzyjemne uczucie swędzenia skóry Niezbyt częste
Hirsutyzm Nadmierne owłosienie typu męskiego u kobiet Częste u kobiet
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe Przedwczesne kostnienie chrząstek nasadowych Przedwczesne zamknięcie chrząstek wzrostowych, co może prowadzić do zahamowania wzrostu u dzieci i młodzieży Częste u dzieci
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Utrudnione oddawanie moczu Problemy z opróżnianiem pęcherza moczowego, zwykle związane z przerostem gruczołu krokowego u mężczyzn Niezbyt częste
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Łagodny rozrost gruczołu krokowego Niezłośliwe powiększenie prostaty Częste u mężczyzn
Priapizm Przedłużona, bolesna erekcja, niezwiązana ze stymulacją seksualną Rzadkie
Powiększenie prącia Zwiększenie rozmiarów narządu płciowego męskiego Niezbyt częste
Powiększenie łechtaczki Hipertrofia łechtaczki u kobiet Częste u kobiet
Rzadkie miesiączkowanie Oligomenorrhea – wydłużenie cyklu miesiączkowego Bardzo częste u kobiet
Brak miesiączki Amenorrhea – całkowity brak miesiączki Bardzo częste przy długotrwałym stosowaniu u kobiet
Zmniejszenie liczby plemników Oligospermia – obniżenie koncentracji plemników w nasieniu Częste u mężczyzn
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Obrzęki Zatrzymanie płynów w organizmie Częste
Reakcje w miejscu wstrzyknięcia Ból, zaczerwienienie, obrzęk w miejscu iniekcji Częste
Badania diagnostyczne Zmniejszenie stężenia cholesterolu HDL Obniżenie poziomu „dobrego cholesterolu” we krwi Bardzo częste
Zwiększenie stężenia hemoglobiny Podwyższenie poziomu hemoglobiny we krwi, ryzyko poliglobulii Częste

Dodatkowe działania niepożądane przy nadużywaniu

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Opis Potencjalne ryzyko
Zaburzenia endokrynologiczne Wtórna niedoczynność gonad Zmniejszona produkcja hormonów płciowych przez gonady wskutek zahamowania osi podwzgórze-przysadka-gonady Wysokie przy długotrwałym nadużywaniu
Zaburzenia psychiczne Depresja Zaburzenie nastroju o charakterze obniżonym Wysokie, zwłaszcza po odstawieniu
Wrogość, agresja Zachowania agresywne, tzw. „roid rage” Wysokie podczas stosowania
Zaburzenia psychotyczne Stany z zaburzeniami myślenia i postrzegania rzeczywistości Średnie do wysokiego
Mania, paranoja, urojenia Patologicznie podwyższony nastrój, nieuzasadnione poczucie zagrożenia, fałszywe przekonania Średnie do wysokiego
Drażliwość Nadmierna reaktywność na bodźce, łatwe denerwowanie się Bardzo wysokie
Zaburzenia sercowo-naczyniowe Zawał mięśnia sercowego Niedokrwienie i martwica mięśnia sercowego Potencjalnie śmiertelne
Niewydolność serca (ostra i przewlekła) Upośledzenie funkcji serca jako pompy Potencjalnie śmiertelne
Zatrzymanie akcji serca, nagły zgon sercowy Nagłe ustanie czynności serca Śmiertelne
Przerost mięśnia sercowego Patologiczne zwiększenie masy mięśniowej serca Wysokie, predysponuje do innych powikłań
Kardiomiopatia Choroba mięśnia sercowego upośledzająca jego funkcję Wysokie
Arytmie komorowe, częstoskurcz komorowy Zaburzenia rytmu serca pochodzące z komór Potencjalnie śmiertelne
Zdarzenia zakrzepowo-zatorowe Tworzenie się zakrzepów w naczyniach żylnych i tętniczych Wysokie, potencjalnie śmiertelne
Udar mózgu Ostre zaburzenie krążenia mózgowego Potencjalnie śmiertelne
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zastój żółci Zaburzenia odpływu żółci Wysokie
Uszkodzenie wątroby Uszkodzenie hepatocytów, podwyższone enzymy wątrobowe Wysokie
Żółtaczka Zażółcenie skóry i błon śluzowych z powodu zaburzeń metabolizmu bilirubiny Wysokie
Niewydolność wątroby Brak możliwości prawidłowego funkcjonowania wątroby Potencjalnie śmiertelne
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Łysienie Utrata włosów, najczęściej typu męskiego Wysokie
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Zanik jąder Zmniejszenie wielkości jąder Wysokie przy długotrwałym stosowaniu
Azoospermia Całkowity brak plemników w nasieniu Wysokie przy długotrwałym stosowaniu
Ginekomastia Powiększenie gruczołów piersiowych u mężczyzn Bardzo wysokie
Bezpłodność (u mężczyzn) Utrata zdolności do zapłodnienia Wysokie przy długotrwałym stosowaniu
Zanik gruczołów sutkowych (u kobiet) Zmniejszenie tkanki gruczołowej piersi Wysokie przy długotrwałym stosowaniu

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 17.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl