Leki zawierające w składzie
siarczan polimyksyny B

Siarczan polimyksyny B to antybiotyk peptydowy o działaniu bakteriobójczym, stosowany głównie w leczeniu zakażeń wywołanych przez bakterie Gram-ujemne. Mechanizm działania polega na wiązaniu się z lipopolisacharydami ściany komórkowej bakterii, co prowadzi do zwiększenia przepuszczalności błony komórkowej i w konsekwencji do śmierci komórki bakteryjnej.

Substancja ta jest szczególnie skuteczna wobec bakterii wieloopornych, w tym Pseudomonas aeruginosa, Klebsiella pneumoniae, Acinetobacter baumannii i Enterobacter species. Na polskim rynku dostępna jest głównie w preparatach złożonych do stosowania miejscowego, takich jak Maxitrol (w połączeniu z deksametazonem i neomycyną), Dexamytrex czy Polysept. Występuje również w preparatach do płukania pęcherza moczowego.

Największą zaletą siarczanu polimyksyny B jest skuteczność wobec wieloopornych bakterii Gram-ujemnych, które są często niewrażliwe na inne antybiotyki. Jest to często lek ostatniej szansy w zakażeniach wywołanych przez szczepy wielolekooporne. Dodatkową zaletą jest minimalna oporność bakterii na ten antybiotyk, mimo wielu lat jego stosowania w medycynie.

Stosowanie siarczanu polimyksyny B wiąże się jednak z istotnymi ryzykami. Najpoważniejszym działaniem niepożądanym jest nefrotoksyczność, która może prowadzić do ostrego uszkodzenia nerek. Ponadto substancja może wykazywać neurotoksyczność, objawiającą się parestezjami, zawrotami głowy, a nawet zaburzeniami świadomości. Z tego powodu podawanie ogólnoustrojowe jest ograniczone i wymaga ścisłego monitorowania funkcji nerek. Miejscowe stosowanie preparatów z polimyksyną B jest znacznie bezpieczniejsze i rzadziej wywołuje działania niepożądane.